Του Γεράσιμου Σεραφειμίδη
Η επικράτηση των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου στις Ηνωμένες Πολιτείες αναδιαμορφώνει το πολιτικό σκηνικό στην Ουάσιγκτον, δημιουργώντας νέα δεδομένα για την παγκόσμια ναυτιλία.
Όπως αναφέρει το πρόσφατο report της Xclusiv o πληθωρισμός, οι υψηλές τιμές της ενέργειας και η παρατεταμένη σύγκρουση με το Ιράν επηρέασαν καθοριστικά την εκλογική συμπεριφορά των Αμερικανών ψηφοφόρων.
Παρότι το νέο Κογκρέσο αναλαμβάνει καθήκοντα τον Ιανουάριο του 2027, το εκλογικό αποτέλεσμα ενδέχεται να εντείνει τις πιέσεις για αναπροσαρμογή της αμερικανικής εξωτερικής, ενεργειακής και εμπορικής πολιτικής, με δυνητικά σημαντικές επιπτώσεις στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές.
Η αντίδραση των αγορών πετρελαίου ήταν άμεση και έντονη. Στις 4 Νοεμβρίου, η τιμή του Brent υποχώρησε κατά 8,7%, στα 94,62 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό WTI κατέγραψε πτώση 8,3%, στα 88,12 δολάρια, καθώς οι επενδυτές άρχισαν να προεξοφλούν το ενδεχόμενο αποκλιμάκωσης της έντασης με το Ιράν. Μέχρι τις 6 Νοεμβρίου, το Brent κατευθυνόταν προς εβδομαδιαίες απώλειες της τάξης του 16%, οι οποίες θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία πτώση από το 2020.
Ωστόσο, οι συνεχιζόμενες επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων στον Περσικό Κόλπο υπενθυμίζουν ότι οι προσδοκίες για διπλωματική αποκλιμάκωση δεν συνεπάγονται απαραίτητα άμεση βελτίωση της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας ή αποκατάσταση της ομαλής τροφοδοσίας των ενεργειακών αγορών.
Δύο όψεις για τα δεξαμενόπλοια
Για τα δεξαμενόπλοια, οι επιπτώσεις των πολιτικών εξελίξεων εμφανίζονται ιδιαίτερα σύνθετες και, σε ορισμένες περιπτώσεις, αντιφατικές. Μια σταδιακή αποκατάσταση των εξαγωγών πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να οδηγήσει σε αύξηση των θαλάσσιων φορτίων αργού, ενισχύοντας την απασχόληση των πολύ μεγάλων δεξαμενόπλοιων VLCC και των Suezmax.
Εξίσου σημαντικός παράγοντας είναι το ενδεχόμενο αναπλήρωσης των εμπορικών και στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου, έπειτα από μήνες διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα. Η αναπλήρωση των αποθεμάτων θα μπορούσε να δημιουργήσει, έστω και προσωρινά, σημαντικούς πρόσθετους όγκους φορτίων, αυξάνοντας την απασχόληση των δεξαμενόπλοιων και στηρίζοντας τα επίπεδα των ναύλων. Εντούτοις, η αύξηση των μεταφερόμενων ποσοτήτων πετρελαίου δεν συνεπάγεται αυτομάτως και μεγαλύτερη ζήτηση για δεξαμενόπλοια.
Η ομαλοποίηση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και, ενδεχομένως, στην Ερυθρά Θάλασσα θα μπορούσε να περιορίσει τις αποστάσεις των εμπορικών διαδρομών. Επιπλέον, η μείωση της συμφόρησης, των χρόνων αναμονής και των αναγκαστικών παρακάμψεων θα επέτρεπε την επιστροφή στην αγορά σημαντικού αριθμού πλοίων, των οποίων η μεταφορική ικανότητα παραμένει σήμερα δεσμευμένη εξαιτίας των γεωπολιτικών διαταραχών.
Η βελτίωση της παραγωγικότητας του στόλου θα ισοδυναμούσε ουσιαστικά με αύξηση της διαθέσιμης προσφοράς χωρητικότητας, χωρίς να απαιτείται η παράδοση νέων πλοίων από τα ναυπηγεία.
Κατά συνέπεια, μια αρχική ανάκαμψη των ναύλων, λόγω της αναπλήρωσης των αποθεμάτων και της αύξησης των διαθέσιμων φορτίων, θα μπορούσε στη συνέχεια να δώσει τη θέση της σε καθοδικές πιέσεις, καθώς η ζήτηση σε τονομίλια και ο βαθμός απασχόλησης του στόλου θα προσαρμόζονται στις νέες συνθήκες.
Το δίλημμα για τους εφοπλιστές και τις αξίες των πλοίων
Από την πλευρά της αγοράς αγοραπωλησιών πλοίων (Sale & Purchase – S&P), οι νέες συνθήκες καθιστούν ιδιαίτερα σημαντική τη διάκριση μεταξύ των προσωρινών αυξήσεων των ναύλων που προκαλούνται από γεωπολιτικούς παράγοντες και των αποδόσεων που μπορούν να διατηρηθούν σε βάθος χρόνου.
