Του Δημήτρη Γκάτσιου
Ο πρώτος κύκλος της διπλωματικής και επικοινωνιακής αντεπίθεσης της Αθήνας απέναντι στην κίνηση της κύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου ολοκληρώθηκε, αργά το απόγευμα της Πέμπτης, στο σκηνικό της κατ’ εξοχήν έδρας για την υπεράσπιση της διεθνούς νομιμότητας.
Μαραθώνιος
Ο πρωθυπουργός, που δεν συνηθίζει να προβαίνει σε ανάλογες κινήσεις, επέλεξε να συνδυάσει την ομιλία του στο Συμβούλιο Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, επιδεικνύοντας στην παγκόσμια κοινότητα τον χάρτη της Μεσογείου. Ο στόχος προφανής, ιδιαίτερα όταν το ακροατήριο ξεπερνάει το όριο των συμμαχιών σου. Το όριο των εταίρων σου και των τακτικών συνομιλητών σου. Μέσω του συγκεκριμένου χάρτη, η Αθήνα αποτύπωσε τη γεωγραφία, τη λογική και τον ρεαλισμό απέναντι στην ευθεία αμφισβήτηση του διεθνούς δικαίου από την Τουρκία και τη Λιβύη.
Απέναντι σε ένα μνημόνιο, το οποίο η Άγκυρα κραδαίνει ως ακόμα ένα κομμάτι στη στρατηγική του “χωροφύλακα” που επιδιώκει ως ρόλο στην ευρύτερη γειτονιά, αγνοώντας (κατά την πάγια τακτική της) τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας. “Η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί. Και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να διαγραφούν με το να χαράσσονται αυθαίρετες γραμμές σε έναν χάρτη. Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε οι θάλασσές μας να μετατραπούν σε ζούγκλα, όπου τα κράτη επιλέγουν ποιους κανόνες θα τηρούν και όπου οι αυθαίρετες διεκδικήσεις αντικαθιστούν το Διεθνές Δίκαιο”, έσπευσε να τονίσει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, με το διπλωματικό μαραθώνιο να… καταπίνει χιλιόμετρα, έχοντας ως όπλα στη φαρέτρα τη στήριξη των υπόλοιπων 26 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και σημαντικών “παικτών” στην ευρύτερη περιοχή της ανατολικής Μεσογείου. Του Ισραήλ και της Αιγύπτου. Εκεί που οι μηχανές ζεσταίνονται για την επόμενη φάση συζητήσεων της Αθήνας με το Κάιρο περί της επέκτασης της μερικής οριοθέτησης του 2020, όσο ο πρωθυπουργός προετοιμάζεται να φέρει το ζήτημα του παράνομου και παράλογου τουρκολιβυκού μνημονίου στην άτυπη Σύνοδο Κορυφής του Δουβλίνου, επιδιώκοντας ακόμα μία συνολική και ηχηρή καταδίκη από την Ένωση.
Δύσκολα φεγγάρια
Με τους Κυριάκο Μητσοτάκη και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να έχουν να συναντηθούν από το τελευταίο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας (πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Φεβρουάριο) αυτό που είναι πλέον πιο φανερό και από τον ήλιο είναι πως οι σχέσεις Αθήνας – Άγκυρας έχουν περάσει στη φάση της… βαρυχειμωνιάς και η λογική των αποκαλούμενων “ήρεμων νερών” (παρά τους διαύλους επικοινωνίας) έχει… κουνήσει μαντίλι. Η Αθήνα που, όπως αναφέρουν κυβερνητικά στελέχη, κρατάει πάντα ανοιχτή την πόρτα στο διάλογο, βγάζει στη… διεθνή σέντρα κάθε αναθεωρητική έξαρση της ηγεσίας των γειτόνων, ενώ υπό το πρίσμα του σεβασμού στο Διεθνές Δίκαιο στοχεύει να αναδεικνύει συνεχώς ποια πλευρά διαθέτει τα χαρακτηριστικά του αξιόπιστου συμμάχου και σταθερού συνομιλητή και ποια πλευρά παραβιάζει θεμελιώδεις αρχές, χωρίς σεβασμό στους κοινούς κανόνες.
Το όλο σκηνικό, δε, της έντασης από την πλευρά της Άγκυρας φαίνεται να πολώνεται περαιτέρω όσο Αθήνα, Λευκωσία και Παρίσι πλησιάζουν σε ένα εξόχως σημαντικό ορόσημο για την ενεργειακή σκακιέρα της Ανατολικής Μεσογείου. Την επανέναρξη των βυθομετρικών εργασιών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας -Κυπριακής Δημοκρατίας. Ωστόσο, αυτό δεν είναι το μόνο βήμα στο μέτωπο του ενεργειακού παζλ. Κι αυτό γιατί εντός του προσεχούς Δεκεμβρίου προβλέπεται να μπουν σε ρότα οι σεισμογραφικές έρευνες του αμερικανικού κολοσσού της Chevron στα οικόπεδα νότια της Κρήτης. Σημαντική υποσημείωση; Πρόκειται για γεωγραφικά πεδία τα οποία εφάπτονται σε ένα κομμάτι τους με το μνημόνιο Τουρκίας – Λιβύης.
