Το εύθραυστο πρωτόκολλο συμφωνίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν κατέρρευσε. Χθες βράδυ αμερικανικές επιθέσεις εκδηλώνονταν σε ιρανικά λιμάνια. Συστήματα αεράμυνας αντιμετώπισαν «εχθρικούς στόχους» κοντά στο Μπαντάρ Αμπάς ενώ εκρήξεις ακούγονταν στο Κονάρακ και το Τσαμπαχάρ με τον αμερικανικό στρατό να ανακοινώνει περαιτέρω πλήγματα κατά του Ιράν για την υποβάθμιση της ικανότητάς του να απειλεί την ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Οι εκατέρωθεν στρατιωτικές επιθέσεις, οι ευθείες απειλές του Ντόναλντ Τραμπ, η ενεργοποίηση αμερικανικών βάσεων στον Κόλπο και η μετατροπή των Στενών του Ορμούζ σε πεδίο πολεμικών επιχειρήσεων δημιουργούν ένα εκρηκτικό σκηνικό με συνέπειες που ξεπερνούν κατά πολύ τα όρια της περιοχής.
Η νέα κλιμάκωση σηματοδοτήθηκε από τις δηλώσεις του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος από τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Αγκυρα προανήγγειλε νέα αμερικανικά πλήγματα κατά του Ιράν και ξεκαθάρισε ότι το μνημόνιο που είχε οδηγήσει σε προσωρινή κατάπαυση του πυρός «έχει τελειώσει», αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο οριστικής εγκατάλειψης κάθε διαπραγματευτικής διαδικασίας.
Η Ουάσιγκτον είχε προηγουμένως εξαπολύσει εκτεταμένες αεροπορικές επιδρομές εναντίον περισσότερων από 80 στρατιωτικών στόχων στο Ιράν. Σύμφωνα με τη CENTCOM, επλήγησαν συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας, παράκτιες εγκαταστάσεις ραντάρ, κέντρα διοίκησης, θέσεις εκτόξευσης πυραύλων κατά πλοίων καθώς και δεκάδες ταχύπλοα των Φρουρών της Επανάστασης στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ. Παράλληλα, οι ΗΠΑ επανέφεραν τις κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο, ανακαλώντας την άδεια που επέτρεπε στην Τεχεράνη να πραγματοποιεί εξαγωγές υδρογονανθράκων.
Οι Φρουροί της Επανάστασης
Η απάντηση του Ιράν υπήρξε άμεση. Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι πραγματοποίησαν συνδυασμένη επιχείρηση με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, πλήττοντας συνολικά 85 αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο Κουβέιτ και το Μπαχρέιν. Η Τεχεράνη υποστήριξε ότι οι επιθέσεις αποτελούν νόμιμα αντίποινα για την παραβίαση του πρωτοκόλλου συμφωνίας από τις ΗΠΑ, ενώ προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε χώρα επιτρέψει τη χρήση του εδάφους ή των στρατιωτικών της εγκαταστάσεων για επιθέσεις εναντίον του Ιράν θα θεωρείται πλέον «νόμιμος στόχος».
«Όταν έχεις μια κατάπαυση του πυρός και το Ιράν βασικά παραβιάζει αυτή την κατάπαυση, πιστεύω ότι είναι εντελώς κρίσιμης σημασίας οι ΗΠΑ να αντιδράσουν σθεναρά», δήλωσε ο Ρούτε στους δημοσιογράφους κατά τη δεύτερη ημέρα της Συνόδου Κορυφής των ηγετών του ΝΑΤΟ στην Αγκυρα.
Οι επιθέσεις έχουν μετατρέψει τα Στενά του Ορμούζ στο πιο επικίνδυνο θαλάσσιο πέρασμα του πλανήτη. Τουλάχιστον τέσσερα δεξαμενόπλοια μεταφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου ανέστρεψαν πορεία, αποφεύγοντας τη διέλευση από τη ζωτικής σημασίας θαλάσσια οδό, μέσω της οποίας διακινείται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Εγκλωβισμένοι έξι χιλιάδες ναυτικοί
Ο Διεθνής Οργανισμός Ναυτιλίας (IMO) προειδοποιεί ότι περίπου 6.000 ναυτικοί παραμένουν εγκλωβισμένοι στον Περσικό Κόλπο, αδυνατώντας να αποχωρήσουν με ασφάλεια, ενώ απηύθυνε έκκληση στις ναυτιλιακές εταιρείες να αποφεύγουν προσωρινά τη διέλευση από την περιοχή.
Η ανησυχία επεκτείνεται και στις αερομεταφορές. Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Ασφάλειας της Αεροπορίας (EASA) συνέστησε στις αεροπορικές εταιρείες να αποφεύγουν πλήρως τον εναέριο χώρο του Ιράν και του Ιράκ έως τα τέλη Αυγούστου, προειδοποιώντας για αυξημένο κίνδυνο νέων στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Την ίδια ώρα, οι διεθνείς διπλωματικές πρωτοβουλίες επιχειρούν να αποτρέψουν μια γενικευμένη ανάφλεξη. Η ύπατη εκπρόσωπος εξωτερικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ενωσης, Κάγια Κάλας, χαρακτήρισε τις επιθέσεις του Ιράν στο Μπαχρέιν και το Κουβέιτ απαράδεκτες, τονίζοντας ότι οι νέες συγκρούσεις δυσχεραίνουν ακόμη περισσότερο τις προσπάθειες ειρηνικής διευθέτησης.
Εκκλήσεις για αυτοσυγκράτηση απηύθυναν το Κατάρ και η Κίνα, με το Πεκίνο να υπογραμμίζει ότι η επανάληψη των εχθροπραξιών δεν εξυπηρετεί κανένα από τα δύο μέρη και ότι μόνο η διπλωματία μπορεί να αποτρέψει μια ανεξέλεγκτη σύγκρουση.
Οι εξελίξεις προκάλεσαν αμέσως ισχυρούς κραδασμούς στις διεθνείς αγορές. Οι τιμές του πετρελαίου εκτινάχθηκαν περισσότερο από 6%, οι ευρωπαϊκές χρηματιστηριακές αγορές κατέγραψαν σημαντικές απώλειες και οι επενδυτές στράφηκαν σε ασφαλή καταφύγια, αντανακλώντας τον φόβο ότι μια παρατεταμένη κρίση στα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρές διαταραχές στην παγκόσμια ενεργειακή τροφοδοσία και στην οικονομική σταθερότητα.
Πηγή: tanea.gr
