Ο χώρος του μουσείου, έκτασης 19 στρεμμάτων, που σχεδιάστηκε από τους αρχιτέκτονες Τοντ Γουίλιαμς και Μπίλι Τσιέν για τον Μπαράκ και τη Μισέλ Ομπάμα, προσφέρει μια σειρά από χώρους που προάγουν τη διαφώτιση, τη συμμετοχή και το παιχνίδι στη Νότια Πλευρά του Σικάγου
Η συμμετοχή των Ομπάμα στον σχεδιασμό
«Όταν μαθαίνουν ότι το δίδυμο των αρχιτεκτόνων Τοντ Γουίλιαμς και Μπίλι Τσιέν σχεδίασε το νέο Προεδρικό Κέντρο Ομπάμα στο Σικάγο, οι άνθρωποι συνήθως τους κάνουν μια ερώτηση: Πόσο ενεργά συμμετείχε ο 44ος πρόεδρος στο έργο;» σχολιάζει η Rima Suqi στο Wallpaper*.
«Λέμε χαριτολογώντας ότι ο Μπαράκ ήταν ένας από εκείνους τους πελάτες που έρχονται και λένε: “Αν δεν ήμουν αυτό που είμαι, θα ήμουν αρχιτέκτονας”. Κάτι που είναι πάντα λίγο προβληματικό όταν είσαι αρχιτέκτονας» λέει γελώντας η Τσιέν.
Photo: Obama Foundation
Έργο μιας δεκαετίας
Στην πραγματικότητα, ο πρώην πρόεδρος έχει μιλήσει αρκετές φορές για την αρχιτεκτονική ως νεανική φιλοδοξία. Δεν αποτελεί λοιπόν έκπληξη το γεγονός ότι «η συμμετοχή του ήταν πολύ δυναμική και πολύ ενδιαφέρουσα» συνεχίζει η Τσιέν.
Η συμμετοχή τόσο του πρώην Προέδρου όσο και της Πρώτης Κυρίας Μισέλ Ομπάμα είναι εμφανής σε όλο το χώρο, ο οποίος ανοίγει επίσημα στις 19 Ιουνίου (γιορτή που τιμά το τέλος της δουλείας στις ΗΠΑ), σχεδόν μια δεκαετία αφότου οι Γουίλιαμς και Τσιεν κέρδισαν τον διαγωνισμό για το σχεδιασμό του κέντρου.
Ο Μπαράκ πίεζε για τολμηρές επιλογές, αναφέροντας σε κάποιο σημείο τον πρωτοπόρο Ρουμάνο καλλιτέχνη Κωνσταντίν Μπρανκούζι, ενώ η Μισέλ επέμενε στη λέξη «διασκέδαση».
Η τέχνη είναι παντού, με περισσότερα από δύο δωδεκάδες έργα που έχουν ανατεθεί σε καλλιτέχνες όπως η Τζούλι Μεχρετού, ο Μαρκ Μπράντφορντ και ο Νικ Κέιβ, τα περισσότερα από τα οποία μπορούν να προβληθούν χωρίς εισιτήριο
Ένα αλλιώτικο μνημείο
Από την αρχή, οι αρχιτέκτονες, στους οποίους απονεμήθηκε το Εθνικό Μετάλλιο Τεχνών από τον Πρόεδρο Ομπάμα το 2013, σχεδίασαν το έργο με βάση τις αξίες της εξύψωσης και της ενδυνάμωσης.
Η πρώτη αξία συμβόλιζε ένα μνημείο αντάξιο του πρώτου μαύρου προέδρου της χώρας, ενώ η δεύτερη αντανακλούσε τα χρόνια που ο Μπαράκ ενδυνάμωνε τους κατοίκους ως κοινοτικός οργανωτής στη Νότια Πλευρά του Σικάγου.
«Πάντα σκεφτόμασταν πολύ να μην προσπαθήσουμε απλώς να φτιάξουμε ένα κτίριο, αλλά να φτιάξουμε έναν χώρο» λέει η Τσιέν.
Αυτός ο χώρος ξεδιπλώνεται τώρα μέσα στο Τζάκσον Παρκ, το τοπίο που σχεδίασε ο Φρέντερικ Λο Ολμστεντ και που κάποτε φιλοξένησε την Παγκόσμια Έκθεση του 1893.
Photo: Obama Foundation
Ανοιχτά στο κοινό
Η έκπληξη του συγκροτήματος 19,3 στρεμμάτων είναι το πόσο λίγο μοιάζει με μνημείο. Αντίθετα, μοιάζει με μια σειρά χώρων για την καθημερινή ζωή, με μικρές εκπλήξεις παντού.
Ενώ ο πύργος του μουσείου ύψους 69 μέτρων είναι η πιο αναγνωρίσιμη εικόνα, θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι η πραγματική ιστορία διαδραματίζεται στο ισόγειο: ένα φόρουμ, ένα παράρτημα της Δημόσιας Βιβλιοθήκης του Σικάγου, μια παιδική χαρά 2.000 τετραγωνικών μέτρων, κήποι, κυψέλες μελισσών, ένας χώρος για πικνίκ (εξοπλισμένος με ψησταριές, κατόπιν αιτήματος του Μπαράκ) και ένα κανονικό γήπεδο μπάσκετ (σε ξεχωριστό κτίριο σχεδιασμένο από τον Moody Nolan), όλα ενσωματωμένα σε ένα τοπίο σχεδιασμένο από τη Michael Van Valkenburgh Associates (MVVA).
Με εξαίρεση το μουσείο, όλα είναι δωρεάν και ανοιχτά στο κοινό.
