Την Κυριακή 16 Αυγούστου λήγει και ημερολογιακά το (ανενεργό επί της ουσίας) Μνημόνιο Κατανόησης ΗΠΑ-Ιράν και οι διαπραγματεύσεις για τα Στενά του Ορμούζ βρίσκονται σε κρίσιμο σημείο. Το Ιράν επιμένει ότι, αν οι όροι του δεν γίνουν αποδεκτοί από τις ΗΠΑ, το πέρασμα θα παραμείνει κλειστό. Με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τον εφοδιασμό σε πετρέλαιο και το κόστος ενέργειας διεθνώς.
Και ενώ οι διαμεσολαβητές προσπαθούν να φέρουν ξανά στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων Τεχεράνη και Ουάσιγκτον, ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε αυτό που ξέρει να κάνει καλά. Μια ανάρτηση στο Truth Social, στην οποία ισχυρίζεται ότι τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοιχτά. Και πως το Ιράν έχει γονατίσει από την αμερικανική πίεση.
«Δόξα στον Αλλάχ!»
Έγραψε στην ανάρτησή του ο Αμερικανός πρόεδρος (δικά του τα κεφαλαία):
«Οι ΗΠΑ έχουν τον απόλυτο έλεγχο του Στενού του Ορμούζ. ΝΟΜΙΖΩ ΟΤΙ ΘΑ ΤΟ ΚΡΑΤΗΣΟΥΜΕ! Ο Ναυτικός μας Αποκλεισμός αποκαλείται από όλους “ΑΤΣΑΛΙΝΟ ΤΕΙΧΟΣ”» και δεν υπάρχει τίποτα που μπορεί να κάνει το Ιράν γι’ αυτό. Δεν έχουν Ναυτικό, δεν έχουν Πολεμική Αεροπορία, οι εναπομείναντες στρατιώτες τους είναι απλήρωτοι, οι Φρουροί της Επανάστασης έχουν αποδεκατιστεί και φεύγουν, και η “Ηγεσία” τους είναι αβέβαιη, στην καλύτερη περίπτωση! Δεν έχουν χρήματα – Η χώρα τους είναι “νεκρή”. Το μόνο που έχουν είναι ΨΕΥΔΕΙΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ και ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟ 300%, και η κατάσταση χειροτερεύει! Το Ιράν είναι μόνο λόγια και καμία δράση, ο νταής της Μέσης Ανατολής δεν υπάρχει πια. Δόξα στον Αλλάχ! Πρόεδρος ΝΤΟΝΑΛΝΤ ΤΖ. ΤΡΑΜΠ».
Ο Αμερικανός πρόεδρος ισχυρίζεται ότι το πολεμικό ναυτικό και ο αποκλεισμός των λιμανιών του Ιράν επιτρέπουν στα εμπορικά πλοία να περνούν. Αλλά τα στοιχεία τον διαψεύδουν.
Τι λένε τα στοιχεία
Σύμφωνα με την Wall Street Journal, τα δεδομένα παρακολούθησης πλοίων δείχνουν ότι μόνο 14 πλοία διέσχισαν την Τρίτη τα Στενά του Ορμούζ. Προπολεμικά, περνούσαν καθημερινά πάνω από 130 πλοία. Από τα 14, τα έντεκα πέρασαν από τη διαδρομή που ελέγχει το Ιράν.
Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων Reuters, τα πλοία που πέρασαν ήταν ακόμη λιγότερα. Μόλις οκτώ, σύμφωνα με τα δεδομένα της πλατφόρμας ανάλυσης συναλλαγών Kpler.
Και ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας δήλωσε ότι τα Στενά του Ορμούζ έχουν ουσιαστικά κλείσει ξανά από τότε που η συμφωνία του Ιουνίου για το άνοιγμα της πλωτής οδού κατέρρευσε τον περασμένο μήνα. Και αυτό είχε αποτέλεσμα να καταρρεύσουν ξανά οι προμήθειες πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο.
