«Κανένα έλεος»: Η ηθική του πολεμιστή κυριαρχεί και το φάντασμα του φασισμού πλανάται πάνω από τις ΗΠΑ

«Κανένα έλεος»: Η ηθική του πολεμιστή κυριαρχεί και το φάντασμα του φασισμού πλανάται πάνω από τις ΗΠΑ

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα
στα αποτελέσματα αναζήτησης

Πρόσθεσε το formedia.gr στη Google

Στη βάση του Σώματος Πεζοναυτών στο Κουάντικο, τον Σεπτέμβριο του 2025, ο υπουργός Άμυνας (πλέον υπουργός Πολέμου) των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ υποσχέθηκε στους συγκεντρωμένους στρατηγούς «μέγιστη φονικότητα» και κανένας «ανόητος κανένας εμπλοκής».

Υπό την ηγεσία του, το Υπουργείο Πολέμου θα «απελευθέρωνε τα χέρια των μαχητών μας για να εκφοβίζουν, να αποθαρρύνουν, να κυνηγούν και να σκοτώνουν».

Οι στρατιώτες θα υπόκειντο στο «υψηλότερο ανδρικό πρότυπο», είπε.

«Οι αδύναμοι άνδρες δεν θα πληρούν τις προϋποθέσεις».

Ο Χέγκσεθ έθεσε επίσης περιορισμούς στις ανώνυμες καταγγελίες και τις αναφορές διακρίσεων, καθώς και στο χρονικό διάστημα κατά το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί εναντίον ενός στρατιωτικού παλαιότερη παράβαση, αποδυναμώνοντας τους εσωτερικούς κανόνες και τις διαδικασίες εποπτείας που είχε δημιουργήσει ο στρατός επί δεκαετίες.

Μήνες αργότερα, με τον πόλεμο στο Ιράν σε εξέλιξη, δήλωσε στους δημοσιογράφους σε ενημέρωση στο Πεντάγωνο ότι οι ΗΠΑ «χτυπούν (το Ιράν) ενώ είναι στο έδαφος, που είναι ακριβώς όπως πρέπει να είναι».

Είπε επίσης ότι οι ΗΠΑ δεν θα δείξουν «καμία επιείκεια, κανένα έλεος» στους εχθρούς τους, γλώσσα που, σύμφωνα με νομικούς εμπειρογνώμονες, μπορεί να συνιστά έγκλημα πολέμου βάσει του διεθνούς δικαίου.

Η ηθική του πολεμιστή

Ο Χέγκσεθ αποκαλεί τη στρατιωτική του δογματική «ηθική του πολεμιστή».

Οι ιστορικοί του φασισμού έχουν καταγράψει παρόμοια ρητορικά μοτίβα — στάση ισχυρού άνδρα, περιφρόνηση των περιορισμών — εδώ και δεκαετίες, σύμφωνα με τον John Broich, Καθηγητή Ιστορίας, ερευνητή τουε θνικισμού και συγγραφέα του «Blood, Oil and the Axis», ενός βιβλίου για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και τον εθνικισμό στο Ιράκ και τη Συρία.

Όπως αναφέρει σε άρθρο του στο The Conversation, ο Broich έχει μελετήσει τον τρόπο με τον οποίο πολεμούν τα φασιστικά καθεστώτα.

Στην ουσία του, υποστηρλιζει, ο φασισμός είναι υπερεθνικισμός συνυφασμένος με μια λατρεία της ανδρικής δύναμης, της φυλετικής ιεραρχίας, της παράνοιας για τον σοσιαλισμό και της περιφρόνησης για τη δημοκρατία.

Διαθέτει επίσης μια θεωρία του πολέμου: η νίκη ανήκει στους αδίστακτους και στους ιδεολογικά αγνούς.

Οι κανόνες είναι για τους αδύναμους.

Η ναζιστική Γερμανία, η φασιστική Ιταλία και η αυτοκρατορική Ιαπωνία όλες έχτισαν τις στρατιωτικές τους στρατηγικές πάνω σε κάποια εκδοχή αυτής της ιδεολογίας κατά την περίοδο που προηγήθηκε του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Και σε κάθε περίπτωση, η στρατηγική απέτυχε, καταρρέοντας από τις δικές της αντιφάσεις.

Γερμανικά στρατεύματα παρελαύνουν στη Βαρσοβία μετά την γερμανική εισβολή στην Πολωνία. Η φωτογραφία αυτή τραβήχτηκε πιθανότατα την 1η Οκτωβρίου 1939. Εκείνη την ημέρα, ο Αδόλφος Χίτλερ επισκέφθηκε τη Βαρσοβία για να επιθεωρήσει τα γερμανικά στρατεύματα κατά τη διάρκεια στρατιωτικής παρέλασης. Βαρσοβία, Πολωνία. Πηγή: National Archives and Records Administration, College Park, MD

Η φασιστική θεωρία του πολέμου

Οι δημοκρατίες δεν πολεμούν απαραίτητα «καθαρούς» πολέμους. Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, οι Σύμμαχοι βομβάρδισαν πόλεις, δημιούργησαν στρατόπεδα συγκέντρωσης και έριξαν ατομικές βόμβες.