Μια αναπαράσταση του Οβάλ Γραφείου, όπως ήταν το 2014, σχεδιασμένη από τον Μάικλ Σ. Σμιθ, έναν στενό συνεργάτη του Ομπάμα / Photo: Obama Foundation
Συγκεκριμένη αισθητική
«Το παιχνίδι και η διασκέδαση αποτελούσαν σημαντικό μέρος των επιθυμιών των Ομπάμα», λέει ο διευθυντής της MVVA, Μάθιου Μπερντ, προσθέτοντας ότι «η ύπαρξη χώρων συνάντησης, και μάλιστα ποικίλων, ήταν εξαιρετικά σημαντική».
Την εσωτερική διακόσμηση ανέλαβε ο Μάικλ Σ. Σμιθ, ο σχεδιαστής από το Λος Άντζελες που ήταν υπεύθυνος για την εσωτερική διακόσμηση του Λευκού Οίκου υπό την προεδρία Ομπάμα και συγγραφέας του βιβλίου «Designing History: The Extraordinary Art & Style of the Obama White House».
Παρείχε συμβουλές για την επίπλωση και επέβλεψε την πλήρη αναπαράσταση του Οβάλ Γραφείου γύρω στο 2014 (όπου οι επισκέπτες μπορούν να φωτογραφηθούν στο γραφείο του Προέδρου Ομπάμα).
Η τέχνη είναι παντού, με περισσότερα από δύο δωδεκάδες έργα που έχουν ανατεθεί σε καλλιτέχνες όπως η Τζούλι Μεχρετού, ο Μαρκ Μπράντφορντ και ο Νικ Κέιβ, τα περισσότερα από τα οποία μπορούν να προβληθούν χωρίς εισιτήριο.
Γρανίτης και πέτρα
Σχετικά με τον πύργο. Πρώτον: είναι μουσείο, όχι βιβλιοθήκη, κάτι που εξηγεί τα περιορισμένα παράθυρα. Το χειροποίητο κτίριο είναι επενδυμένο με αυτό που ο Γουίλιαμς περιγράφει ως «πολύ διακοσμημένο» γρανίτη του Νιου Χάμσαϊρ -άλλα κτίρια στον χώρο είναι επενδυμένα με «μια πιο ήσυχη πέτρα».
Οι επισκέπτες διασχίζουν τα επίπεδα των εκθέσεων μέσω κυλιόμενων σκαλών που βρίσκονται ακριβώς δίπλα στο βιτρώ της Τζούλι Μεχρετού, ύψους 25 μέτρων, προσφέροντας μια πολύχρωμη, φιλτραρισμένη θέα της πόλης κατά την ανάβαση, συχνά συνοδευόμενη από μουσική από την προσωπική λίστα αναπαραγωγής του Μπαράκ.
Ο πύργος αγκαλιάζεται από μια εγκατάσταση με κείμενο, η οποία απεικονίζει αποσπάσματα από μία από τις ομιλίες του Προέδρου Ομπάμα και σχεδιάστηκε σε συνεργασία με την Pentagram / Photo: Obama Foundation
«You Are America»
Κοντά στην κορυφή, τσιμεντένια γράμματα ύψους 1,5 μέτρου, που σχηματίζουν φράσεις από την ομιλία του Ομπάμα στη Σέλμα το 2015, περιβάλλουν δύο όψεις του κτιρίου.
Η εγκατάσταση, με τίτλο «You Are America», προέκυψε από τη συνεργασία με τον σύμβουλο της Pentagram, Μίχαελ Μπίρουτ, ο οποίος πρότεινε τη χρήση κειμένου ως εναλλακτική λύση έναντι ενός αφηρημένου μοτίβου.
Οι λέξεις –με την ίδια γραμματοσειρά που χρησιμοποίησε ο πρώην Πρόεδρος κατά τη διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας και της προεδρίας του– είναι σκόπιμα δυσανάγνωστες, ώστε να μην δίνουν την αίσθηση ότι είναι «καταπιεστικά πομπώδεις», σύμφωνα με τον Μπίρουτ.
Αποστολή εξετελέσθη
Στεκόμενοι στο Sky Room στην κορυφή του μουσείου (ο αγαπημένος χώρος των αρχιτεκτόνων), οι επισκέπτες βρίσκονται περιτριγυρισμένοι από αυτές τις λέξεις, ενώ ατενίζουν τη νότια και τη δυτική πλευρά του Σικάγου.
Σε ένα βίντεο που δημοσίευσε το Ίδρυμα Ομπάμα, ο Γουίλιαμς θυμήθηκε ότι όταν οι αρχιτέκτονες συνάντησαν για πρώτη φορά τον Μπαράκ, εκείνος είπε ότι ήθελε το κέντρο να είναι «ακριβώς το αντίθετο όλων των προεδρικών βιβλιοθηκών». Αποστολή εξετελέσθη.
Στο ίδιο βίντεο, ο Μπαράκ εκφράζει τις ελπίδες του για την κληρονομιά του: «Σε είκοσι χρόνια από τώρα, σε τριάντα χρόνια από τώρα, θέλω οι νέοι σε όλη τη νότια πλευρά του Σικάγου, σε όλο το Σικάγο, σε όλη την Αμερική, να μπορούν να κοιτάξουν αυτό το κέντρο και να πουν: “Αυτό είναι ένα σημάδι ότι μετράω, και αυτό είναι ένα σημάδι ότι μπορώ να αλλάξω τον κόσμο”».
*Με στοιχεία από wallpaper.com
Πηγή: in.gr



