Του Χάρη Φλουδόπουλου
Στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής ενεργειακής ατζέντας μπαίνει εκ νέου η πορεία των τιμών του φυσικού αερίου και οι συνθήκες διαμόρφωσής τους, καθώς η έντονη άνοδος των τελευταίων ημερών προκαλεί προβληματισμό για τη λειτουργία της αγοράς αλλά και για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας.
Τα ζητήματα αυτά βρέθηκαν στο τραπέζι έκτακτης συνεδρίασης της ευρωπαϊκής Task Force, η οποία πραγματοποιήθηκε σήμερα το πρωί έπειτα από παρέμβαση του υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκου Τσάφου. Μάλιστα, σημαντικό μέρος της συζήτησης επικεντρώθηκε στα θέματα που είχε θέσει εκ των προτέρων η ελληνική πλευρά.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η εκτίμηση που διατυπώθηκε κατά τη συνεδρίαση ότι η πραγματική κατάσταση σε ό,τι αφορά την ασφάλεια εφοδιασμού της Ευρώπης με φυσικό αέριο είναι καλύτερη από εκείνη που αποτυπώνουν τα επίπεδα πλήρωσης των αποθηκών.
Το στοιχείο αυτό αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς η αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη με υψηλές τιμές, ενώ η Ευρώπη προετοιμάζεται ήδη για την επόμενη χειμερινή περίοδο. Η επάρκεια φυσικού αερίου και η δυνατότητα κάλυψης της ζήτησης αποτελούν κρίσιμες παραμέτρους για την εξέλιξη τόσο του TTF όσο και των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.
Το “παράδοξο” των τιμών του αερίου
Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Τσάφος έθεσε στην ευρωπαϊκή Task Force το θέμα των πιθανών κερδοσκοπικών πιέσεων στην αγορά φυσικού αερίου, εστιάζοντας στη σημερινή εικόνα της καμπύλης των τιμών.
Ειδικότερα, η ελληνική πλευρά επισήμανε ως παράδοξο το γεγονός ότι οι τιμές του φυσικού αερίου για τους θερινούς μήνες εμφανίζονται υψηλότερες από εκείνες που διαμορφώνονται για τον επόμενο χειμώνα. Και αυτό ενώ υπό κανονικές συνθήκες η ζήτηση για φυσικό αέριο είναι σαφώς μεγαλύτερη κατά τη χειμερινή περίοδο.
Η συγκεκριμένη αναντιστοιχία μεταξύ των θεμελιωδών δεδομένων προσφοράς και ζήτησης και της εικόνας που εμφανίζει η αγορά δημιουργεί ερωτήματα ως προς τους παράγοντες που οδηγούν την άνοδο των τιμών και κατά πόσο η σημερινή αποτίμηση αντανακλά πλήρως τις πραγματικές συνθήκες εφοδιασμού.
Η Αθήνα επιδιώκει ουσιαστικά να ανοίξει σε ευρωπαϊκό επίπεδο τη συζήτηση για το κατά πόσο πίσω από τις ισχυρές διακυμάνσεις μπορεί να βρίσκονται, πέραν των γεωπολιτικών κινδύνων, και κερδοσκοπικές κινήσεις που ενισχύουν τις πιέσεις στις τιμές.
Στο ραντάρ και οι πυρηνικές μονάδες
Ένα δεύτερο μέτωπο που εξετάστηκε αφορά την κατάσταση των υδάτινων αποθεμάτων και των μεγάλων ευρωπαϊκών ποταμών, καθώς οι συνθήκες αυτές επηρεάζουν άμεσα τη δυνατότητα λειτουργίας πυρηνικών σταθμών.
Στη συνεδρίαση ζητήθηκε να υπάρχει συνεχής ενημέρωση για την εξέλιξη της κατάστασης και ιδιαίτερα για τη βελτίωση των συνθηκών σε ποταμούς όπως ο Δούναβης, καθώς οι στάθμες και οι θερμοκρασίες των υδάτων μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία των πυρηνικών μονάδων.
Η παράμετρος αυτή είναι κρίσιμη για την ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρισμού. Τυχόν περιορισμός της πυρηνικής παραγωγής αυξάνει τις ανάγκες για ηλεκτροπαραγωγή από άλλες τεχνολογίες και κυρίως από μονάδες φυσικού αερίου, ενισχύοντας τη ζήτηση για καύσιμο σε μια ήδη πιεσμένη αγορά.
Οι αποκλίσεις στις τιμές του ρεύματος
Στο τραπέζι τέθηκαν, τέλος, και οι μεγάλες διαφορές στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ γειτονικών αγορών, ένα ζήτημα που έχει απασχολήσει επανειλημμένα την ελληνική πλευρά.
Η συζήτηση επικεντρώθηκε στην ανάγκη να εξεταστούν εκ νέου οι παράγοντες που προκαλούν αυτές τις αποκλίσεις, καθώς ακόμη και μεταξύ γεωγραφικά κοντινών περιοχών της Ευρώπης καταγράφονται κατά περιόδους σημαντικά διαφορετικά επίπεδα τιμών.
Πρόκειται για ένα ζήτημα με ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα και συνολικά τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, καθώς οι περιορισμοί στις διασυνδέσεις και στις διασυνοριακές ροές μπορούν σε περιόδους αυξημένης ζήτησης να οδηγήσουν σε σημαντική απόκλιση των τιμών από άλλες ευρωπαϊκές αγορές.
Πηγή: capital.gr