Οι ιδιαίτερα ισχυρές επιδόσεις της αγοράς spot δεν δικαιολογούν αυτομάτως τις υψηλές αποτιμήσεις των πλοίων, ιδίως όταν μια ενδεχόμενη ομαλοποίηση των εμπορικών διαδρομών θα μπορούσε να αυξήσει ταχύτατα την πραγματικά διαθέσιμη μεταφορική ικανότητα του παγκόσμιου στόλου.
Για τους πλοιοκτήτες και τους επενδυτές, επομένως, το βασικό ζητούμενο δεν είναι μόνο η πορεία των ναύλων στο σημερινό περιβάλλον, αλλά και η δυνατότητα διατήρησης αυτών των αποδόσεων όταν υποχωρήσουν οι έκτακτοι παράγοντες που περιορίζουν τη διαθέσιμη χωρητικότητα.
Ο ρωσικός παράγοντας και οι κυρώσεις
Ένας ακόμη κρίσιμος παράγοντας για τη διαμόρφωση των ισορροπιών στην αγορά των δεξαμενόπλοιων είναι η Ρωσία.
Η συμφωνία Ουάσιγκτον και Μόσχας τον Οκτώβριο, η οποία διευκόλυνε τις εξαγωγές ρωσικού ντίζελ και συνοδεύτηκε από μερικές εξαιρέσεις από το καθεστώς κυρώσεων, ανέδειξε την προτεραιότητα που αποδίδει ο Ντόναλντ Τραμπ στη συγκράτηση του ενεργειακού κόστους. Παρά ταύτα, παραμένει αβέβαιο κατά πόσο θα πραγματοποιηθούν τελικά παραδόσεις ρωσικών πετρελαϊκών προϊόντων στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο έλεγχος του Κογκρέσου από τους Δημοκρατικούς θα μπορούσε να ενισχύσει τις πιέσεις για αυστηρότερες κυρώσεις εις βάρος της Ρωσίας και μεγαλύτερη υποστήριξη προς την Ουκρανία.
Η εκ νέου αυστηροποίηση των περιορισμών ενδέχεται να οδηγήσει σε επιμήκυνση των εμπορικών διαδρομών, ενισχύοντας παράλληλα τη δραστηριότητα του λεγόμενου “σκιώδους στόλου”.
Αντίθετα, ενδεχόμενη διπλωματική πρόοδος και χαλάρωση των κυρώσεων θα μπορούσαν να επιτρέψουν τη σταδιακή επιστροφή ρωσικών φορτίων στην παραδοσιακή αγορά δεξαμενόπλοιων.
Μια τέτοια εξέλιξη, ωστόσο, θα μπορούσε να περιορίσει τη ζήτηση μεταφορικού έργου σε τονομίλια, καθώς θα αποκαθίσταντο συντομότερες εμπορικές διαδρομές.
Στο μικροσκόπιο η ναυπηγική πολιτική και οι σχέσεις ΗΠΑ – Κίνας
Αβεβαιότητα επικρατεί και αναφορικά με τη ναυπηγική πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών. Η φιλοδοξία της Ουάσιγκτον να ενισχύσει την εγχώρια ναυπηγική βιομηχανία και να περιορίσει την κυριαρχία της Κίνας εξακολουθεί να συγκεντρώνει διακομματική υποστήριξη. Ωστόσο, το κόστος εφαρμογής των σχετικών πρωτοβουλιών και η αποτελεσματικότητά τους ενδέχεται να τεθούν υπό αυστηρότερο έλεγχο.
Η προτεινόμενη παράταση της αναστολής εφαρμογής των μέτρων του άρθρου 301 (Section 301) έως τις 9 Ιανουαρίου 2027 θα μπορούσε να προσφέρει προσωρινή ανακούφιση στα πλοία κινεζικής ναυπήγησης.
Η αβεβαιότητα, όμως, σχετικά με τις μελλοντικές λιμενικές χρεώσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες ενδέχεται να επηρεάσει σημαντικές παραμέτρους της ναυτιλιακής αγοράς.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η ευελιξία των ναυλώσεων, η εμπορευσιμότητα των πλοίων, οι αξίες των μεταχειρισμένων μονάδων, αλλά και οι επιλογές των πλοιοκτητών ως προς την τοποθέτηση νέων παραγγελιών στα ναυπηγεία.
Την ίδια στιγμή, ένα Κογκρέσο υπό τον έλεγχο των Δημοκρατικών ενδέχεται να αμφισβητήσει την επιβολή πρόσθετων εμπορικών δασμών. Ωστόσο, οι εκτελεστικές εξουσίες που διαθέτει ο Αμερικανός πρόεδρος περιορίζουν τη δυνατότητα άμεσης ανατροπής της υφιστάμενης πολιτικής.
Ενδεχόμενη αποκλιμάκωση των εμπορικών εντάσεων μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας θα μπορούσε να στηρίξει τις θαλάσσιες μεταφορές εμπορευματοκιβωτίων και χύδην ξηρού φορτίου.
Αντίθετα, η διατήρηση των περιορισμών θα συνέχιζε να αναδιαμορφώνει τις αλυσίδες εφοδιασμού, τις χώρες προέλευσης των εμπορευμάτων και τις αποστάσεις των διεθνών εμπορικών διαδρομών.
Πηγή: capital.gr
