Σαράντα χρόνια μετά το χειρότερο πυρηνικό ατύχημα στην ιστορία της ανθρωπότητας, η αποκλεισμένη ζώνη του Τσερνόμπιλ συνεχίζει να εκπλήσσει την επιστημονική κοινότητα.
Μια νέα, πρωτοποριακή γονιδιωματική ανάλυση σε αδέσποτους σκύλους που ζουν σε απόσταση αναπνοής από τον κατεστραμμένο πυρηνικό σταθμό αποκαλύπτει μια εντυπωσιακή αλήθεια: η επιβίωσή τους σε ένα εξαιρετικά τοξικό περιβάλλον ενδέχεται να μην οφείλεται σε μεταλλάξεις που προκλήθηκαν από τη ραδιενέργεια, αλλά στη διαχρονική δύναμη της φυσικής επιλογής.
Διαβάστε ακόμα: Τι συμβαίνει στους λύκους του Τσερνόμπιλ – Ένα αναπάντεχο εύρημα
Η έρευνα, με επικεφαλής επιστήμονες από το Κολλέγιο Κτηνιατρικής του Πανεπιστημίου της Βόρειας Καρολίνας (NC State), εντόπισε περισσότερες από 100 θέσεις στο DNA των σκύλων του εργοστασίου που εμφανίζουν σαφή σημάδια «κατευθυνόμενης επιλογής».
Credit: Shutterstock
Πρόκειται για περιοχές του γονιδιώματος που σχετίζονται άμεσα με κρίσιμες βιολογικές λειτουργίες, όπως η επιδιόρθωση του DNA, η ανάπτυξη καρκινικών όγκων και η ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος.
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα της μελέτης είναι ο γενετικός διαχωρισμός ανάμεσα σε δύο πληθυσμούς που ζουν σε απόσταση μόλις 15 χιλιομέτρων μεταξύ τους.
Ενώ οι σκύλοι της πόλης του Τσερνόμπιλ παρουσιάζουν κοινά γενετικά χαρακτηριστικά με τους σκύλους της Ανατολικής Ευρώπης, οι σκύλοι που ζουν περιμετρικά του πυρηνικού εργοστασίου φέρουν ένα εντελώς ξεχωριστό γενετικό αποτύπωμα.
Διαβάστε ακόμα: Πυρηνική ενέργεια: 40 χρόνια μετά την καταστροφή του Τσερνόμπιλ «γοητεύει» όλο και περισσότερες χώρες
Για να αποκλείσουν το ενδεχόμενο οι αλλαγές αυτές να είναι απλώς αποτέλεσμα της γεωγραφικής απομόνωσης και της τυχαίας γενετικής παρέκκλισης , οι ερευνητές συνέκριναν τα δεδομένα με απομονωμένους πληθυσμούς από τα νησιά Γκαλάπαγκος.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η γενετική ποικιλομορφία των σκύλων του εργοστασίου παρέμεινε ισχυρή, καταρρίπτοντας το σενάριο της τυχαίας μεταβολής λόγω απομόνωσης και ενισχύοντας τη θεωρία της εξελικτικής πίεσης.
«Όταν αναλογιζόμαστε το τοξικό περιβάλλον του Τσερνόμπιλ, οι περισσότεροι υποθέτουν ότι η ραδιενέργεια άλλαξε βίαια το γονιδίωμα των ζώων για να προσαρμοστούν», εξηγεί ο καθηγητής Μάθιου Μπριν, εκ των κυρίων συγγραφέων της μελέτης.
«Αυτό που υποστηρίζουμε τώρα είναι κάτι διαφορετικό: η περιβαλλοντική πίεση λειτούργησε ως φίλτρο. Τα ζώα που κατάφεραν να επιβιώσουν από τις αρχικές εκθέσεις στη ραδιενέργεια ήταν εκείνα που διέθεταν ήδη το κατάλληλο γενετικό υπόβαθρο, μια προϋπάρχουσα εσωτερική άμυνα που τους προσέφερε υψηλότερο δείκτη επιβίωσης».
Η ταχεία αυτή εξελικτική προσαρμογή προσφέρει στους επιστήμονες μια μοναδική «ζωντανή βιβλιοθήκη».
Η κατανόηση των βιολογικών μονοπατιών που επιτρέπουν σε αυτούς τους οργανισμούς να θωρακίζουν τα κύτταρά τους απέναντι σε ακραίους τοξικούς παράγοντες, ενδέχεται μελλοντικά να ξεκλειδώσει νέα επιστημονικά δεδομένα για την προστασία του ανθρώπου από την ακτινοβολία και την καταπολέμηση του καρκίνου.
Το Τσερνόμπιλ, από μνημείο καταστροφής, μετατρέπεται σε ένα μοναδικό υπαίθριο εργαστήριο της εξέλιξης των ειδών.
Πηγή: tanea.gr
