Του Κώστα Κατίκου
Νέα αναβολή παίρνει για τρίτη χρονιά η εφαρμογή του δείκτη μεταβολής μισθών που θα αποτελούσε τη βάση για την αύξηση των εισφορών στους ελεύθερους επαγγελματίες και για την αύξηση των αποδοχών βάσει των οποίων υπολογίζονται οι ανταποδοτικές συντάξεις των νέων συνταξιούχων.
Ο δείκτης μισθών αναβάλλεται για την 1/1/2028, με σχετική διάταξη που περιλαμβάνεται στο νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας για τους εργαζόμενους στις ψηφιακές πλατφόρμες. Η πρώτη αναβολή είχε δοθεί το 2025, η δεύτερη το 2026 και η τρίτη δίδεται για το 2027, οπότε η εφαρμογή του νέου μηχανισμού μετατίθεται για την 1/1/2028.
Το 2025 η ηγεσία του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης δήλωνε ότι ο δείκτης δεν ήταν έτοιμος και αναβλήθηκε για το 2026. Το 2026 δήλωνε εκ νέου ότι δεν είναι έτοιμος γιατί δεν είχαν ενσωματωθεί οι μεταβολές μισθών των υπαλλήλων που εργάζονται στα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου. Για την αναβολή του 2027 η δικαιολογία είναι ότι ο δείκτης μισθών θα πρέπει να επανασχεδιαστεί καθώς θα λαμβάνεται υπόψη όχι μόνον για τις εισφορές των επαγγελματιών και τις νέες συντάξεις αλλά και ως μια από τις παραμέτρους για τον καθορισμό του κατώτατου μισθού, χωρίς κυβερνητική απόφαση, από το 2028.
Μικρότερη η ανταποδοτική σύνταξη
Η μετάθεση του δείκτη μισθών έχει ακυρώσει αυξήσεις στις νέες συντάξεις που εκδόθηκαν το 2025, το 2026 και σε αυτές που θα εκδοθούν το 2027, γιατί αν εφαρμοζόταν, θα προσαυξανόταν περισσότερο από το 2025 και μετά οι συντάξιμες αποδοχές που λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της ανταποδοτικής σύνταξης. Χωρίς τον δείκτη μισθών, οι συντάξιμες αποδοχές απλώς τιμαριθμοποιούνται κάθε έτος με βάση την μεταβολή του πληθωρισμού που είναι όμως μικρότερη από την μεταβολή του δείκτη μισθών.
Στην πράξη, εκατοντάδες χιλιάδες νέοι συνταξιούχοι από το 2025 και μετά, έχουν πάρει μικρότερη ανταποδοτική σύνταξη από αυτή που θα είχαν, αν για τον υπολογισμό των συντάξιμων αποδοχών τους χρησιμοποιούνταν ο δείκτης μισθών.
Η μεταβολή μισθών για το 2025 ήταν περίπου στο 5% ενώ ο πληθωρισμός 2,5%. Για το 2026, η μεταβολή μισθών (ιδιωτικού και δημόσιου τομέα) είναι περίπου 4,5% με τον πληθωρισμό να προσεγγίζει το 3,9%. Για το 2027 η εκτίμηση είναι για μεταβολή μισθών περίπου στο 4,2% και για πληθωρισμό κάτω από 3%.
Για παράδειγμα, μισθωτός με 40 χρόνια ασφάλισης που είχε συντάξιμο μισθό 1.800 ευρώ το 2025 με τον δείκτη μισθών στο 5%, οι αποδοχές του θα αυξάνονταν στα 1.890 ευρώ, ενώ για το 2026, με δείκτη μισθών 4,5%, θα είχε συντάξιμες αποδοχές 1.975 ευρώ. Με αυτές τις αποδοχές παίρνει 988 ευρώ ανταποδοτική σύνταξη και 447,87 ευρώ εθνική δηλαδή συνολική σύνταξη 1.435 ευρώ. Εξαιτίας της μη εφαρμογής του δείκτη μισθών οι αποδοχές του θα αναπροσαρμοστούν με τον πληθωρισμό και έτσι τα 1.800 ευρώ του 2025 θα γίνουν 1.845 ευρώ ενώ για το 2026 οι συντάξιμες αποδοχές θα καθοριστούν στα 1.917 ευρώ. Οι αποδοχές αυτές βγάζουν 958 ευρώ ανταποδοτική σύνταξη, δηλαδή 30 ευρώ λιγότερα τον μήνα, ή 360 ευρώ λιγότερα το χρόνο σε μόνιμη βάση, από την ανταποδοτική σύνταξη που προκύπτει με τον δείκτη μισθών και συνολική σύνταξη μαζί με την εθνική στα 1.405 ευρώ.
Από το παραπάνω παράδειγμα φαίνεται ότι οι νέοι συνταξιούχοι θα παίρνουν λιγότερα από την ανταποδοτική σύνταξη όσο αναβάλλεται ο δείκτης μισθών και πλέον -αν δεν υπάρξει κι άλλη αναβολή για κάποιον λόγο του χρόνου τέτοια εποχή- τα οφέλη από τον δείκτη μισθών στις συντάξεις θα τα δουν όσοι συνταξιοδοτηθούν από το 2028 και μετά.
Μικρότερη αύξηση εισφορών
Από την άλλη πλευρά στους κερδισμένους από τις διαρκείς αναβολές είναι οι ελεύθεροι επαγγελματίες καθώς όσο δεν εφαρμόζεται ο δείκτης μισθών οι εισφορές τους εξακολουθούν και αυξάνονται κάθε χρόνο με βάση τον εκάστοτε πληθωρισμό του προηγούμενου έτους. Για παράδειγμα το 2026 αυξήθηκαν κατά 2,5% ενώ αν εφαρμοζόταν ο δείκτης μισθών, οι εισφορές τους θα έπρεπε να αυξηθούν κατά 5%.
Η νέα αναβολή του δείκτη μισθών θα κρατήσει χαμηλότερα και τις εισφορές του 2027 οι οποίες θα αυξηθούν περίπου κατά 3,9% ενώ με τον δείκτη θα αυξάνονταν κατά 4,5%.
Πηγή: capital.gr
