Σε δύο παράλληλους άξονες κινείται το σχέδιο για την ανάδειξη του πρώην βασιλικού κτήματος στο Τατόι, καθώς το Δημόσιο προετοιμάζει την επαναλειτουργία του ιστορικού πυρήνα και ταυτόχρονα αναζητεί το επενδυτικό σχήμα που θα αναλάβει να δώσει νέα χρήση σε 24 κτήρια και στους περιβάλλοντες χώρους τους.
Το εγχείρημα αποκτά πρόσθετο ενδιαφέρον ενόψει των εγκαινίων που προγραμματίζονται για τον Δεκέμβριο, με την ελληνική κυβέρνηση να φέρεται, σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα του ισπανικού Vanitatis και του γερμανικό περιοδικού GALA, να έχει προσκαλέσει τον Ισπανό βασιλιά Φελίπε ΣΤ΄ και τη μητέρα του, Σοφία, να παραστούν στην εκδήλωση. Από την πλευρά του, το δανέζικο TV Guide επισημαίνει ότι παραμένει αδιευκρίνιστο αν η Άννα Μαρία και τα παιδιά της έχουν λάβει πρόσκληση, αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα για την παρουσία της πρώην ελληνικής βασιλικής οικογένειας στην τελετή.
Διαγωνισμός για μουσεία και κήπους
Η επαναφορά του Τατοΐου στον δημόσιο και πολιτιστικό χάρτη περνά πλέον από δύο ξεχωριστές διαδικασίες. Η πρώτη αφορά την ολοκλήρωση των εργασιών αποκατάστασης και την οργάνωση της λειτουργίας των μουσείων και των κήπων, ώστε το κτήμα να υποδεχθεί επισκέπτες. Η δεύτερη αφορά τον διαγωνισμό του Υπερταμείου για τη μακροχρόνια παραχώρηση 24 κτηρίων, από την οποία θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό η δυνατότητα ανάπτυξης ενός σύνθετου μοντέλου φιλοξενίας, εστίασης, πολιτισμού και αγροδιατροφικής παραγωγής.
Στο σκέλος της δημόσιας επένδυσης, το υπουργείο Πολιτισμού προχωρά στη διαδικασία για την ανάθεση υπηρεσιών διαχείρισης και λειτουργικής υποστήριξης του κτήματος. Ο σχετικός διαγωνισμός, προϋπολογισμού 10 εκατ. ευρώ, αφορά το facility management των μουσείων, των κήπων και των συναφών υποδομών, με καταληκτική ημερομηνία υποβολής προσφορών την 13η Νοεμβρίου 2026. Κεντρική θέση έχει η υποστήριξη των τριών μουσειακών κτηρίων, δηλαδή του Θερινού Ανακτόρου, του Νέου Βουστασίου και του Παλαιού Βουστασίου. Η οργάνωση της καθημερινής λειτουργίας, η συντήρηση των υποδομών και η διαχείριση των χώρων αποτελούν κρίσιμες προϋποθέσεις για τη διατήρηση του αποτελέσματος των εργασιών αποκατάστασης και την υποδοχή του κοινού, μια δημόσια επένδυση που έχει ξεπεράσει τα 70 εκατ. ευρώ. Το ζητούμενο είναι πλέον η μετάβαση σε ένα λειτουργικό μοντέλο που θα διασφαλίζει τη συντήρηση των μνημείων, την προστασία του περιβάλλοντος και την ουσιαστική πρόσβαση των πολιτών σε έναν ιστορικό χώρο μεγάλης έκτασης.
Πηγή φωτό: Εκδόσεις Καπόν
Σε εκκρεμότητα η επόμενη φάση της παραχώρησης
Διαφορετική είναι η εικόνα στον διαγωνισμό που «τρέχει» το Εθνικό Αναπτυξιακό Ταμείο (πρώην Υπερταμείο) για την αξιοποίηση 24 κτηρίων του κτήματος, με ορίζοντα παραχώρησης τουλάχιστον 65 ετών. Η αξιολόγηση των φακέλων που είχαν υποβάλλει οι ενδιαφερόμενοι επενδυτές (ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις, ΕΚΤΕΡ, DIMAND, ELIA Corporation και REINA Hellenic Properties) με την πρόκριση όλων των υποψηφίων στη δεύτερη φάση, το επόμενο βήμα ωστόσο παραμένει σε εκκρεμότητα καθώς το σχέδιο της σύμβασης δεν τους έχει ακόμη αποσταλεί προκειμένου να το μελετήσουν και να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους πριν προχωρήσει η διαδικασία στην πρόσκληση για την υποβολή δεσμευτικών προσφορών.
Οι υποψήφιοι θα πρέπει να αποτιμήσουν το κόστος αποκατάστασης, τις δυνατότητες αξιοποίησης κάθε κτιρίου και τις προοπτικές εσόδων σε βάθος δεκαετιών, σε ένα ακίνητο όπου οι περιορισμοί προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς και του φυσικού περιβάλλοντος καθορίζουν τις διαθέσιμες επιλογές.
Το επιχειρηματικό μοντέλο των 24 κτηρίων
Η παραχώρηση αφορά περίπου 6.400 τ.μ. υφιστάμενης δόμησης, μέσα σε ένα κτήμα με συνολική δόμηση περίπου 15.000 τ.μ. Το σχέδιο αξιοποίησης προβλέπει ένα μείγμα χρήσεων που εκτείνεται από μικρές ξενοδοχειακές μονάδες και ξενώνες έως εστιατόρια, χώρους εκδηλώσεων και επισκέψιμες παραγωγικές εγκαταστάσεις. Στο επιχειρηματικό μοντέλο περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η επαναλειτουργία οινοποιείου και ελαιουργείου, η ανάπτυξη θερμοκηπίου και η διάθεση προϊόντων που συνδέονται με την αγροτική παράδοση του κτήματος. Σημαντικό πλεονέκτημα αποτελούν τα περίπου 1.200 στρέμματα καλλιεργήσιμων εκτάσεων στον ιστορικό πυρήνα που μπορούν να στηρίξουν την αναβίωση του αμπελώνα και του ελαιώνα.
Η πρόκληση για τον ανάδοχο θα είναι να συνδυάσει αυτές τις δραστηριότητες σε ένα ενιαίο προϊόν, στο οποίο η φιλοξενία, η γαστρονομία, η παραγωγή και η ιστορική ταυτότητα θα λειτουργούν συμπληρωματικά. Παράλληλα, οι εκτεταμένες ανάγκες αποκατάστασης και τα περιορισμένα περιθώρια νέας δόμησης καθιστούν αναγκαία την προσεκτική στάθμιση του αρχικού κόστους και των μελλοντικών εσόδων.
Η διάρκεια της παραχώρησης, που φθάνει τουλάχιστον τα 65 χρόνια, προσφέρει τον απαιτούμενο χρονικό ορίζοντα για μια επένδυση με υψηλές αρχικές δαπάνες. Η τελική οικονομική εξίσωση, ωστόσο, θα εξαρτηθεί από τους όρους της σύμβασης, τις επιτρεπόμενες χρήσεις και το επιχειρηματικό σχέδιο που θα καταθέσει ο ανάδοχος.
Η ισπανική βασιλική οικογένεια στο κάδρο των εγκαινίων
Στο μεταξύ, τα εγκαίνια του ανακαινισμένου πρώην βασιλικού ανακτόρου στο Τατόι, το οποίο θα λειτουργήσει ως μουσείο και του ιστορικού πυρήνα του κτήματος εντός του Δεκεμβρίου ενδέχεται να προσδώσουν στο Τατόι και μια διεθνή διάσταση. Σύμφωνα με δημοσίευμα του ισπανικού μέσου Vanitatis, ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης απηύθυνε προσωπική πρόσκληση στον βασιλιά Φελίπε ΣΤ΄ κατά την επίσκεψή του στο παλάτι Θαρθουέλα, τον Ιανουάριο, προσκαλώντας και τη μητέρα του Σοφία να παραστεί στην επαναλειτουργία του πρώην βασιλικού κτήματος, που προγραμματίζεται για τον Δεκέμβριο.
Την πληροφορία μετέδωσε επίσης το γερμανικό περιοδικό GALA δίχως να διευκρίνεται εάν ο ισπανικός βασιλικός οίκος έχει επιβεβαιώσει επισήμως ότι ο Φελίπε ή η Σοφία θα παραστούν. Η συμμετοχή του βασιλιά θεωρείται πάντως αβέβαιη λόγω του πολιτικού και εκλογικού ημερολογίου στην Ισπανία, ενώ παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο παρουσίας της μητέρας του. Σε ό,τι αφορά την πρώην βασίλισσα Άννα Μαρία και τα παιδιά της, το δανέζικο μέσο TV Guide αναφέρει ότι παραμένει άγνωστο αν έχουν προσκληθεί στα εγκαίνια του Τατοΐου, σημειώνοντας παράλληλα ότι ο γιός της Παύλος έχει εκφράσει στο παρελθόν την επιθυμία να επισκεφθεί ξανά την παλιά οικογενειακή κατοικία.
Πηγή: ot.gr
