Του Τάσου Δασόπουλου
Το ελληνικό φαινόμενο που θέλει την τιμή που ανεβαίνει στην Ελλάδα, να μην κατεβαίνει, θα προσπαθήσει να “βραχυκυκλώσει” εκ των προτέρων το οικονομικό επιτελείο, με την άμεση επιβολή πλαφόν στα περιθώρια κέρδους στις πιο επικίνδυνες κατηγορίες αγαθών και υπηρεσιών.
Η πιο επικίνδυνη κατηγορία, είναι αυτή των τροφίμων. Ως μια σχετικά ανελαστική δαπάνη, πιέζει υπερβολικά τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, ειδικά στα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα. Η χθεσινή ανακοίνωση του πληθωρισμού για Φεβρουάριο, απέδειξε στην πράξη, ότι οι τιμές στα τρόφιμα συνεχίζουν την ανοδική του πορεία, αυξανόμενες με ρυθμό 5,4%, διπλάσιο από το μέσο μηνιαίο πληθωρισμό του 2,7% και μάλιστα, πριν έρθουν οι ανατιμήσεις των τιμών της ενέργεια λόγω του πολέμου στο Ιράν.
Η ανησυχία, έγκειται στο γεγονός ότι οι τιμές των τροφίμων, αυξάνονται από το τέλος του 2025. Το κακό είναι ότι οι σωρευτικές ανατιμήσεις που έχουν ενσωματωθεί στις τιμές, δεν έχουν υποχωρήσει σημαντικά από τα επίπεδα που είχαν φτάσει κατά την ενεργειακή κρίση του 2022. Οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας, θα επιταχύνουν τις ανατιμήσεις, αφού αυξάνουν το κόστος παραγωγής και μεταφοράς, με αποτέλεσμα, να είναι θέμα λίγων ημερών να δούμε μεγάλες αυξήσεις στα ράφια και τους πάγκους της λαϊκής.
Στα υγρά καύσιμα, η πορεία των τιμών είναι διαφορετική. Στα τέλη του 2022, λόγω της κρίσης, η τιμή στην βενζίνη, έφτασε στο ιστορικό υψηλό των 2,4 ευρώ το λίτρο. Υποχώρησε όμως σημαντικά και πριν από περίπου 15 ημέρες, η τιμή δεν ξεπερνούσε το 1,7 ευρώ το λίτρο. Χθες έφτασε ξανά στα 2 ευρώ μετά το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν. Στο φυσικό αέριο, το οποίο συνδέεται με την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ο πληθωρισμός του Φεβρουαρίου, κατέγραφε μείωση της τιμής κατά 19,7%. Ωστόσο, τα τιμολόγια ρεύματος για τον ίδιο μήνα, κατέγραφαν αύξηση κατά 3%. Η τιμή στο φυσικό αέριο από τα 27 ευρώ ανα θερμική μεγαβατώρα πριν από περίπου 15 ημέρες, αυξήθηκε την Δευτέρα στα 62 ευρώ για να υποχωρήσει χθες στα 48 ευρώ. Στην κρίση του 2022 η τιμή του φυσικού αερίου, είχε φτάσει στο ύψος ρεκόρ των 340 ευρώ.
Επαναφορά των πλαφόν στο περιθώριο κέρδους
Απέναντι σε αυτή την συνεχή άνοδο των τιμών της ενέργειας και άρα του κύματος πληθωρισμού, που αναμένεται να χτυπήσει τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, η Κυβέρνηση προετοιμάζει μια πρώτη γραμμή άμυνας , με την μορφή του πλαφόν στα περιθώρια κέρδους. Το μέτρο θα εφαρμοστεί και τα υγρά καύσιμα (βενζίνες, πετρέλαιο κίνησης και θέρμανσης) αλλά και στα σούπερ μάρκετ , ειδικά για τα τρόφιμα και προϊόντα καθημερινής κατανάλωσης.
Τα μέτρα αυτά, δεν είναι πολύ αγαπητά στην αγορά αλλά είναι απαραίτητα για να μην δούμε πολύ σύντομα , μεγάλες ανατιμήσεις οι οποίες θα αργήσουν να υποχωρήσουν.
Σε δεύτερη φάση, αν τελικά οι προσδοκίες για την σύντομη λήξη του πολέμου δεν επαληθευτούν , παρά τις σχετικές δηλώσεις του Αμερικανού Προέδρου κ. Ντόναλτ Τράμπ, ανώτερα κυβερνητικά στελέχη τονίζουν ότι υπάρχει έτοιμη η εργαλειοθήκη, οποία χρησιμοποιήθηκε στην ενεργειακή κρίση του 2022. Το Fuell pass, το οποίο απορρόφησε ένα μέρος από τις ανατιμήσεις των υγρών καυσίμων, το market pass, το οποίο επιχείρησε – χωρίς μεγάλη επιτυχία – να απορροφήσει μέρος της αύξηση των τροφίμων, αλλά και οι επιδοτήσεις που δίνονταν στα τιμολόγια του ηλεκτρικού μέχρι και τις 150 μεγαβατώρες, με χρηματοδότηση από το ταμείο, στο οποίο συγκεντρώνοντας τα έσοδα, από τις δημοπρασίες των δικαιωμάτων ρύπων.
Πηγή: capital.gr
