Του Κώστα Κατίκου
Σε αχαρτογράφητα νερά φαίνεται να εισέρχεται το ΠΑΣΟΚ με την πρόταση του προέδρου του Νίκου Ανδρουλάκη για υποχρεωτική νομοθέτηση εβδομαδιαίου χρόνου εργασίας 32 ωρών, χωρίς μείωση αποδοχών. Τέτοιο μοντέλο εργασίας δεν εφαρμόζεται με νόμο και δη υποχρεωτικά σε καμία χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, παρά μόνον πιλοτικά και σε συγκεκριμένους κλάδους μεγάλων επιχειρήσεων. Σε κάποιες χώρες δε, το πιλοτικό μοντέλο προϋποθέτει και μικρότερες αποδοχές καθώς η μείωση του χρόνου εργασίας γίνεται με καθεστώς μερικής και ευέλικτης απασχόλησης.
Από στοιχεία που συνέλεξε μέσα από επίσημες πηγές της Ευρωπαϊκής Ενωσης, και παρουσιάζει σήμερα το Capital.gr προκύπτει ότι καμία χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν έχει θεσπίσει καθολικά 32 ώρες εργασίας την εβδομάδα με 4ήμερη εργασία χωρίς μείωση μισθού για το σύνολο της οικονομίας γιατί το ευρωπαϊκό πλαίσιο ρυθμίζει ανώτατα όρια εργασίας και όχι κατώτερα.
Μπορεί μεν η κατεύθυνση στην Ε.Ε να είναι προς μείωση του χρόνου εργασίας καθώς η συζήτηση για το εγχείρημα αυτό έχει ξεκινήσει και βρίσκεται σε εξέλιξη, ιδιαίτερα μετά την πανδημία και την εκτεταμένη εφαρμογή της τηλεργασίας, ωστόσο το αίτημα για 32ωρη εβδομάδα εργασίας ή τετραήμερη απασχόληση χωρίς μείωση αποδοχών όσο δελεαστικό και αν ακούγεται, απέχει σημαντικά από την πραγματικότητα.
Ανεφάρμοστο για το 80%
Η γενίκευση του μοντέλου της εβδομαδιαίας εργασίας 32 ωρών ακόμη και σε πιλοτικό στάδιο αντιμετωπίζει εμπόδια και είναι αδύνατη η εφαρμογή του σε κλάδους όπως η υγεία, η βιομηχανία, το λιανεμπόριο οι επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών, κ.α. όπου απαιτείται συνεχής παρουσία εργαζομένων. Στην Ελλάδα όπου το 80% των επιχειρήσεων είναι στην κατηγορία των μικρομεσαίων με προσωπικό ως 10 άτομα το 32ωρο είναι ανεφάρμοστο.
Αντίθετα σε ειδικότητες της πληροφορικής, και των στελεχών ανθρώπινου δυναμικού η μείωση του χρόνου εργασίας θα μπορούσε να λειτουργήσει.
Μια άλλη πτυχή της μείωσης του χρόνου εργασίας είναι η παραγωγικότητα και κατά πόσο αυξάνεται ή μένει ίδια με λιγότερες ώρες εργασίας.
Τα ευρήματα από ευρωπαϊκές και διεθνείς μελέτες δείχνουν ότι η παραγωγικότητα μένει ίδια ή και μπορεί να βελτιωθεί ανάλογα με την οργάνωση του χρόνου εργασίας των επιχειρήσεων, τα κόστη κ.λπ.
Πιλοτική μείωση
Το 32ωρο παραμένει κυρίως, ως πιλοτικό μοντέλο, ως εταιρική πρακτική ή ως στοχευμένη πολιτική για συγκεκριμένες ομάδες.
Η μοναδική εξαίρεση είναι η Λιθουανία που αποτελεί τη μόνη χώρα με επίσημη νομοθεσία για 32ωρη εργασία χωρίς μείωση αποδοχών, αλλά μόνο για δημόσιους υπαλλήλους με παιδιά κάτω των τριών ετών. Πρόκειται για μια σαφώς στοχευμένη κοινωνική πολιτική και όχι για γενικευμένο μοντέλο αγοράς εργασίας.
Στην Ισπανία, Πολωνία, Γερμανία, Πορτογαλία προωθούνται πιλοτικά προγράμματα μείωσης του εβδομαδιαίου χρόνου εργασίας με στόχο ακόμη και τις 32 ώρες, αλλά σε κλάδους μεγάλων επιχειρήσεων.
Η πιο χαρακτηριστική περίπτωση μείωσης ωραρίου στην Ευρώπη παραμένει η Γαλλία, η οποία έχει θεσπίσει 35ωρη εβδομάδα εργασίας που εφαρμόζεται με ευελιξίες και εξαιρέσεις και δεν συνεπάγεται απαραίτητα τετραήμερη εργασία. Σε κάθε περίπτωση δεν υιοθετείται 32ωρο.
Στο Βέλγιο, ισχύει μεν τετραήμερο, αλλά με συμπίεση των ίδιων ωρών (38–40 ώρες σε 4 ημέρες), που είναι κάτι ανάλογο με τη δυνατότητα που έχει νομοθετηθεί και στην Ελλάδα. Άλλες χώρες όπως η Ολλανδία και η Δανία εμφανίζουν χαμηλότερο μέσο όρο εβδομαδιαίας εργασίας (περίπου 29–33 ώρες), αλλά αυτό οφείλεται κυρίως στην εκτεταμένη μερική απασχόληση και σε ευέλικτες μορφές εργασίας, που σημαίνει μειωμένες αποδοχές.
Πηγή: capital.gr