Αυτό που διακρίνει τις φασιστικές δυνάμεις από τις δημοκρατίες είναι η περιφρόνησή τους για τους κανόνες, η οποία βασίζεται στην αίσθηση ανωτερότητάς τους.

Το 1933, ο υπουργός προπαγάνδας του Αδόλφου Χίτλερ, Γιόζεφ Γκέμπελς, ανακοίνωσε ότι οι Ναζί θα διεκδικούσαν το απόλυτο δικαίωμα να παρακάμπτουν τους δημοκρατικούς περιορισμούς.

«Αυτός ο περιφρονητέος κοινοβουλευτισμός… τελείωσε», είπε.

Ο Ιταλός δικτάτορας Μπενίτο Μουσολίνι το είπε πιο ωμά το 1936: «Δεν συζητάμε με όσους διαφωνούν μαζί μας, τους καταστρέφουμε».

Όμως, οι κανόνες εμπλοκής λειτουργούν ως σύστημα ελέγχου που συνδέει τις τακτικές αποφάσεις με τη στρατηγική, το δίκαιο και τον κίνδυνο κλιμάκωσης.

Η απόρριψή τους τείνει να οδηγεί σε φρικαλεότητες και στρατηγικές αντιδράσεις που οδηγούν στην ήττα στον πόλεμο.

Η δημοκρατική διαδικασία λειτουργεί παρόμοια: Πολιτικοί επιστήμονες που μελέτησαν 197 συγκρούσεις από το 1816 έως το 1987 διαπίστωσαν ότι οι δημοκρατίες κέρδισαν περίπου το 76% των συγκρούσεών τους και οι μη δημοκρατίες το 46%, σε μεγάλο βαθμό επειδή οι υπόλογοι ηγέτες και η πρόσβαση του κοινού στην πληροφορία αναγκάζουν μια κυβέρνηση να αντιληφθεί πότε ένα σχέδιο δεν λειτουργεί.

Ένα φασιστικό καθεστώς που αντιμετωπίζει τους δημοκρατικούς περιορισμούς ως εμπόδια είναι πιθανό να αποφασίσει ότι και οι δυσάρεστες πληροφορίες αποτελούν εμπόδιο.

Εξαιτίας αυτού, στις φασιστικές κυβερνήσεις, οι πιστοί κατέχουν υψηλότερες θέσεις από τους ειδικούς.

Τα φασιστικά συστήματα δεν απομακρύνουν τους ανθρώπους επειδή κάνουν λάθος· τους απομακρύνουν λόγω ανεπαρκούς πίστης. Ο άνθρωπος που λέει στον ηγέτη αυτό που θέλει να ακούσει ανεβαίνει.

Ο άνθρωπος του οποίου η αναφορά έρχεται σε αντίθεση με τις απόψεις του ηγέτη θέτει τον εαυτό του σε κίνδυνο.

Ο κλειστός κύκλος

Ο Broich εξετάζει τον Γιόαχιμ φον Ρίμπεντροπ.

Πριν γίνει υπουργός Εξωτερικών του Χίτλερ, ήταν πωλητής κρασιού, του οποίου τα χρόνια στον Καναδά αποτέλεσαν το προσόν του για την κατανόηση της Αμερικής.

Συνδέθηκε με τον Χίτλερ και ανταμείφθηκε με μια κορυφαία θέση στην κυβέρνησή του, όπου η χαρακτηριστική συμβολή του Ρίμπεντροπ ήταν η παρακάμψη των διπλωματών που προειδοποιούσαν ότι οι Αμερικανοί θα πολεμούσαν αν πιεζόταν υπερβολικά από τον Άξονα.

Η ναζιστική άποψη επικράτησε: οι Αμερικανοί ήταν υπερβολικά φυλετικά αναμεμειγμένοι, υπερβολικά μαλακοί, υπερβολικά απορροφημένοι από το χρήμα για να είναι επικίνδυνοι.

Όταν η Γερμανία κήρυξε πόλεμο στις ΗΠΑ τέσσερις ημέρες μετά το Περλ Χάρμπορ, το έκανε εν μέρει λόγω αυτής της περιφρόνησης για αυτό που ο Χίτλερ αποκαλούσε «μικτή εθνότητα».

Ο Ρίμπεντροπ ήταν ένας από τους πιο καταστροφικά λανθασμένους υπουργούς Εξωτερικών στη σύγχρονη ιστορία – είχε επίσης εκτιμήσει λανθασμένα την προθυμία της Βρετανίας να συμμετάσχει στον πόλεμο λόγω της εισβολής στην Πολωνία – και παρόλα αυτά, διατήρησε τη θέση του.

