Η «μικρή εκδρομή», όπως είχε χαρακτηρίσει αρχικά ο Ντόναλντ Τραμπ τον πόλεμο επιλογής των ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν, μετατράπηκε στην αδιανόητη απειλή του ότι «ένας ολόκληρος πολιτισμός θα πεθάνει», μέχρι να επιτευχθεί τελικά στο παρά ένα η εύθραυστη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός για δύο εβδομάδες.
Ανοίγει το δρόμο για δύσκολες διαπραγματεύσεις, σε ένα κομβικό σταυροδρόμι μεταξύ συνολικής διευθέτησης ή καταστροφικής κλιμάκωσης, στο φόντο μαξιμαλιστικών απαιτήσεων και δυσεπίλυτων γεωπολιτικών «εξισώσεων», οι οποίες τελικά θα κρίνουν, βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, χαμένους και νικητές.
Ο μέχρι στιγμής απολογισμός των 38 ημερών της νέας ανάφλεξης στη Μέση Ανατολή -με το μέτωπο του Λιβάνου να χάσκει- προσφέρει προς το παρόν μια γενική εικόνα.
Στην παρούσα φάση, το θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν κερδίζει με το να μην έχει ηττηθεί, συνθηκολογήσει άνευ όρων ή καταρρεύσει.
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν έχουν εξασφαλίσει στρατηγική νίκη.
Οι σύμμαχοι της Ουάσιγκτον και η παγκόσμια οικονομία μετρούν βαθιές πληγές.
Η Ρωσία και η Κίνα μετρούν οφέλη, με τη μεν πλουσιότερη από τα πετρελαϊκά έσοδα που χρηματοδοτούν τον πόλεμο στην Ουκρανία, τη δε να ενισχύει το προφίλ της ως παράγοντα σταθερότητας απέναντι στον απρόβλεπτο πρόεδρο των ΗΠΑ, ενόσω αντλεί διδάγματα για το ζήτημα της Ταϊβάν.
Προς επίρρωση της έλλειψης σαφούς στρατηγικής και της συναλλακτικής προσέγγισής του στην εξωτερική πολιτική, ο Ντόναλντ Τραμπ δείχνει να βρήκε -προς εμφανή ενόχληση της κυβέρνησης Νετανιάχου- διέξοδο σε ένα στρατηγικό αδιέξοδο στον πόλεμο στο Ιράν, ενδύοντάς την το αφήγημα περί «μεγάλης ημέρας για την Παγκόσμια Ειρήνη!», που «θα μπορούσε να είναι η Χρυσή Εποχή της Μέσης Ανατολής!!!», όπου «οι ΗΠΑ θα βοηθήσουν στην αύξηση της κυκλοφορίας στα Στενά του Ορμούζ», με «πολλή θετική δράση» και «πολλά λεφτά».
Όμως, παρά τα λεγόμενά του, οι σφοδροί αμερικανοϊσραηλινοί βομβαρδισμοί δεν επέφεραν καθεστωτική αλλαγή στο Ιράν -έφεραν αντίθετα μια νέα «φουρνιά» σκληροπυρηνικών Φρουρών της Επανάστασης στην εξουσία, ενώ παραμένει αμφίβολο εάν το σύστημα θα καταρρεύσει εκ των έσω εκ των υστέρων.
Δεν εξάλειψαν με βόμβες το πυρηνικό και πυραυλικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, ούτε τον λεγόμενο «Άξονα της Αντίστασης».
Κατέστησαν δε τα Στενά του Ορμούζ -ελεύθερα για τη διεθνή ναυσιπλοΐα πριν από τον πόλεμο- στρατηγικό μοχλό πίεσης για το Ιράν και επίκεντρο μιας νέας ενεργειακής και επαπειλούμενης επισιτιστικής κρίσης.
Από την έκβαση της εκεχειρίας και των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων, αλλά και από την εφεξής στάση του Ισραήλ, διακυβεύεται η ήδη αμαυρωμένη εικόνα των ΗΠΑ ως εγγυητή ασφάλειας, με τους συμμάχους του -από τη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη, μέχρι την Ασία- να μην έχουν εύκολες εναλλακτικές.
Η τακτική των αλυσιδωτών τελεσιγράφων και αναδιπλώσεων από την Ουάσιγκτον στέλνει επικίνδυνα μπερδεμένα μηνύματα στους στρατηγικούς αντιπάλους των ΗΠΑ -και δη στην Κίνα- εν μέσω κλιμακούμενου γεωπολιτικού ανταγωνισμού, με το διεθνές δίκαιο καταρακωμένο, σε έναν κόσμο σε αταξία.
Στο εσωτερικό των ΗΠΑ, εν τω μεταξύ, το κόστος του πολέμου είναι πολυεπίπεδο, με εκτίναξη του δημόσιου χρέους και του κόστους ζωής, διχασμό στο τραμπικό κίνημα MAGA ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, πρωτοφανή πολιτικοποίηση του Πενταγώνου, εξάντληση των αποθεμάτων πυρομαχικών και διακομματικά ερωτήματα σχετικά με την καταλληλότητα του προέδρου.
Οι πιέσεις για λογοδοσία της ηγεσίας εντείνονται και στο εσωτερικό του Ισραήλ. Είναι επίσης σε προεκλογική περίοδο και τώρα πιο απομονωμένο διεθνώς και λιγότερο ασφαλές από τους νέους πολέμους στο Ιράν και στον Λίβανο, ομόκεντρους του περιφερειακού κύκλου αίματος και βίας που άνοιξε με την επίθεση της Χαμάς την 7η Οκτωβρίου του 2023 και το μετέπειτα ασύμμετρο αιματοκύλισμα στη Γάζα.
Με τη Μέση Ανατολή υπό ριζική και βίαιη αναδιαμόρφωση και με το παλαιστινιακό ζήτημα άλυτο, χιλιάδες νεκροί άμαχοι στο Ιράν και στον Λίβανο -ανάμεσά τους εκατοντάδες παιδιά- προστίθενται στον μακρύ κατάλογο των αθώων θυμάτων.
Η επόμενη ημέρα παραμένει ασαφής.
Ενόσω οι ένθεν κακείθεν πρωταγωνιστές της κρίσης σπεύδουν να μιλήσουν για νίκη, το πιο βαρύ κόστος πληρώνουν οι πιο ευάλωτοι, με τελευταίο απτό παράδειγμα τον ιρανικό λαό, που έχει υπομείνει την κόλαση, με άγνωστο το μέλλον.
Πηγή: in.gr
