Στροφή σε Αμοιβαία: 6 δισ. ευρώ το 2025 σε ΑΚ και εταιρείες ακινήτων

Του Νίκου Κωτσικόπουλου

Μπορεί και να είναι εποχιακό φαινόμενο καθώς τους πρώτους μήνες του έτους οι καταθέσεις υποχωρούν για να αυξηθούν ξανά στη συνέχεια. Στο πρώτο τετράμηνο φέτος, οι επιχειρήσεις μείωσαν περισσότερο από πέρυσι τις προθεσμιακές καταθέσεις τους, κατά 4 δισ. ευρώ, έναντι 3,8 δισ. ευρώ πέρυσι. 

Η Τράπεζα της Ελλάδας πάντως, αναφέρει την μετατόπιση κεφαλαίων από λογαριασμούς προς άλλες αποταμιευτικές επιλογές με καλύτερες αποδόσεις. 

Έτσι, μετά από συνολική ετήσια αύξηση κατά 10,4 δισ. ευρώ το 2025, τους τέσσερις πρώτους μήνες του 2026 οι καταθέσεις του ιδιωτικού τομέα μειώθηκαν συνολικά κατά 3,6 δισ. ευρώ, λέει η ΤτΕ. 

Η υποχώρηση αναφέρει, “ήταν χαμηλότερη σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι (4,7 δισ. ευρώ) και αποδίδεται κυρίως στην εποχικότητα των καταθέσεων στις αρχές κάθε έτους. Το υπόλοιπο των ιδιωτικών καταθέσεων διαμορφώθηκε τον Απρίλιο του 2026 σε 209,6 δισ. ευρώ”.

Στο πρώτο τετράμηνο φέτος, οι καταθέσεις των νοικοκυριών κατέγραψαν σωρευτική μείωση κατά 0,2 δισ. ευρώ, έναντι μείωσης κατά 1 δισ. ευρώ το ίδιο διάστημα πέρυσι. 

Από την άλλη πλευρά όμως η ΤτΕ αναφέρει ότι, “η διατήρηση του πραγματικού επιτοκίου καταθέσεων σε αρνητικό επίπεδο την τελευταία πενταετία έχει ενθαρρύνει τη μετατόπιση σημαντικού ύψους αποταμιευτικών πόρων από λογαριασμούς καταθέσεων προς άλλες αποταμιευτικές επιλογές, οι οποίες προσφέρουν καλύτερες αποδόσεις, μετριάζοντας έως έναν βαθμό τον ρυθμό ανόδου των καταθέσεων των νοικοκυριών”. 

Ενδεικτικά, “οι καθαρές τοποθετήσεις από εγχώρια νοικοκυριά σε μερίδια επενδυτικών οργανισμών εσωτερικού και εξωτερικού το 2025 ανήλθαν σε 6 δισ. ευρώ περίπου“, λέει. Ποια μερίδια; “Στα μερίδια αυτά περιλαμβάνονται τα αμοιβαία κεφάλαια, τα κεφάλαια των εταιριών επενδύσεων χαρτοφυλακίου, καθώς και τα κεφάλαια των εταιριών επενδύσεων σε ακίνητη περιουσία”.

Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, οι επιχειρηματικές καταθέσεις μειώθηκαν περισσότερο: “Οι επιχειρηματικές καταθέσεις μειώθηκαν κατά 4 δισ. ευρώ τους τέσσερις πρώτους μήνες του 2026, έναντι μείωσης κατά 3,8 δισ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025, κυρίως λόγω της έντονης αρνητικής εποχικότητας που χαρακτηρίζει τις καταθέσεις αυτές στις αρχές κάθε έτους”. Η εποχικότητα αυτή οφείλεται στις αυξημένες οικονομικές υποχρεώσεις των επιχειρήσεων κατά τους δύο πρώτους μήνες του έτους, εξηγεί η ΤτΕ. 

“Η εξέλιξη των επιχειρηματικών καταθέσεων το πρώτο τετράμηνο του 2026 αντανακλά επίσης την ελαφρά εξασθένηση της καθαρής ροής των επιχειρηματικών δανείων και τη μικρή μείωση του κύκλου εργασιών των επιχειρήσεων σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα πέρυσι. 

Σε ετήσια βάση ωστόσο, ο δωδεκάμηνος ρυθμός μεταβολής των επιχειρηματικών καταθέσεων διατηρήθηκε τους πρώτους μήνες του 2026 όπως και το προηγούμενο έτος σε υψηλά επίπεδα”.

Καταθέσεις μίας ημέρας και καταθέσεις προθεσμίας

Το μεγαλύτερο τμήμα των καταθέσεων των τραπεζών “απαρτίζεται από ρευστά διαθέσιμα που τηρούνται σε λογαριασμούς διάρκειας μίας ημέρας” και είναι συνολικά το 77% των καταθέσεων των ιδιωτών. Είναι δηλαδή οι καταθέσεις που δίνουν τόσο μικρό τόκο που πρακτικά, είναι σχεδόν άτοκες.

Μειώθηκαν όμως, σε σχέση με το Δεκέμβριο 20252, τόσο οι “άτοκες” καταθέσεις, όσο και οι προθεσμιακές: “Κατά τους τέσσερις πρώτους μήνες του 2026 η υποχώρηση των καταθέσεων των νοικοκυριών και των Μη Χρηματοπιστωτικών Επιχειρήσεων, προήλθε τόσο από τις καταθέσεις προθεσμίας (-2,2 δισ. ευρώ) όσο και από τις καταθέσεις μίας ημέρας (-2 δισ. ευρώ). 

Σε ετήσια βάση, οι καταθέσεις μιας ημέρας αυξήθηκαν με ταχύτερο ρυθμό (Απρίλιος 2026: +8,2%, Δεκέμβριος 2025: +7,5%). Αλλά οι καταθέσεις προθεσμίας (από τον Απρίλιο του 2025 μειώνονται), υποχώρησαν περαιτέρω στο πρώτο τετράμηνο φέτος (-1,2%, Δεκέμβριος 2025: -0,8%). 

Η μείωση των καταθέσεων προθεσμίας συμβαδίζει με τα χαμηλότερα επιτόκια ΕΚΤ, που οδήγησαν στη μείωση του επιτοκίου των καταθέσεων προθεσμίας, “ενθαρρύνοντας έτσι περαιτέρω τη μετατόπιση αποταμιευτικών πόρων των νοικοκυριών προς εναλλακτικές τοποθετήσεις όπως τα μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων”.