Δεν χρειάζεται ισχυρή δύναμη
Ακόμη και αν ο Αμερικανός πρόεδρος έχει δίκιο για τις ζημιές που έχει υποστεί το Ιράν, οικονομικά και στρατιωτικά, η Τεχεράνη δεν φαίνεται να χρειάζεται μεγάλη δύναμη για να ελέγξει τα Στενά του Ορμούζ. Ούτε να νικήσει το αμερικανικό πολεμικό ναυτικό, όπως επισημαίνει η Wall Street Journal.
Αρκούν μερικές επιθέσεις για να πειστούν ναυτιλιακές και ασφαλιστικές εταιρείες ότι το κόστος να διασχίσουν τον δίαυλο θα είναι μεγαλύτερο από τα οφέλη.
Σύμφωνα με τη Ρέιτσελ Ζιέμπα, της δεξαμενής σκέψης Κέντρο για τη Νέα Αμερικανική Ασφάλεια, «το Ιράν χρησιμοποιεί τον παράγοντα φόβου του πραγματικού φυσικού κινδύνου για να διατηρήσει ένα μέτρο ελέγχου. Η ανταμοιβή κινδύνου απλά δεν υπάρχει για πολλά δεξαμενόπλοια».
Οι επιθέσεις του Ιράν έχουν αποτρέψει τους καπετάνιους από το να χρησιμοποιήσουν τη διαδρομή κατά μήκος των ακτών του Ομάν που προστατεύεται από το αμερικανικό ναυτικό. Σύμφωνα με την Kpler, περίπου τα μισά από τα πλοία που διακινδύνευσαν να διασχίσουν το στενό τον Αύγουστο επέλεξαν τη διαδρομή που διαχειρίζεται το Ιράν. Τα άλλα μισά επέλεξαν να σβήσουν τα φώτα κατά τη διέλευση, πράγμα που σημαίνει ότι οι φάροι τοποθεσίας τους ήταν απενεργοποιημένοι και οι διαδρομές τους δεν είναι γνωστές. Μόνο δύο από τις 166 διαβάσεις χρησιμοποίησαν τη διαδρομή που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ κατά μήκος του Ομάν.
Πλοία στα Στενά του Ορμούζ / Amirhosein Khorgooi/ISNA/via WANA (West Asia News Agency)via REUTERS
Ο ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Marisks, Δημήτρης Μανιάτης, δήλωσε στη WSJ: «Ο νότιος διάδρομος του Ομάν δεν μπορεί προς το παρόν να θεωρηθεί αξιόπιστα προστατευμένη διαδρομή διαμετακόμισης».
Η αβεβαιότητα είναι ισχυρό αποτρεπτικό μέσο. Το Ιράν δεν χρειάζεται να βυθίζει πλοία για να ελέγξει την κυκλοφορία. Και μόνο η αντιληπτή πιθανότητα μιας επίθεσης μπορεί να κάνει ένα ταξίδι να κοστίσει εκατομμύρια περισσότερα για ασφάλιση.
Η ειρηνευτική προσπάθεια στον «πάγο»
Το Πακιστάν επιμένει να προσπαθεί με τη διπλωματία. Ο εκπρόσωπος του πουργείου Εξωτερικών, δήλωσε ότι το Ισλαμαμπάντ εργάζεται για να «φέρει τα δύο μέρη στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων» και να αποτρέψει προσπάθειες υπονόμευσης της ειρηνευτικής διαδικασίας.
Ο αναπληρωτής πρωθυπουργός και ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν είχαν συνομιλίες με αξιωματούχους από το Ιράν, τη Σαουδική Αραβία και το Κουβέιτ στις 10 Αυγούστου. Ο υπουργός Εσωτερικών του Πακιστάν, Μοχσίν Νάκβι, επισκέπτεται την Τεχεράνη.
Αλλά πρόοδος δεν υπάρχει. Και η κυβέρνηση Τραμπ χρειάζεται μια νίκη εν όψει των ενδιάμεσων εκλογών, σε έναν πόλεμο που είναι αντιδημοφιλής. Κάποιοι αναλυτές θεωρούν ότι οι δηλώσει του Ντόναλντ Τραμπ για τα Στενά του Ορμούζ είναι μια προσπάθεια να παρουσιάσει τη σύγκρουση ως νίκη. Κι ας έχει αποτύχει στους δεδηλωμένους στόχους του τερματισμού του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, του τερματισμού της επιρροής του στην περιοχή και της υποκίνησης ευρύτερης αλλαγής καθεστώτος.