Τα βήματα
Με τις κεραίες εστιασμένες στο έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης, οι προετοιμασίες για την επανέναρξη των ερευνών βρίσκονται, τις τελευταίες ώρες, σε πλήρη εξέλιξη. Το γαλλικής σημαίας πλοίο “Abeille Marengo” βρίσκεται στο λιμάνι του Ηρακλείου, αναμένοντας την έκδοση της σχετικής Navtex, η οποία θα στρώσει το ταμπλό για τις περιοχές, αλλά και τα χρονοδιαγράμματα των εργασιών. Κεντραρισμένη είναι η θαλάσσια περιοχή ανατολικά της Κρήτης και της Κάσου. Η περιοχή, δηλαδή, όπου είχαν διακοπεί οι εργασίες πριν από δύο χρόνια ως απόρροια της έντασης ανάμεσα στην Αθήνα και την Άγκυρα. Με τις… μηχανές σε φάση αναμονής, η ελληνική πλευρά σπεύδει να διαμηνύσει, απευθυνόμενη στη διεθνή κοινότητα, ότι σε καμία περίπτωση δεν μπορεί το τουρκολιβυκό μνημόνιο να λειτουργήσει ως πρόσχημα για την αμφισβήτηση νόμιμων δραστηριοτήτων στη θάλασσα ή για την παρεμπόδιση στρατηγικών έργων συνδεσιμότητας. “Πρόκειται για έργα τεράστιας στρατηγικής και οικονομικής σημασίας. Προσφέρουν μεγαλύτερη ενεργειακή ασφάλεια, πιο προσιτή ηλεκτρική ενέργεια, ισχυρότερη περιφερειακή συνεργασία, καλύτερη συνδεσιμότητα δεδομένων και, τελικά, συμβάλλουν στη διαρκή ειρήνη. Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε οι αυθαίρετες θαλάσσιες διεκδικήσεις να αποτελέσουν εργαλεία παρεμπόδισης της οικονομικής ανάπτυξης και της ευημερίας μιας ολόκληρης περιοχής”, ήταν το πρωθυπουργικό σήμα. Σε παράλληλο χρόνο, το ενδεχόμενο να προκύψει στον ορίζοντα ενημέρωση του εξ Ανατολών γείτονα για τις εργασίες του καλωδίου, ανοίγει το… καπάκι κεντρικών ερωτημάτων. Το κυριότερο; Κατά πόσο η ενημέρωση της Άγκυρας θα μπορούσε να αξιοποιηθεί μελλοντικά ως μέσο προβολής των αναθεωρητικών βερμπαλισμών της Τουρκίας στην ανατολική Μεσόγειο. Με την κυβέρνηση να διαχωρίζει την απλή ναυτιλιακή ενημέρωση από την ουσιαστική αδειοδότηση, καύσιμο στις κινήσεις Αθήνας και Λευκωσίας αποτέλεσε το σαφέστατο μήνυμα στήριξης της Κομισιόν. “Πρόκειται για μία στρατηγική ενεργειακή διασύνδεση, μία από τις ενεργειακές λεωφόρους της Ένωσης”, σημείωσαν διά του αρμόδιου επιτρόπου Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, οι Βρυξέλλες.
Σε κάθε περίπτωση, η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου δεν αποτελεί απλά ένα έργο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά οι προοπτικές της τη μετατρέπουν σε μία υποδομή που μπορεί να μεταβάλει τον ενεργειακό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου. Όπως επισημαίνουν, άλλωστε, παράγοντες, για την Αθήνα και τη Λευκωσία το διακύβευμα είναι πολυδιάστατο. Ενεργειακή ασφάλεια, οικονομική ανάπτυξη, ενίσχυση της στρατηγικής τους θέσης, με την επανεκκίνηση των διαδικασιών για τις θαλάσσιες έρευνες να αποτελεί ένα σημαντικό βήμα και το καλώδιο να έχει εδώ και καιρό ξεπεράσει το φάσμα ενός ενεργειακού σχεδίου. Καθώς έχει μετατραπεί σε σημείο αναφοράς για την ενεργειακή πολιτική, τη διπλωματία και τις ισορροπίες ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ελληνοτουρκικά: Μετά το τουρκολιβυκο έρχεται στο προσκήνιο το καλώδιο
Πηγή: capital.gr
