Στην καρδιά του Ντένβερ, μια εταιρεία που πήρε το όνομά της από τις «παντεπόπτιες σφαίρες» του Άρχοντα των Δαχτυλιδιών, έχει καταφέρει να γίνει ο πιο αμφιλεγόμενος παίκτης στη γεωπολιτική σκακιέρα του 21ου αιώνα.
Διαβάστε ακόμα: Palantir: Η εταιρεία ΑΙ με τα μεγάλα κρατικά συμβόλαια από την Ουάσιγκτον
Η Palantir Technologies, το παιδί του δισεκατομμυριούχου Peter Thiel και του Alex Karp, (φωτογραφία κάτω) δεν πουλάει απλώς λογισμικό, αλλά την ικανότητα πρόβλεψης του μέλλοντος μέσα από έναν απέραντο ωκεανό ασύνδετων δεδομένων.
«Κυνηγώντας τον Μπιν Λάντεν»
Η φήμη της χτίστηκε πάνω σε ψιθύρους για τον εντοπισμό του Οσάμα μπιν Λάντεν μέσω του συστήματος Gotham, όμως η πραγματική της δύναμη φάνηκε όταν μεταπήδησε από το πεδίο των μαχών στη δημόσια διοίκηση των δυτικών κρατών.
Στην Ελλάδα, η υπόθεση Palantir αποτελεί μια από τις πιο σκοτεινές σελίδες της πρόσφατης ψηφιακής ιστορίας της χώρας.
Η «βόμβα» έσκασε στα τέλη του 2020, όταν αποκαλύφθηκε ότι το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης είχε υπογράψει μια αμφιλεγόμενη σύμβαση με την εταιρεία ήδη από τον Μάρτιο του ίδιου έτους, με την έναρξη του πρώτου λόκνταουν.
Η συνεργασία, η οποία αφορούσε τη χρήση του λογισμικού Foundry για τον έλεγχο της πανδημικής ροής, κρατήθηκε μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας για εννέα ολόκληρους μήνες.
Δεν δημοσιεύθηκε ποτέ στην πλατφόρμα «Διαύγεια», ενώ η ελληνική κοινή γνώμη έλαβε γνώση της ύπαρξής της μόνο μετά από δελτία Τύπου της ίδιας της εταιρείας στα ξένα πρακτορεία, όπου η Palantir «διαφήμιζε» τη βοήθειά της προς την ελληνική κυβέρνηση.
Η αποκάλυψη προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων, εστιάζοντας στο γεγονός ότι η σύμβαση είχε χαρακτηριστεί ως «δωρεάν παροχή υπηρεσιών» στο πλαίσιο της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης.
Ωστόσο, αναλυτές και νομικοί επεσήμαναν ότι στον κόσμο των Big Data, η λέξη «δωρεάν» είναι συχνά παραπλανητική.
Το πραγματικό αντάλλαγμα ήταν η πρόσβαση
Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ) παρενέβη αυτεπάγγελτα, ασκώντας έντονη πίεση στο Υπουργείο για να διευκρινιστεί η φύση των δεδομένων που «τροφοδότησαν» τον αλγόριθμο της Palantir.
Τα ερωτήματα ήταν αμείλικτα: Είχαν οι αναλυτές της εταιρείας πρόσβαση σε ακατέργαστα ιατρικά δεδομένα, σε ΑΜΚΑ ή σε ιστορικά νοσηλείας;
Παρά τις διαβεβαιώσεις για πλήρη ανωνυμοποίηση, η έρευνα έδειξε ότι το λογισμικό είχε τη δυνατότητα να συνδυάζει στοιχεία από την πλατφόρμα της Πολιτικής Προστασίας, το Εθνικό Μητρώο Ασθενών και τις αστυνομικές αναφορές, δημιουργώντας ένα ψηφιακό προφίλ του πληθυσμού που ξεπερνούσε κατά πολύ τις ανάγκες μιας απλής υγειονομικής διαχείρισης.
Οι σκιές παρέμειναν
Η συνεργασία τερματίστηκε εσπευσμένα τον Μάρτιο του 2021 κάτω από το βάρος των αποκαλύψεων, όμως οι σκιές παρέμειναν. Η ελληνική περίπτωση λειτούργησε ως το απόλυτο “case study” για το πώς μια κυβέρνηση, υπό την πίεση μιας κρίσης, μπορεί να παραχωρήσει κυριαρχικά δικαιώματα επί των δεδομένων των πολιτών της σε έναν οργανισμό που χρηματοδοτήθηκε από τη CIA και διατηρεί στενούς δεσμούς με τις μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ.
