Ένα διαφορετικό μοντέλο διαχείρισης αποβλήτων, χωρίς δημόσιους κάδους και χωρίς ταφή σκουπιδιών, εφαρμόζει η Τήλος, αποδεικνύοντας ότι ακόμη και ένας μικρός, ακριτικός δήμος μπορεί να πετύχει υψηλές περιβαλλοντικές επιδόσεις.
Μιλώντας στην ΕΡΤ Βόλου, η δήμαρχος Τήλου Μαρία Καμμά περιέγραψε την πορεία του προγράμματος «Just Go Zero Tilos», το οποίο βασίζεται στη διαλογή των απορριμμάτων μέσα στα σπίτια και τις επιχειρήσεις, στη συλλογή τους από πόρτα σε πόρτα και στην αξιοποίηση σχεδόν του συνόλου των υλικών. Σήμερα, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε η ίδια, η ανακύκλωση στο νησί αγγίζει το 93%, ενώ έχει επιτευχθεί πλήρης εκτροπή των απορριμμάτων από την ταφή. Η Τήλος δεν οδηγεί πλέον ούτε ένα κιλό σκουπιδιών σε χώρο υγειονομικής ταφής.
Χωρίς κάδους – Η διαλογή αρχίζει από το σπίτι
Το σύστημα στηρίζεται στην κατάργηση των κοινών κάδων και στον διαχωρισμό των αποβλήτων στην πηγή. Κάθε νοικοκυριό και επιχείρηση διαθέτει ειδικό εξοπλισμό, ενώ τα υλικά παραλαμβάνονται σε προκαθορισμένες ημέρες από ειδικά οχήματα. Τα απορρίμματα μεταφέρονται στο Κέντρο Κυκλικής Καινοτομίας, το οποίο δημιουργήθηκε στη θέση του παλιού χώρου διάθεσης. Εκεί τα ανακυκλώσιμα διαχωρίζονται περαιτέρω, συμπιέζονται και αποστέλλονται ως πρώτη ύλη, ενώ τα οργανικά μετατρέπονται σε εδαφοβελτιωτικό, το οποίο διατίθεται και στους παραγωγούς του νησιού. Τα υπόλοιπα υλικά προετοιμάζονται για επαναχρησιμοποίηση ή ενεργειακή αξιοποίηση. Η διαδικασία παρακολουθείται ψηφιακά, καθώς οι ειδικές σακούλες φέρουν μοναδικό κωδικό. Με αυτόν τον τρόπο καταγράφονται οι ποσότητες που παραδίδει κάθε νοικοκυριό και οι κάτοικοι μπορούν να βλέπουν τη συμμετοχή τους στη συνολική προσπάθεια.
«Η αλλαγή ξεκίνησε από τα παιδιά»
Καθοριστικό στοιχείο για την επιτυχία του εγχειρήματος, όπως επισήμανε η δήμαρχος, ήταν η συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας. Η ενημέρωση άρχισε από τα σχολεία, με τα παιδιά να μεταφέρουν τις νέες πρακτικές ανακύκλωσης στις οικογένειές τους. Σταδιακά, η διαλογή των απορριμμάτων έπαψε να θεωρείται μια πρόσθετη υποχρέωση και μετατράπηκε σε καθημερινή συνήθεια για τους κατοίκους και τους επαγγελματίες. Ιδιαίτερη ενημέρωση γίνεται και στους επισκέπτες, οι οποίοι λαμβάνουν οδηγίες από τα καταλύματα και τα σημεία εισόδου του νησιού. «Η κυκλική οικονομία δεν ξεκινά από τον κάδο. Ξεκινά από τον άνθρωπο», τόνισε η Μαρία Καμμά, υπογραμμίζοντας ότι οι υποδομές και η τεχνολογία δεν αρκούν χωρίς ενημέρωση, εκπαίδευση και κοινωνική συμμετοχή.
Ένα μοντέλο που μπορεί να εφαρμοστεί και αλλού
Η δήμαρχος Τήλου επισήμανε ότι το μοντέλο μπορεί να μεταφερθεί σε άλλους νησιωτικούς ή ηπειρωτικούς δήμους, όχι όμως με μια μηχανική αντιγραφή. Κάθε περιοχή έχει διαφορετική γεωγραφία, πληθυσμό, τουριστική κίνηση και υποδομές, επομένως απαιτείται προσαρμογή της τεχνικής λύσης στις τοπικές ανάγκες. Η εμπειρία της Τήλου δείχνει, σύμφωνα με την κ. Καμμά, ότι οι μικρές κοινωνίες μπορούν να λειτουργήσουν ως «εργαστήρια» πράσινης μετάβασης. Μπορούν να δοκιμάζουν νέες πρακτικές, να αξιολογούν τα αποτελέσματά τους και να αποτελούν οδηγό για μεγαλύτερες περιοχές.
Ζητούμενο η στήριξη των δήμων
Η Μαρία Καμμά έθεσε παράλληλα την ανάγκη ουσιαστικής στήριξης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης από την Πολιτεία. Οι δήμοι, όπως ανέφερε, χρειάζονται σταθερή χρηματοδότηση, προσωπικό, τεχνική βοήθεια και τις απαραίτητες αρμοδιότητες για να εφαρμόσουν πολιτικές κυκλικής οικονομίας. Το επόμενο στοίχημα, όπως υπογράμμισε, είναι οι επιτυχημένες περιβαλλοντικές πρωτοβουλίες να μην παραμένουν μεμονωμένες εξαιρέσεις, αλλά να μετατρέπονται σε οργανωμένη δημόσια πολιτική. Η Τήλος έχει ήδη κατακτήσει διεθνή αναγνώριση ως κοινότητα μηδενικών αποβλήτων. Ωστόσο, για τη δήμαρχο, το σημαντικότερο αποτέλεσμα δεν είναι οι διακρίσεις, αλλά η αλλαγή στην καθημερινότητα του νησιού και η πεποίθηση των κατοίκων ότι τα απορρίμματα δεν είναι άχρηστα υλικά, αλλά πόροι που μπορούν να αποκτήσουν μια δεύτερη ζωή.
www.ertnews.gr
Πηγή: ertnews.gr