Η ιδεολογία που δημιούργησε την υπερβολική αυτοπεποίθηση του Ρίμπεντροπ δημιούργησε επίσης τη ναζιστική θεωρία για το Ανατολικό Μέτωπο: ότι οι σλαβικοί λαοί – θεμελιωδώς κατώτεροι και μολυσμένοι από τον μπολσεβικισμό – θα κατέρρεαν μέσα σε λίγες εβδομάδες.

Αλλά ο Κόκκινος Στρατός δεν κατέρρευσε.

Ο Χίτλερ απέλυσε τους αξιωματικούς που ανέφεραν κάτι τέτοιο και απαίτησε περισσότερες από τις ίδιες επιχειρήσεις που είχαν ήδη αποτύχει. Η Επιχείρηση Μπαρμπαρόσα, που υποτίθεται ότι θα διαρκούσε εβδομάδες, παρατάθηκε σε χρόνια.

Προσπαθώντας να ανταγωνιστεί τις κατακτήσεις του Χίτλερ και να επιβάλει την κυριαρχία του στη Μεσόγειο, ο Μουσολίνι εισέβαλε στην Ελλάδα τον Οκτώβριο του 1940 με υποστελεχωμένες μεραρχίες, σε ορεινό έδαφος και στην αρχή του χειμώνα, επειδή πίστευε ότι το ιταλικό πνεύμα θα συντρίψει την ελληνική αντίσταση σε δύο εβδομάδες.

Οι στρατηγοί του είχαν αμφιβολίες, αλλά πολλοί δεν τις εξέφρασαν.

Οι Έλληνες αντεπιτέθηκαν, αλλά ο Μουσολίνι κατηγόρησε την «ανεπαρκή βούληση» των στρατηγών του, το μόνο είδος αποτυχίας που επέτρεπε η θεωρία του. Η Γερμανία αναγκάστηκε να παρέμβει.

Ιάπωνες πεζοναύτες κατά τη διάρκεια του Ρωσο-Ιαπωνικού Πολέμου

Ηγέτες που δεν λένε την αλήθεια

Συνδεδεμένη με το φασιστικό σύνδρομο ανωτερότητας είναι η περιφρόνηση για την ανατροφοδότηση, δημιουργώντας ένα κλειστό σύστημα πληροφοριών που δεν μπορεί να καταγράψει την αποτυχία, να ανεχθεί τη διαφωνία ή να αναθεωρήσει ένα σχέδιο.

Η στρατηγική απαιτεί ακριβή αναφορά, ακόμη και όταν τα νέα είναι άσχημα, και την προθυμία να κάνει κανείς λάθος. Τα φασιστικά καθεστώτα τιμωρούν το πρώτο και αρνούνται το δεύτερο.

Η γερμανική ανώτατη διοίκηση εξακολουθούσε να αναφέρει μια ελεγχόμενη προέλαση τον Νοέμβριο του 1942, όταν η 6η Στρατιά της, περίπου 330.000 στρατιώτες, περικυκλωνόταν στο Στάλινγκραντ.

Ο Χίτλερ είχε δηλώσει ότι η πόλη είχε ουσιαστικά καταληφθεί· ο Τύπος δεν ανέφερε ποτέ τη σοβιετική αντεπίθεση που την περικύκλωσε.

Όταν τα απομεινάρια τελικά παραδόθηκαν στις 2 Φεβρουαρίου 1943, αυτό αποτέλεσε σημείο καμπής στον πόλεμο – την πρώτη καταστροφική ήττα της Γερμανίας στο Ανατολικό Μέτωπο, από την οποία η Βέρμαχτ δεν ανέκαμψε ποτέ.

Ο Μουσολίνι καυχιόταν για τον ισχυρό στρατό του των 8 εκατομμυρίων στρατιωτών, ενώ 3,5 εκατομμύρια – ο πραγματικός αριθμός – κατατροπώνονταν σε τρία μέτωπα σε ισάριθμα χρόνια.

Η αυτοκρατορική Ιαπωνία συνδύαζε την φυλετική υπεροχή με έναν στρατιωτικό κώδικα που απαγόρευε την παράδοση και αντιμετώπιζε όποιον το έκανε ως υποάνθρωπο.

Η πίστη στον αυτοκράτορα ήταν απόλυτη· το να αμφισβητεί κανείς την απεικόνιση της πραγματικότητας από τον ίδιο θεωρούνταν προδοσία.

Και ενώ η θεωρία αυτή ξεκινά από την ανάλυση φασιστικών κα αυταρχικών καθεστώτων, μπορεί να εφαρμοστεί εύκολα στην ρητορική των ΗΠΑ και άλλων φερόμενων δημοκρατιών, όπως πχ. το Ισραήλ.

Και αυτό ίσως κάτι να υποδηλώνει.



Πηγή: in.gr

Facebook
Twitter
Telegram
WhatsApp
Email

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