Άρνηση πραγματικότητας
Ο Ντένις Σιτρινόβιτς, του Ινστιτούτου Μελετών Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ, έγραψε στο Χ: «Δυστυχώς, η αποφασιστικότητα να αποδειχθεί ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες “νικούν” με κάθε κόστος δημιουργεί μια εικονική πραγματικότητα που εμποδίζει τόσο την κυβέρνηση όσο και τον πρόεδρο να λαμβάνουν αποφάσεις με βάση την πραγματική κατάσταση επί του πεδίου».
Την περασμένη εβδομάδα, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωνε ότι ο αποκλεισμός των ΗΠΑ στα ιρανικά λιμάνια σήμαινε ότι τα Στενά του Ορμούζ ήταν «κατά κάποιο τρόπο ανοιχτά αυτή τη στιγμή». Αναγνώρισε πάντως ότι η Τεχεράνη θα μπορούσε ακόμα να προκαλέσει ζημιά στα πλοία με πυραύλους, drones και νάρκες.
Προφανώς γνωρίζει ότι η συνεχιζόμενη διακοπή των ροών πετρελαίου και φυσικού αερίου απειλεί να αυξήσει το κόστος ενέργειας και ναυτιλίας, να αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό και να επηρεάσει την παγκόσμια ανάπτυξη. Και να του κοστίσει στις εκλογές του Νοεμβρίου.
Αύξηση 10% στο κόστος ασφάλισης
Μετά τη χαλάρωση μετά την εκεχειρία του Ιουνίου, η ασφάλιση κινδύνου πολέμου για τη διέλευση από το Ορμούζ έχει αυξηθεί έως και στο 10% της αξίας ενός πλοίου, σύμφωνα με την ασφαλιστική εταιρεία Marsh. Ήταν περίπου 0,25% πριν από τον πόλεμο. Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει 3 έως 10 εκατομμύρια δολάρια σε κόστος ασφάλισης για τη διέλευση ενός μόνο μεγάλου δεξαμενόπλοιου.
Και δεν είναι μόνο τα Στενά του Ορμούζ. Οι Χούθι πλήττουν πλοία στο Στενό Μπαμπ Αλ-Μαντέμπ, προκαλώντας ακόμη και θανάτους.
Οι τέσσερις θάνατοι ναυτικών στο φορτηγό πλοίο Tihamah με σημαία Τανζανίας, ήταν οι πρώτοι που συνδέονται με επιθέσεις Χούθι σε πλοία από την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ-Ιράν, σύμφωνα με την MarineTraffic.
Και οι ναυτικοί σε πλοία που έχουν κολλήσει στο Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να λαμβάνουν συχνές προειδοποιήσεις από το ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης του Ιράν μέσω ναυτικού ασυρμάτου. Το οποίο τους λέει να ζητούν άδεια πριν από τη διέλευση. Εν τω μεταξύ, όσοι βρίσκονται σε πλοία που είναι αγκυροβολημένα κοντά στο Ομάν ακούν περιστασιακά το Ναυτικό των ΗΠΑ να προειδοποιεί τα πλοία που προσπαθούν να παρακάμψουν τον αποκλεισμό και να βγουν από τον Περσικό Κόλπο για να επιστρέψουν στο τελευταίο λιμάνι προσέγγισης.
Διότι δεν απειλεί μόνο το Ιράν τα πλοία. Την Τρίτη, οι αμερικανικές δυνάμεις έβαλαν κατά φορτηγού πλοίου που επιχείρησε να παρακάμψει τον αποκλεισμό. Το πλήρωμα αγνόησε τις προειδοποιήσεις να γυρίσει πίσω, σύμφωνα με τον αμερικανικό στρατό.
Πηγή: in.gr
