Του Νίκου Κωτσικόπουλου
Η ΕΚΤ προχωράει την ψηφιακή τεχνολογία της και το tokenization. Ετοιμάζεται τώρα να κάνει αγορές ψηφιακών ομολόγων με δικά της κεφάλαια, μετά την ενεργοποίηση του νέου συστήματος διακανονισμών Pontes στις 21 Σεπτεμβρίου. Θα ξεκινήσει με μικρή επένδυση, ώστε να αποκτήσει πρακτική εμπειρία από ολόκληρη τη διαδικασία.
Θα πρόκειται για μικρή αλλά πραγματική επένδυση που είναι ξεκάθαρο ότι θα έχει και πειραματικό χαρακτήρα και δεν θα γίνει για λόγους ή με κεφάλαια που αξιοποιούνται στη νομισματική πολιτική.
Το Pontes είναι το νέο σύστημα διακανονισμού του Ευρωσυστήματος. Συνδέει τις πλατφόρμες ψηφιακών τίτλων με το χρήμα της κεντρικής τράπεζας, ώστε η αγορά ενός ψηφιακού τίτλου, για παράδειγμα, ενός ομολόγου– να ολοκληρώνεται με ασφαλή πληρωμή σε ευρώ. Αφορά μεγάλες συναλλαγές μεταξύ τραπεζών, θεσμικών επενδυτών και άλλων φορέων της αγοράς και όχι τις καθημερινές πληρωμές των πολιτών.
Ένας ψηφιακός τίτλος είναι ένα ομόλογο ή άλλο χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο που εκδίδεται ή καταγράφεται ως ψηφιακή μονάδα (token). Η κυριότητα και οι συναλλαγές του, καταγράφονται με τεχνολογία κοινού ψηφιακού αρχείου, όπως το blockchain (DLT). Στο Pontes έχουν αρχικά συνδεθεί οι θεσμικές υποδομές Axiology, Cashlink, Clearstream και SWIAT, μέσω των οποίων μπορούν να εκδίδονται, να καταγράφονται, να φυλάσσονται και να μεταβιβάζονται τέτοιοι τίτλοι.
Η ΕΚΤ θα αγοράζει τους ψηφιακούς τίτλους, με χρήμα κεντρικής τράπεζας. Η ίδια ορίζει ως χρήμα κεντρικής τράπεζας τις “υποχρεώσεις μιας κεντρικής τράπεζας, με τη μορφή είτε τραπεζογραμματίων είτε τραπεζικών καταθέσεων που τηρούνται σε κεντρική τράπεζα, οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για σκοπούς διακανονισμού”.
Οι αγορές της ΕΚΤ δεν έχουν αρχίσει ακόμη. Θα γίνουν με μικρό μέρος του χαρτοφυλακίου ιδίων κεφαλαίων της, το οποίο της αποφέρει έσοδα για την κάλυψη λειτουργικών δαπανών και είναι χωριστό από τη νομισματική πολιτική. Οι πρώτες τοποθετήσεις θα αφορούν τίτλους σε ευρώ που εκδίδουν κράτη της Ευρωζώνης, περιφέρειες, δημόσιοι οργανισμοί και ευρωπαϊκοί υπερεθνικοί φορείς. Το ποσό, ο χρόνος έναρξης και οι λεπτομέρειες των αγορών θα αποφασιστούν μετά την ολοκλήρωση της προετοιμασίας.
Ψηφιακά ομόλογα στην Ευρώπη – Οι εκδόσεις που έγιναν
Η Σλοβενία εξέδωσε στις 25 Ιουλίου 2024 το πρώτο πραγματικό κρατικό ψηφιακό ομόλογο 30 εκατ. ευρώ, με επιτόκιο 3,65% και λήξη στις 25 Νοεμβρίου 2024. Καταγράφηκε στην πλατφόρμα Neobonds της BNP Paribas με “τεχνολογία κοινού ψηφιακού αρχείου, όπως το blockchain (DLT)” και η πληρωμή ολοκληρώθηκε μέσω της ψηφιακής υποδομής της Τράπεζας της Γαλλίας. Ήταν το πρώτο κρατικό ψηφιακό ομόλογο στην Ευρωζώνη και πραγματική έκδοση δανεισμού, όχι εικονική δοκιμή.
Η γερμανική κρατική αναπτυξιακή τράπεζα KfW εξέδωσε τον Ιούλιο του 2024 ψηφιακό ομόλογο 100 εκατ. ευρώ, με επιτόκιο 3,125% και λήξη τον Δεκέμβριο του 2025. Οι δύο ψηφιακές εκδόσεις της εκείνη τη χρονιά έφθασαν συνολικά τα 150 εκατ. ευρώ. Η δημόσια αναπτυξιακή τράπεζα NRW.BANK εξέδωσε τον Ιούλιο του 2025 διετές ψηφιακό ομόλογο 100 εκατ. ευρώ, ενώ ψηφιακές εκδόσεις έχει πραγματοποιήσει και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, μεταξύ των οποίων τριετές ομόλογο 100 εκατ. ευρώ.
Οι εκδόσεις αυτές είναι πραγματικές, αλλά λειτουργούν και ως δοκιμή της τεχνολογίας σε πραγματικές συνθήκες. Γι’ αυτό τα ποσά παραμένουν σχετικά μικρά και οι διάρκειες σύντομες, από τέσσερις μήνες έως δύο ή τρία χρόνια. Το Pontes θα αποκτά σταδιακά νέες λειτουργίες και μεγαλύτερο ωράριο, με την πλήρη ανάπτυξή του να αναμένεται έως το 2028.
Πηγή: capital.gr
