Του Τάσου Δασόπουλου
Μετά από ένα σχετικά “ήρεμο” καλοκαίρι στο ευαίσθητο πεδίο των τροφίμων, η αύξηση της τιμής του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι και του φυσικού αερίου πάνω τα 70 ευρώ ανά θερμική μεγαβατώρα, δημιουργούν φόβους ανατιμήσεων σε αγαθά και υπηρεσίες.
Οι ανατιμήσεις στις τιμές των τροφίμων από τον Ιούνιο μέχρι και τον Αύγουστο, κινήθηκαν με ρυθμό πολύ χαμηλότερο από τον μέσο μηνιαίο πληθωρισμό. Ειδικότερα, ήταν 2,9% για τον Ιούνιο, 2,7% τον Ιούλιο και 0,9% για τον Αύγουστο. Ο μηνιαίος πληθωρισμός, στο μεταξύ, κινήθηκε με ρυθμό 4,4%, 3,4% και 3,8% αντίστοιχα για τον Ιούνιο,τον Ιούλιο και τον Αύγουστο.
Παράλληλα, από το τέλος Αυγούστου ενεργοποιήθηκε η εθνική πρωτοβουλία για τη μείωση των τιμών, η οποία θα συνεχίσει να ισχύει μέχρι και το τέλος του Οκτωβρίου. Ταυτόχρονα, το υπουργείο Ανάπτυξης έδωσε παράταση στην υποχρέωση των μεγάλων αλυσίδων για την προαναγγελία αυξήσεων μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2027. Με αυτά τα δεδομένα, θεωρείται ότι οι διακυμάνσεις των τιμών, θα βρίσκονται υπό έλεγχο.
Ωστόσο, αυτό το διάστημα εκτός από την κρίση στην Μέση Ανατολή και το πάγωμα της ναυσιπλοΐας στο στενό του Ορμούζ, στις ανατιμήσεις των τροφίμων μπορεί να “συνεισφέρει” και ο συνεχιζόμενος πόλεμος Ουκρανίας-Ρωσίας. Οι πολεμικές συγκρούσεις, οι οποίες έχουν μεταλλαχθεί σε ένα “πόλεμο χαρακωμάτων” με εκατέρωθεν χτυπήματα με drones, έχουν δημιουργήσει πρόβλημα στη διακίνηση των σιτηρών από την Μαύρη Θάλασσα, με τις ποσότητες που φτάνουν στην Ε.Ε. να έχουν μειωθεί δραματικά. Αν και γίνονται διαπραγματεύσεις για να υπάρξει μια μερική εκεχειρία, ώστε να μην πλήττονται οι μεταφορές σιτηρών και οι ενεργειακές εγκαταστάσεις της Ρωσίας -κάτι που έχει μερίδιο στην αύξηση των τιμών των καυσίμων στην Ε.Ε.- κανείς δεν μπορεί να είναι από τώρα βέβαιος, ότι θα έχουμε συμφωνία και πολύ περισσότερο, αν η συμφωνία θα τηρηθεί και στην πράξη.
Στην Ελλάδα, έχουμε την προαναγγελία μιας μεγάλης αύξησης της τιμής της φέτας. Όχι λόγω καυσίμων, αλλά λόγω μεγάλης ζήτησης και μικρής διαθεσιμότητας πρόβειου γάλακτος. Ο καιρός θα δείξει, αν η μοναδική αύξηση θα είναι στο τυρί φέτα, ή θα επεκταθεί και σε άλλα αγαθά και υπηρεσίες.
Ο φόβος για νέα κορύφωση στα καύσιμα
Η μεγάλη ανησυχία είναι αν τελικά η σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν, η οποία διανύει τον έβδομο μήνα της, συνοδευτεί και με νέα σταθερή άνοδο των τιμών ενέργειας. Στην περίπτωση αυτή, όσο και αν υπάρχει καλή διάθεση, οι αλυσίδες δεν θα μπορέσουν να απορροφήσουν άλλες αυξήσεις και πλέον η ακρίβεια θα περάσει και στα τρόφιμα. Αυτή την εκτίμηση έκανες πριν λίγες μέρες ο επικεφαλής οικονομολόγος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Φίλιπ Λέιν ο οποίος προειδοποίησε για υψηλότερα επίπεδα πληθωρισμού τους επόμενους μήνες.
Μαζί με τις πανευρωπαϊκές ανησυχίες, η Ελλάδα έχει να αντιμετωπίσει και τα εθνικά χαρακτηριστικά του πληθωρισμού, από τις ανατιμήσεις στις υπηρεσίες, όπως στα ενοίκια των κατοικιών, τα ασφάλιστρα υγείας και την εστίαση.
Επίσης, ένα από τα μεγάλα στοιχήματα του φθινοπώρου και του χειμώνα, θα είναι να κρατηθεί σε ανεκτά επίπεδα η τιμή του ηλεκτρικού, η οποία στη χώρα μας συνδέεται με αυτήν του φυσικού αερίου. Τούτο σε μια εποχή κατά την οποία η τιμή του φυσικού αερίου θα είναι διπλάσια από την περσινή και -λόγω καιρού- η συμμετοχή των ΑΠΕ θα είναι μικρότερη.
Πηγή: capital.gr
