Του Κώστα Κατίκου
Σχέδιο για την ενοποίηση του μηχανισμού είσπραξης φόρων και ασφαλιστικών εισφορών προωθούν τα υπουργεία Εργασίας και Οικονομικών, με βάση τις προτάσεις εμπειρογνωμόνων της Παγκόσμιας Τράπεζας.
Η ταυτόχρονη είσπραξη ασφαλιστικών και φορολογικών κρατήσεων είναι μία από τις “μεταμνημονιακές” δεσμεύσεις που έχει αναλάβει να υλοποιήσει η κυβέρνηση, με στόχο να βελτιωθεί η εισπραξιμότητα από φόρους και εισφορές, και κυρίως να μειωθούν οι καθυστερούμενες/ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τα κρατικά ταμεία.
Ο νέος μηχανισμός –σύμφωνα με τα στοιχεία που αποκαλύπτει σήμερα το “Κ”– προϋποθέτει την εγγραφή εργοδοτών και εργαζομένων σε μια ενιαία βάση δεδομένων, στην οποία θα καταχωρίζονται αυτόματα οι μισθοί που θα καταβάλλονται στους εργαζομένους και ταυτόχρονα θα υπολογίζονται οι ασφαλιστικές και φορολογικές κρατήσεις.
Με τον τρόπο αυτόν κανένας εργοδότης δεν θα μπορεί να παρακρατά ούτε τους φόρους αλλά ούτε τις ασφαλιστικές εισφορές των εργαζομένων –όπως συμβαίνει σήμερα– και να τις αποδίδει σε μεταγενέστερο χρονικό διάστημα, αλλά θα υπάρχει κλειδωμένη ημερομηνία που οι εισφορές και οι φόροι θα αποδίδονται στο κράτος μέσω τραπεζών και μέσα σε ένα εύλογο διάστημα μετά την πληρωμή της μισθοδοσίας. Το εύλογο αυτό διάστημα μπορεί να είναι και 15 ή 20 μέρες μετά την πληρωμή.
“Η είσπραξη των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης και των φόρων μισθοδοσίας στην Ελλάδα είναι κατακερματισμένη και αναποτελεσματική, καθώς οι εισφορές και οι φόροι συλλέγονται ξεχωριστά, εν προκειμένω μέσω της ΑΑΔΕ και του ΕΦΚΑ”, αναφέρεται στην τελευταία αξιολόγηση των εμπειρογνωμόνων της Παγκόσμιας Τράπεζας μετά την επίσκεψη που πραγματοποίησαν τον Ιανουάριο και τις επαφές που είχαν με αρμόδια στελέχη που μετέχουν στο εγχείρημα.
Περαιτέρω επισημαίνουν ότι:
1. Το τρέχον σύστημα οδηγεί σε σημαντικό κόστος συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις και τις εισπρακτικές αρχές, προκαλώντας καθυστερήσεις στην είσπραξη εσόδων. Το χρέος από εισφορές προς τον ΕΦΚΑ έφτασε το 22% του ελληνικού ΑΕΠ στο α’ τρίμηνο του 2024, με σχεδόν το 1/3 (7%) να θεωρείται ανεπίδεκτο είσπραξης.
2. Η εισφοροδιαφυγή αποτελεί σοβαρή απειλή για τη χρηματοοικονομική βιωσιμότητα του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, καθώς και για τον ανταγωνισμό στις αγορές προϊόντων, δημιουργώντας αθέμιτο πλεονέκτημα για τις επιχειρήσεις που αποφεύγουν την καταβολή εισφορών. Αυτές οι προκλήσεις επιδεινώνονται από την ανάγκη για μεγαλύτερη διαφάνεια και ιχνηλασιμότητα στο τρέχον σύστημα, γεγονός που δυσχεραίνει τον έλεγχο συμμόρφωσης από τις Αρχές και την αποτελεσματική καταπολέμηση της εισφοροδιαφυγής.
3. Το υφιστάμενο σύστημα δημιουργεί πολλαπλές δηλώσεις, αυξημένο διοικητικό κόστος, αυξημένο βάρος συμμόρφωσης για επιχειρήσεις και εργαζομένους.
4. Υπάρχει ανάγκη για απλούστευση και ενοποίηση των διαδικασιών, με στόχο την καλύτερη συμμόρφωση, τη μείωση του διοικητικού κόστους και τη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στη συλλογή εσόδων.
Με την κοινή είσπραξη φόρων και εισφορών από έναν φορέα επιτυγχάνεται:
– Ενοποίηση των διαδικασιών υποβολής δηλώσεων για φόρο μισθοδοσίας και εισφορές κοινωνικής ασφάλισης.
– Βελτίωση της διοικητικής συνεργασίας μεταξύ φορολογικών και ασφαλιστικών αρχών.
– Μείωση του διοικητικού κόστους συμμόρφωσης για επιχειρήσεις και εργαζομένους.
– Αύξηση της διαφάνειας και της αποτελεσματικότητας στη συλλογή εσόδων.
– Βελτίωση της ποιότητας των δεδομένων για την παρακολούθηση μισθών, φόρων και εισφορών.
Οι βασικές δραστηριότητες του εγχειρήματος περιλαμβάνουν:
– Ανάλυση της υφιστάμενης κατάστασης του συστήματος συλλογής φόρου μισθοδοσίας και εισφορών κοινωνικής ασφάλισης.
– Χαρτογράφηση των διαδικασιών δήλωσης, υποβολής και είσπραξης.
– Ανάλυση των μηχανισμών ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ φορέων.
– Σύγκριση με διεθνείς πρακτικές.
– Σχεδιασμό προτεινόμενων βελτιώσεων και μεταρρυθμίσεων.
– Λειτουργική ενοποίηση διαδικασιών δήλωσης, υποβολής και είσπραξης.
– Ενοποίηση συστημάτων πληροφορικής όπου είναι δυνατόν.
– Εξασφάλιση αποτελεσματικής ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ φορέων.
Για την κατάρτιση του σχεδίου η ομάδα της Παγκόσμιας Τράπεζας έχει πραγματοποιήσει τεχνικές συναντήσεις με στελέχη της ΑΑΔΕ, του ΕΦΚΑ, της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας Επενδύσεων, της Τράπεζας της Ελλάδος, της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών και του ΣΕΒ, ενώ έχουν γίνει συναντήσεις και με στελέχη των συναρμόδιων υπουργείων (Εργασίας και Οικονομικών).
Αρμόδιες πηγές είπαν στο “Κ” ότι το εγχείρημα θα αλλάξει ριζικά όλο το σύστημα είσπραξης φόρων και εισφορών και, για τον λόγο αυτόν, θα απαιτηθεί μεγάλο διάστημα για την ενοποίηση των μηχανισμών συλλογής και απόδοσης των ασφαλιστικών και φορολογικών κρατήσεων που εφαρμόζουν το Δημόσιο, ο ΕΦΚΑ και η ΑΑΔΕ.
Πηγή: capital.gr
