Στην Άγκυρα φθάνουν σήμερα οι 32 ηγέτες των χωρών του ΝΑΤΟ για την 36η Σύνοδο Κορυφής και όλα τα μάτια είναι στραμμένα στον αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ και στη δύσκολη σχέση του με τους περισσότερους άλλους ηγέτες. Ούτως ή άλλως, έχει εκφράσει, εδώ και καιρό, την επιφυλακτικότητά του απέναντι στο ΝΑΤΟ και τους ευρωπαίους συμμάχους, κατηγορώντας τους ότι εκμεταλλεύονται τη γενναιοδωρία της Ουάσιγκτον. Εφθασε μάλιστα να δηλώσει στον γ.γ. του Βορειοατλαντικού Συμφώνου, Μαρκ Ρούτε, ότι θα απείχε εντελώς από τη συνάντηση αν δεν ήταν οικοδεσπότης ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος επί 23 χρόνια κυβερνά το έθνος του με σιδηρά πυγμή. Ερωτηθείς τι ήθελε από τους συμμάχους, ο Τραμπ απάντησε: «Θέλω απλώς την αφοσίωσή τους».
Ο Ερντογάν, άλλωστε, θα είναι ο πρώτος ηγέτης που θα συναντήσει μετά την άφιξή του σήμερα στην Αγκυρα, αφού πρώτα κάνει μια στάση στο Ανίτκαμπιρ, το μαυσωλείο του Μουσταφά Κεμάλ, θεμελιωτή της σύγχρονης Τουρκίας. Την περασμένη εβδομάδα o Τραμπ προανήγγειλε κάποιο «δώρο» προς τον τούρκο πρόεδρο και, όπως έγινε γνωστό από αμερικανούς αξιωματούχους, αυτό φαίνεται να είναι η παράκαμψη των εμποδίων που έχουν εγερθεί στο Κογκρέσο με πρωταγωνιστή τον βουλευτή Γκρέγκορι Μικς, μέλος της επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων, για την πώληση των κινητήρων F110 στην Τουρκία.
Η πώληση των κινητήρων θα ξεπεράσει σε αξία τα 700 εκατομμύρια δολάρια. Σύμφωνα με τον αμερικανικό Τύπο, ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται επίσης να υποσχεθεί στον τούρκο ομόλογό του ότι θα συνεχίσει τις προσπάθειες για να τερματιστεί ο αποκλεισμός της Τουρκίας από το πρόγραμμα των μαχητικών F-35 από το οποίο είχε εκδιωχθεί η Αγκυρα το 2019, όταν αγόρασε το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα των S-400.
Το βράδυ, απόψε, θα ακολουθήσει δείπνο με όλους τους ηγέτες. Η ουσιαστική συνάντηση θα πραγματοποιηθεί αύριο το πρωί. Οι διπλωμάτες περιόρισαν τη διάρκειά της, ελπίζοντας να ελαχιστοποιήσουν πιθανές διαμάχες. Στη συνέχεια, ο Τραμπ σχεδιάζει να συναντηθεί με τον ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι και τον σύρο πρόεδρο Αχμεντ αλ-Σαράα πριν δώσει συνέντευξη Τύπου και επιστρέψει στην Ουάσιγκτον, σύμφωνα με την αξιωματούχο του Λευκού Οίκου Αννα Κέλι.
Καθώς περίπου 1.000 άτομα από τις αντιπροσωπείες των κρατών-μελών καταφθάνουν στην Αγκυρα, η τουρκική πρωτεύουσα έχει μετατραπεί σε φρούριο. Για την ασφάλεια της Συνόδου θα αναπτυχθούν συνολικά 56.288 άνδρες ασφαλείας, εκ των οποίων 48.841 αστυνομικοί, 7.447 στελέχη της χωροφυλακής και 639 στελέχη κυβερνοασφάλειας. Η αστυνομία προχώρησε σε προληπτικές συλλήψεις αλλά και σε περίπου 200 συλλήψεις από διαδηλωτές που διαμαρτύρονταν εναντίον του ΝΑΤΟ. Μεγάλη διάσταση έχει πάρει και η σύλληψη του τούρκου κωμικού Ντενίζ Γκιοκτάς, ο οποίος σε βίντεο της τελευταίας του stand-up παράστασης, χαρακτήρισε τον πρόεδρο Ερντογάν «δικτάτορα». Ο 32χρονος κωμικός συνελήφθη με την κατηγορία της «υποκίνησης μίσους και εχθρότητας» και της προσβολής του προέδρου. Το βίντεό του είχε, μέχρι χθες, πάνω από 11 εκατομμύρια θεάσεις και οι αντιδράσεις είναι πολλές.
Τα ανοιχτά μέτωπα
Μέσα στην αίθουσα όπου θα συναντηθούν οι ηγέτες των χωρών-μελών, επίσης επικρατεί ένταση. Ο πόλεμος στην Ουκρανία, η εχθρότητα του Τραμπ προς την Ευρώπη, η κρίση στη Μέση Ανατολή και ο υβριδικός πόλεμος με τα τρωτά σημεία που σχετίζονται με κρίσιμες υποδομές, υποθαλάσσια καλώδια και τηλεπικοινωνίες προκαλούν συγκρούσεις, κάνοντας τους αναλυτές να αναρωτιούνται, όπως γράφει η «El Pais», πόσο γρήγορα μπορεί να αλλάξει το ΝΑΤΟ, που δημιουργήθηκε πριν από 77 χρόνια, χωρίς να διαλυθεί. Ο Ρούτε μπορεί να μιλά διαρκώς για «άρρηκτη ενότητα», όμως στην πράξη πολλά έχουν αλλάξει που υποσκάπτουν την ενότητα αυτή.
