Της Σίσσυς Σταυροπιερράκου
Σε ανοδική πορεία κινούνται οι οφειλές του Δημοσίου προς ιδιώτες και επιχειρήσεις, με τα κρατικά φέσια να διογκώνονται και να μεταφέρουν πρόσθετα βάρη στην αγορά. Τον Σεπτέμβριο, οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης ανήλθαν στα 3,88 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση κατά 57 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον Αύγουστο. Την ίδια στιγμή, οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων παρέμειναν κοντά στο 1 δισ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας ότι το Δημόσιο εξακολουθεί να καθυστερεί σημαντικά στην εκπλήρωση των οικονομικών του υποχρεώσεων.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι δυσχερής για τις επιχειρήσεις και τους προμηθευτές που περιμένουν να εισπράξουν χρήματα για υπηρεσίες και προϊόντα που έχουν ήδη προσφέρει στο κράτος. Παρά τις συστάσεις του οικονομικού επιτελείου για επιτάχυνση των πληρωμών, τα στοιχεία δείχνουν ότι οι οφειλές όχι μόνο δεν περιορίζονται, αλλά σε αρκετές κατηγορίες φορέων καταγράφουν νέα αύξηση.
Πρωταθλητές τα νοσοκομεία
Για μία ακόμη φορά, τη μεγαλύτερη συμμετοχή στο απόθεμα των κρατικών οφειλών εξακολουθούν να έχουν τα νοσοκομεία. Οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις τους διαμορφώθηκαν τον Σεπτέμβριο στα 1,367 δισ. ευρώ, έναντι 1,331 δισ. ευρώ τον Αύγουστο. Η επιβάρυνση γίνεται ακόμη πιο εμφανής σε σχέση με τον Ιούλιο, όταν τα χρέη ανέρχονταν σε 1,238 δισ. ευρώ, ενώ τον Ιούνιο είχαν φθάσει τα 1,307 δισ. ευρώ.
Αντίθετη εικόνα παρουσίασαν οι Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης, οι οποίοι περιόρισαν τις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις τους προς τους συνταξιούχους κατά 17 εκατ. ευρώ, στα 716 εκατ. ευρώ από 733 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο. Ωστόσο, στο συνολικό ποσό εξακολουθούν να περιλαμβάνονται εκκρεμείς οφειλές του ΕΟΠΥΥ, ύψους περίπου 293 εκατ. ευρώ.
Αυξάνονται τα χρέη δήμων και υπουργείων
Νέα επιδείνωση καταγράφεται και στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Τα χρέη δήμων και περιφερειών αυξήθηκαν στα 341 εκατ. ευρώ τον Σεπτέμβριο, από 329 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο και 314 εκατ. ευρώ τον Ιούλιο. Ακόμη πιο ενδεικτική είναι η σύγκριση με το τέλος του 2025, όταν οι αντίστοιχες υποχρεώσεις περιορίζονταν στα 180 εκατ. ευρώ.
Ανοδικά κινήθηκαν και οι οφειλές των λοιπών νομικών προσώπων του Δημοσίου, οι οποίες έφθασαν τα 301 εκατ. ευρώ, από 250 εκατ. ευρώ έναν μήνα νωρίτερα.
Αυξημένες εμφανίζονται και οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των υπουργείων, οι οποίες ανήλθαν στα 169 εκατ. ευρώ, έναντι 150 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο. Το μεγαλύτερο μέρος των οφειλών αφορά το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, με 61 εκατ. ευρώ, ενώ ακολουθούν το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής με 44 εκατ. ευρώ και το υπουργείο Εθνικής Άμυνας με 17 εκατ. ευρώ.
Στα 979 εκατ. ευρώ οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων
Πρόσθετη πίεση στις συναλλαγές του Δημοσίου με την αγορά δημιουργούν οι καθυστερήσεις στις επιστροφές φόρων. Παρότι το συνολικό ύψος οφειλών υποχώρησε τον Σεπτέμβριο στα 979 εκατ. ευρώ, από 1,023 δισ. ευρώ τον Αύγουστο, το ποσό εξακολουθεί να διαμορφώνεται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα.
Από το συνολικό ποσό, τα 362 εκατ. ευρώ αφορούν επιστροφές που εκκρεμούν για διάστημα μεγαλύτερο των 90 ημερών. Ειδικότερα, 170 εκατ. ευρώ δεν μπορούν να καταβληθούν εξαιτίας εξωγενών παραγόντων, όπως η μη ανταπόκριση των δικαιούχων ή η έλλειψη των απαραίτητων δικαιολογητικών.
Ανησυχητική είναι και η εξέλιξη των υπόλοιπων ληξιπρόθεσμων επιστροφών άνω των 90 ημερών, οι οποίες μέσα σε έναν μήνα υπερδιπλασιάστηκαν, φθάνοντας τα 192 εκατ. ευρώ από 90 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο. Αντίθετα, οι επιστροφές με καθυστέρηση μικρότερη των 90 ημερών μειώθηκαν στα 617 εκατ. ευρώ, από 775 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα.
Στο μικροσκόπιο οι φορείς με συστηματικές καθυστερήσεις
Η διόγκωση των κρατικών οφειλών αναδεικνύει το πρόβλημα ρευστότητας που προκαλούν οι καθυστερήσεις στις πληρωμές προς την ιδιωτική οικονομία. Επιχειρήσεις και προμηθευτές καλούνται να καλύπτουν λειτουργικά έξοδα, μισθοδοσία και άλλες υποχρεώσεις, ενώ περιμένουν την εξόφληση απαιτήσεων από το Δημόσιο. Με τον τρόπο αυτό, οι καθυστερήσεις των κρατικών φορέων μετατρέπονται σε πρόσθετη πίεση για την αγορά.
Στο πλαίσιο αυτό, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προχωρά από τον Δεκέμβριο στην ενεργοποίηση της νέας πλατφόρμας “Συνέπεια”. Το σύστημα θα επιτρέπει την καταγραφή και την παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς ιδιώτες, καθώς και της πορείας εξόφλησής τους από τους αρμόδιους φορείς.
Παράλληλα, οι φορείς που εμφανίζουν επαναλαμβανόμενες καθυστερήσεις στην αποπληρωμή των υποχρεώσεών τους θα εντάσσονται σε ειδική “μαύρη λίστα”. Στόχος είναι να ενισχυθεί η λογοδοσία και να ασκηθεί μεγαλύτερη πίεση για την ταχύτερη εξόφληση των οφειλών.
Πηγή: capital.gr
