Τεχεράνη, Ουάσινγκτον και Στενά του Ορμούζ βρίσκονται ξανά στο επίκεντρο των διεθνών εξελίξεων, με αλλεπάλληλες δηλώσεις, απειλές και διαψεύσεις να συνθέτουν ένα ρευστό σκηνικό στη Μέση Ανατολή. Παρά τη συγκρατημένη αισιοδοξία για αποκλιμάκωση, η κατάσταση παραμένει αβέβαιη, καθώς το άνοιγμα των Στενών συνοδεύεται από προειδοποιήσεις για νέο αποκλεισμό.
Πέντε εβδομάδες μετά την έναρξη του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου κατά του Ιράν, η Τεχεράνη ανακοίνωσε το πλήρες άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ για εμπορικά πλοία. Το Ιράν είχε κλείσει το κρίσιμο αυτό πέρασμα με την έναρξη του πολέμου, προκαλώντας αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία.
Ωστόσο, σε νέα ανατροπή, η Ισλαμική Δημοκρατία προειδοποίησε σήμερα ότι θα κλείσει εκ νέου τα Στενά, εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες συνεχίσουν τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών. Η διπλωματική ένταση παραμένει υψηλή, καθώς οι δύο πλευρές ανταλλάσσουν δηλώσεις και προειδοποιήσεις.
Η ανακοίνωση για το άνοιγμα των Στενών έγινε δεκτή με ικανοποίηση από τις αγορές και την Ουάσινγκτον. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι μια ειρηνευτική συμφωνία είναι «πολύ κοντά», υποστηρίζοντας πως το Ιράν συμφώνησε να παραδώσει το εμπλουτισμένο ουράνιό του, ζήτημα κλειδί στις διαπραγματεύσεις.
«Θα πάμε μαζί με το Ιράν» για να ανακτήσουμε το εμπλουτισμένο ουράνιο, ανέφερε ο Τραμπ σε εκδήλωση της οργάνωσης Turning Point στην Αριζόνα, προσθέτοντας: «Θα πάμε να το πάρουμε και θα το φέρουμε πίσω στις ΗΠΑ πολύ σύντομα».
Η Τεχεράνη, ωστόσο, διέψευσε ότι έχει αποδεχθεί τη μεταφορά του εμπλουτισμένου ουρανίου εκτός χώρας. Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ προειδοποίησε πως, αν συνεχιστεί ο αποκλεισμός, τα Στενά του Ορμούζ δεν θα παραμείνουν ανοιχτά. «Τα πλοία θα διέρχονται μόνο με την άδεια του Ιράν», ανέφερε σε ανάρτησή του στο Χ.
Αντιδράσεις στις αγορές και διπλωματικές κινήσεις
Η ανακοίνωση της Τεχεράνης για την πλήρη επαναλειτουργία των Στενών, που συνέπεσε με την έναρξη της εκεχειρίας στον Λίβανο, αναζωπύρωσε τις ελπίδες για ειρήνη στη Μέση Ανατολή. Οι διεθνείς αγορές αντέδρασαν άμεσα, με τις τιμές του πετρελαίου να υποχωρούν και τα χρηματιστήρια να κινούνται ανοδικά, μετά από πέντε εβδομάδες πολεμικών συγκρούσεων και οικονομικής αστάθειας.
Σε σειρά αναρτήσεων στο Truth Social, ο Τραμπ ευχαρίστησε το Ιράν για το άνοιγμα των Στενών, αλλά ξεκαθάρισε ότι ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών θα παραμείνει «πλήρως σε ισχύ» έως το τέλος των διαπραγματεύσεων, και θα συνεχιστεί αν δεν υπάρξει συμφωνία.
Οι συνομιλίες μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον συνεχίζονται υπό την αιγίδα του Πακιστάν, το οποίο φιλοξένησε τον πρώτο γύρο επαφών στο Ισλαμαμπάντ το περασμένο Σαββατοκύριακο. Εξετάζεται η διοργάνωση δεύτερου γύρου για την επίτευξη σταθερής εκεχειρίας.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους επί του προεδρικού αεροσκάφους, ο πρόεδρος των ΗΠΑ ανέφερε ότι ενδέχεται να τερματίσει την εκεχειρία με το Ιράν, εάν δεν επιτευχθεί μακροπρόθεσμη συμφωνία έως την Τετάρτη, προειδοποιώντας για πιθανή παράταση του αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια.
Εκεχειρία στον Λίβανο και αντιδράσεις
Η κατάπαυση του πυρός, η πρώτη μετά την έναρξη των ισραηλινο-αμερικανικών επιθέσεων στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, εφαρμόζεται σε όλα τα μέτωπα. Στον Λίβανο, πολλοί εκτοπισμένοι άρχισαν να επιστρέφουν στα σπίτια τους στο νότιο τμήμα της χώρας και στα νότια προάστια της Βηρυτού, παρά τις προειδοποιήσεις του Ισραήλ.
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ «δεν έχει ακόμη ολοκληρώσει» την αποστολή του για τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ, ενώ ο ισραηλινός στρατός παραμένει παρών στον νότιο Λίβανο, έως δέκα χιλιόμετρα από τα σύνορα.
Ο Τραμπ, που μεσολάβησε για την δεκαήμερη εκεχειρία, εμφανίστηκε επικριτικός απέναντι στο Ισραήλ, γράφοντας: «Το Ισραήλ δεν θα βομβαρδίζει πλέον τον Λίβανο. Τους ΑΠΟΡΕΥΕΤΑΙ να το κάνουν από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Φτάνει πια!!!».
Η εκεχειρία τέθηκε σε ισχύ μετά από ενάμιση μήνα συγκρούσεων που προκάλεσαν σχεδόν 2.300 νεκρούς και πάνω από ένα εκατομμύριο εκτοπισμένους στον Λίβανο. Παρά τη γενική αποκλιμάκωση, το εθνικό πρακτορείο ειδήσεων του Λιβάνου μετέδωσε ότι σημειώθηκε ένας θάνατος από ισραηλινή αεροπορική επιδρομή την πρώτη ημέρα εφαρμογής της εκεχειρίας.
Πηγή: tanea.gr