Οπως αναφέρει η «Washington Post», υπάρχει αυτό που οι διπλωμάτες μεταξύ τους αναφέρουν κωδικοποιημένα ως «εσωτερικός εχθρός», τον Ντόναλντ Τραμπ. Ο πρόεδρος του μεγαλύτερου μέλους της Συμμαχίας αποτελεί μια ανατρεπτική δύναμη σε κάθε Σύνοδο Κορυφής λόγω της συνεχούς κριτικής του προς το ΝΑΤΟ, η οποία πέρυσι επιδεινώθηκε από τις απειλές του για προσάρτηση της Γροιλανδίας. Οι ΗΠΑ προσέρχονται σε αυτή τη συνάντηση στην Τουρκία πρόθυμες να φέρουν σε δύσκολη θέση τις χώρες-μέλη, παρά τη δέσμευση να φτάσουν το 5% του ΑΕΠ για την άμυνα έως το 2035. Τώρα, είναι επίσης ενοχλημένες από αυτό που αντιλαμβάνονται ως πλήρη έλλειψη συνεργασίας με τις ΗΠΑ στον πόλεμό τους εναντίον του Ιράν.
Η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε, ως προφανή αντίποινα για αυτή την υποτιθέμενη ευρωπαϊκή απάθεια, την αναθεώρηση της στρατιωτικής της θέσης στην Ευρώπη. Εχει ήδη επιβεβαιώσει την απόσυρση 5.000 αμερικανικών στρατευμάτων από βάσεις στη Γερμανία και τη μείωση του εξοπλισμού που διατίθεται για τα αμυντικά σχέδια του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένου ενός αεροπλανοφόρου, δεξαμενόπλοιων, μαχητικών αεροσκαφών και drones. «Η θεμελιώδης ελπίδα των ευρωπαίων ηγετών είναι η Σύνοδος Κορυφής στην Αγκυρα να είναι ουσιαστικά σαν ένα χριστουγεννιάτικο γεύμα», λέει ο Μαξ Μπέργκμαν, διευθυντής του ευρωπαϊκού προγράμματος στο think tank CSIS. «Οτι θα υπάρχουν κάποια ενοχλητικά ή περιφρονητικά σχόλια εδώ κι εκεί, αλλά τίποτα που θα εκφυλιστεί σε καβγά».
Ο κίνδυνος της Ρωσίας είναι άλλο ένα από τα θέματα που θα κυριαρχήσουν στη Σύνοδο. Το παλαιότερο μέτωπο του ΝΑΤΟ παραμένει μια «μακροπρόθεσμη απειλή για την ευρωατλαντική ασφάλεια και σταθερότητα», σύμφωνα με το προσχέδιο της Συνόδου Κορυφής της Αγκυρας, το οποίο έχει στην κατοχή της η «El Pais». Ενώ η Ευρώπη επανεξοπλίζεται, ο Βλαντίμιρ Πούτιν βλέπει το παράθυρο ευκαιρίας του στην Ουκρανία να κλείνει, και αυτό, αντί να τον αποθαρρύνει, θα μπορούσε, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, να τον ωθήσει σε επιθετικότητα εναντίον μιας συμμαχικής χώρας.
Νέα επίθεση στη Μελόνι
Τη σημασία των καλών διατλαντικών σχέσεων τόνισε ο υπουργός Αμυνας της Ιταλίας χθες, αφότου ο πρόεδρος Τραμπ προκάλεσε εκ νέου την πρώην σύμμαχό του, Τζόρτζια Μελόνι, πρωθυπουργό της Ιταλίας. Η Μελόνι κατηγόρησε τον περασμένο μήνα τον Τραμπ ότι κατασκεύασε μια ιστορία γι’ αυτήν, αφού ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε σε ιταλικό τηλεοπτικό κανάλι ότι τον «παρακάλεσε» να φωτογραφιστεί μαζί της στη σύνοδο κορυφής της G7 στη Γαλλία. Καθώς οι δύο ηγέτες θα συναντηθούν σήμερα στην Αγκυρα, ο Τραμπ φάνηκε να θέλει να αναζωπυρώσει τη διαμάχη καθώς δημοσίευσε χθες στην πλατφόρμα Truth Social φωτογραφία της Μελόνι να τον κοιτάζει με τη λεζάντα «ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ».
«Δεν έχω καμία αντίδραση (για την ανάρτηση), το θεμελιώδες είναι να διατηρούμε σχέσεις με έναν βασικό σύμμαχο όπως οι ΗΠΑ», δήλωσε ο ιταλός υπουργός Αμυνας Γκίντο Κροσέτο. «Οι άνθρωποι έρχονται και παρέρχονται, αλλά οι σχέσεις παραμένουν». Η Μελόνι ήταν κάποτε ένθερμη υποστηρίκτρια του Τραμπ και ο μοναδικός ηγέτης από την Ευρώπη που παρευρέθηκε στην ορκωμοσία του το 2025. Ωστόσο, φέτος τον επέκρινε για τις επιθέσεις του στον Πάπα Λέοντα όταν ο Ποντίφικας καταδίκασε τη σύγκρουση στο Ιράν – γεγονός που προκάλεσε την μήνιν του αμερικανού προέδρου, ο οποίος την κατηγόρησε ότι δεν έχει θάρρος.
Πηγή: tanea.gr
