Η δύσκολη αριθμητική του επόμενου προϋπολογισμού της ΕΕ

Του Τάσου Δασόπουλου

Η συζήτηση της Συνόδου Κορυφής για τον νέο κοινοτικό προϋπολογισμό της περιόδου 2028 -2034, έδειξε ότι η τελική συμφωνία θα είναι πολύ πιο δύσκολη από αντίστοιχες αποφάσεις, οι οποίες έχουν ληφθεί κατά το παρελθόν.

Η τελευταία Σύνοδος κορυφής, εκτός από την γενική διαφωνία μεταξύ των ηγετών για τους πόρους της επόμενης 7ετίας, ανέδειξε και ένα νέος στοιχείο: Την πίεση χρόνου για συμφωνία μέχρι και το τέλος του χρόνου. Ο πρόεδρος του Συμβουλίου κ. Αντόνιο Κόστα, το ζητά διότι του χρόνου σχεδόν το 1/3 των χωρών της ΕΕ (της Ελλάδας συμπεριλαμβανομένης) θα έχουν εθνικές εκλογές.

Με την γνώμη του, συντάσσονται η Γερμανία, οι λεγόμενοι “φειδωλοί” του Βορρά της ΕΕ, οι οποίοι θεωρούν ότι έτσι θα μπορούν να επιβάλλουν πιο εύκολα περικοπές, στον προϋπολογισμό των περίπου €2 τρισ. που πρότεινε η Επιτροπή.

Στη Σύνοδο που παρακολουθήσαμε συμφωνία μέχρι το τέλος του χρόνου ζήτησε και ο Γάλλος πρόεδρος κ. Εμμανουέλ Μακρόν και πάλι, με το πρόσχημα των εκλογών. Είναι όμως σαφές, ότι η γρήγορη συμφωνία θα απαιτήσει την συμφωνία του Ευρωπαϊκού Βορρά. Αυτό μπορεί να γίνει μόνο, αν περάσουν οι περικοπές που ζητά. Αν όχι τα 600 δισ. ευρώ που έχουν ζητήσει ήδη, τουλάχιστον τα 400 δισ. ευρώ. Αυτό είναι κάτι που δεν θέλουν 17 χώρες, οι οποίες συνιστούν τους “φίλους της συνοχής” όπου συμμετέχει και η Ελλάδα. Η περικοπή σε πολιτική συνοχής και των αγροτικών επιδοτήσεων από όπου η χώρα μας διεκδικεί 26 δισ. και 23,5 δισ. ευρώ αντίστοιχα, αλλάζει τελείως τα δεδομένα, όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά για όλες για χώρες του Νότου. 

Τα νέα στοιχεία των διαπραγματεύσεων 

Στην διαπραγμάτευση που θα συνεχιστεί και τον Νοέμβριο, οι δότριες χώρες είναι δεδομένο ότι θα επιμείνουν σε περικοπές στην αρχική πρόταση της Κομισιόν. Ωστόσο το “καινούργιο” στην τωρινή διαπραγμάτευση, είναι πολλές από τις χώρες οι οποίες δίνουν περισσότερα από όσα λαμβάνουν από το κοινοτικό προϋπολογισμό (καθαρές δότριες χώρες) έχουν πραγματικό δημοσιονομικό πρόβλημα. Χαρακτηριστικό είναι ότι η Ακροδεξιά της Γαλλίας, χώρας η οποία ευεργετείται με πολλά δισ. ευρώ από γεωργικές επιδοτήσεις, προτείνει λόγω της πολιτικοοικονομικής κρίσης, να ζητηθεί και επιστροφή της Γαλλικής συνεισφοράς, στον προϋπολογισμό της ΕΕ. 

Το δεύτερο καινούργιο στοιχείο του νέου προϋπολογισμού, είναι ότι θα πρέπει να περιλάβει πόρους, για να εξοφληθούν τα ομόλογα ύψους 650 εκατ. ευρώ, τα οποία εξέδωσε η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για να χρηματοδοτήσει το Ταμείο Ανάκαμψης Τα χρήματα αυτά, είναι άλλο ένα σημείο διαφωνίας μεταξύ Βορρά και Νότου, αφού οι δότριες χώρες, θέλουν εξόφληση και διακοπή της έκδοσης κοινού χρέους.

Οι νέοι φόροι από ΕΕ 

Ένα τρίτο “αγκάθι” που δεν υπήρχε σε παλαιότερες διαπραγματεύσεις, είναι η πρόθεση της Επιτροπής, να αυξήσει τους ίδιους πόρους της ΕΕ, με την επιβολή νέων φόρων από τα κράτη μέλη. Ωστόσο, τα 66 δισ. ευρώ που θα είναι τα επιπλέον έσοδα με βάση την πρόταση της Επιτροπής, θα έρθουν από φόρους που θα επιβληθούν μεταξύ άλλων, σε εκπομπές ρύπων των αυτοκινήτων και τα κέρδη των πιο κερδοφόρων επιχειρήσεων (όσων έχουν κέρδη πάνω από 100 εκατ. ευρώ).

Η οριζόντια άρνηση που συνάντησε ο πρόεδρος του Συμβουλίου κ. Αντόνιο Κόστα έχει βάλει στο τραπέζι της Commission εναλλακτικές λύσεις. Σε ψηλή θέση βρίσκεται η ελληνική πρόταση για κοινούς διαγωνισμούς στην ανανέωση των αδειών 5G και τις διάθεσης των αδειών 6G, από τους οποίους μέρος του τιμήματος θα πάει στα ταμεία της ΕΕ.