«Πολεμικό Μανιφέστο»
Η ανησυχία αυτή αποκτά πλέον τρομακτικές διαστάσεις μετά το πρόσφατο «Πολεμικό Μανιφέστο» της Palantir για την Τεχνητή Νοημοσύνη. Μέσω του Χ, ο CEO Alex Karp διακήρυξε ότι η AI είναι το απόλυτο όπλο κυριαρχίας στον σύγχρονο ψηφιακό αγώνα εξοπλισμών, απορρίπτοντας κάθε συζήτηση για «ηθικούς φραγμούς» ως επικίνδυνη αφέλεια.
Η Palantir υποστηρίζει ανοιχτά ότι η Δύση οφείλει να αναπτύξει «θανατηφόρα» τεχνολογία και συστήματα απόλυτης επιτήρησης πριν το πράξουν οι αντίπαλοί της, μετατρέποντας την κοινωνική διοίκηση σε ένα απέραντο πεδίο ψηφιακής μάχης.
Ο Jacob Helberg, σύμβουλος της εταιρείας αμυντικής τεχνολογίας Palantir – που ασχολείται ενεργά με την έρευνα τεχνητής νοημοσύνης και τη στρατιωτική εφαρμογή της – φέρεται να δώρισε 2 εκατομμύρια δολάρια για να βοηθήσει στην επανεκλογή του Τραμπ
Η παρουσίαση της πλατφόρμας AIP, που δείχνει την AI να επιλέγει στόχους και να προτείνει στρατιωτικές ενέργειες αυτόνομα, αποτελεί την τελική επιβεβαίωση: ο Λεβιάθαν των δεδομένων δεν αναγνωρίζει πλέον την ιδιωτικότητα ως ανθρώπινο δικαίωμα, αλλά ως εμπόδιο στην αποτελεσματικότητα.
Η ελληνική εμπειρία του 2020 έδειξε πόσο εύκολα μπορεί να διαβρωθεί η διαφάνεια μπροστά στην υπόσχεση μιας «μαγικής» τεχνολογικής λύσης.
Και συνεκδοχικά, έξι χρόνια αργότερα, ένα ευρωπαϊκό κύμα εξοβελισμού της εταιρείας, φαίνεται πως γιγαντώθηκε.
Παρά την επιθετική της επέκταση, η Palantir βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με ένα διογκούμενο κύμα «έξωσης» από την ευρωπαϊκή επικράτεια, με τον Guardian να καταγράφει μια συντονισμένη προσπάθεια από τη Βρετανία έως τη Γερμανία για τον πλήρη εξοβελισμό της εταιρείας από κρίσιμες κρατικές υποδομές.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η μαζική κατακραυγή για τη σύμβαση με το NHS έχει αναγκάσει την κυβέρνηση να επανεξετάσει τους όρους συνεργασίας, ενώ κορυφαίοι βουλευτές και επιστήμονες προειδοποιούν ότι η παραμονή της Palantir στο σύστημα υγείας αποτελεί «ωρολογιακή βόμβα» για την ιδιωτικότητα των πολιτών.
Because we get asked a lot.
The Technological Republic, in brief.
1. Silicon Valley owes a moral debt to the country that made its rise possible. The engineering elite of Silicon Valley has an affirmative obligation to participate in the defense of the nation.
2. We must rebel…
— Palantir (@PalantirTech) April 18, 2026
Η στρατηγική του «ψηφιακού κυριαρχισμού» (digital sovereignty) κερδίζει έδαφος, με το Λονδίνο να δέχεται πιέσεις να αναπτύξει εγχώριες, ανοιχτού κώδικα εναλλακτικές, ώστε να σπάσει τα δεσμά της εξάρτησης από μια εταιρεία που θεωρείται πλέον ξένο σώμα μέσα στον κρατικό μηχανισμό.
Ανάλογες κινήσεις καταγράφονται και στην ηπειρωτική Ευρώπη, όπου το συνταγματικό δικαστήριο της Γερμανίας έχει ήδη θέσει φραγμούς στη χρήση του λογισμικού της Palantir από την αστυνομία, κρίνοντας ότι οι αλγόριθμοι προληπτικής επιτήρησης προσβάλλουν τις θεμελιώδεις ελευθερίες.
Το κλίμα «απο-Palantir-οποίησης» εξαπλώνεται ταχύτατα, καθώς οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις συνειδητοποιούν ότι η αποδοχή των υπηρεσιών του Alex Karp ισοδυναμεί με την εκχώρηση των ψηφιακών τους συνόρων.
Από τη Γαλλία μέχρι τις σκανδιναβικές χώρες, η ρητορική του Guardian επιβεβαιώνεται: η αντίστροφη μέτρηση για την έξοδο του «Λεβιάθαν» από την Ευρώπη έχει ξεκινήσει, καθώς η ανάγκη για δημοκρατικό έλεγχο των δεδομένων υπερισχύει πλέον των υποσχέσεων για τεχνολογική αποτελεσματικότητα.
Πηγή: tanea.gr
