Η κλιμάκωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή και η αβεβαιότητα γύρω από τα Στενά του Ορμούζ έφεραν μέσα σε λίγες ώρες πίσω στις αγορές την αίσθηση του κινδύνου. Οι αγορές φοβούνται πως η κρίση θα έχει διάρκεια και αναζητούν να βρουν τους κινδύνους. Πρώτα στα ομόλογα, μετά στις μετοχές, και στο τέλος στην πραγματική οικονομία. Η Ελλάδα, που τους τελευταίους μήνες έχτισε με συνέπεια την ιστορία της επενδυτικής βαθμίδας, μπαίνει τώρα σε μια πιο σκληρή πίστα, καθώς πλέον καλείται να κρατήσει το premium κινδύνου χαμηλά, ενώ η Ευρώπη ξαναμετρά τον πληθωρισμό με όρους γεωπολιτικής.
Τα ομόλογα και η επενδυτική βαθμίδα
Το ελληνικό 10ετές κινείται γύρω στο 3,4%–3,5%, με το γερμανικό Bund στο 2,7%–2,8%. Το spread κοντά στις 65–75 μονάδες βάσης δείχνει ότι δεν υπάρχει πανικός, αλλά υπάρχει ανατιμολόγηση του κινδύνου. Η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζεται ως «ειδική περίπτωση» και κινείται σχεδόν παράλληλα με την Ιταλία, ενώ η Ισπανία διατηρεί χαμηλότερο κόστος δανεισμού. Παρά το γεγονός οτι η εικόνα δεν είναι ενιαία, η περιφέρεια τιμολογείται σαν πακέτο.
Το δεύτερο συμπέρασμα έρχεται από το πιο «καθαρό» δείκτη για την κατάσταση της χώρας που είναι τα CDS. Το 5ετές CDS της Ελλάδας βρίσκεται γύρω στις 25 μονάδες βάσης. Ο κίνδυνος είναι να αλλάξει απότομα η εικόνα της χώρας με τα CDS να δείχνουν οτι υπάρχει ανησυχία για την ελληνική οικονομία.
Στο Ελληνικό Χρηματιστήριο η πίεση πέφτει στις τράπεζες, με αποτέλεσμα ήδη ο τραπεζικός δείκτης να υποχωρεί περισσότερο από τον γενικό και με τον τζίρος στις συνεδριάσεις να δείχνει ότι δεν πρόκειται μόνο για τεχνικό «ξεφόρτωμα». Οι τράπεζες είναι ενδεικτική εικόνα της χώρας επειδή κουβαλούν την προσδοκία για την ανάπτυξη, αποτιμούν πρώτες το κόστος χρήματος και σε περιβάλλον πίεσης γίνονται το πιο γρήγορο κανάλι μετάδοσης της αβεβαιότητας στην πραγματική οικονομία.
Το επικίνδυνο της συγκυρίας είναι ότι η Ελλάδα μπαίνει σε κύκλο αξιολογήσεων ακριβώς τη στιγμή που η αγορά βρίσκεται σε αχαρτογράφητα νερά. Οι οίκοι αξιολόγησης προφανώς και δεν θα κρίνουν μόνο από τις εξελίξεις των τελευταίων ημερών, αλλά θα εξετάσουν τη γεωπολιτική ένταση που δημιουργεί ένα νέο μακροοικονομικό τοπίο.
Τι θα ψάξουν, λοιπόν, οι ξένοι οίκοι στις επικείμενες αξιολογήσεις;
1) Αντοχή της δημοσιονομικής εικόνας
Το βασικό ερώτημα για τους οίκους αξιολόγησης θα είναι αν η χώρα θα κρατήσει την πειθαρχία όταν ο πληθωρισμός της ενέργειας ξαναχτυπήσει νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Οι οίκοι θα διαβάσουν την αντίδραση της κυβέρνησης ως σήμα, σχετικά με την πρόθεση της να να προχωρήσει σε προσωρινά, στοχευμένα μέτρα ή σε μόνιμη χαλάρωση.
2) Εξωτερικό ισοζύγιο
Η Ελλάδα είναι εισαγωγέας ενέργειας και αν η γεωπολιτική κρίση κρατήσει τις τιμές ψηλά, το κόστος εισαγωγών αυξάνεται και το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών πιέζεται. Οι οίκοι θα κοιτάξουν αν το έλλειμμα χρηματοδοτείται ομαλά, αν ο τουρισμός και οι υπηρεσίες κρατούν, και αν το σοκ περνάει σε μόνιμο έλλειμμα ή μένει συγκυριακό. Αυτό είναι το κομμάτι που συνδέει άμεσα τον πόλεμο με το rating risk, καθώς μια χώρα πολύ ευαίσθητη στις εξωτερικές εξελίξεις επηρεάζεται ιδιαίτερα από το διεθνές κλίμα.
3) Επιτόκια και το τεστ της αγοράς
Η αγορά ομολόγων ήδη τιμολογεί τον κίνδυνο ότι ο πληθωρισμός δεν θα υποχωρήσει γρήγορα αν η ενέργεια μείνει υψηλά. Αυτό περιορίζει τον χώρο της ΕΚΤ για επιθετικές μειώσεις. Για την Ελλάδα, η “ασπίδα” είναι το προφίλ του χρέους (μακρές ωριμάνσεις, χαμηλό μέσο επιτόκιο), αλλά οι οίκοι θα κοιτάξουν τη δυναμική αναφορικά με το πόσο ακριβότερα βγαίνει η χώρα στις νέες εκδόσεις, πώς κινείται η καμπύλη και πόσο εύκολα επανέρχεται το spread όταν η ένταση υποχωρήσει. Εδώ, το spread 65–75 μ.β. είναι το σημείο αναφοράς. Αν ξεπεράσει τις 100 τότε θα αλλάξουν οι συνθήκες.
4) Τραπεζικό σύστημα
Οι ελληνικές τράπεζες έχουν ωφεληθεί από υψηλότερα επιτόκια, αλλά μια παρατεταμένη γεωπολιτική κρίση μπορεί να φέρει επιβράδυνση, πίεση σε επιχειρήσεις, αύξηση κόστους ενέργειας και ως εκ τούτου πιθανή επιδείνωση πιστωτικού κινδύνου. Οι οίκοι θα ψάξουν την ισορροπία μεταξύ της κεφαλαιακής επάρκειας, της ποιότητας του χαρτοφυλακίου, αλλά και την αντοχή σε σενάρια χαμηλότερης ανάπτυξης.
. Οι οίκοι αξιολόγησης θα το καταγράψουν τους κινδύνους για την οικονομία εξετάζοντας αν η Ελλάδα κρατά τη δημοσιονομική της γραμμή, αν αντέχει στο εξωτερικό ισοζύγιο και αν το κόστος χρήματος παραμένει διαχειρίσιμο σε περιβάλλον έντονης αβεβαιότητας.
Αν η ένταση αποκλιμακωθεί, ο κίνδυνος θα αποσυμπιεστεί σχετικά γρήγορα και η επόμενη αξιολόγηση θα λειτουργήσει ως επιβεβαίωση της σταθερότητας. Αν όμως η κρίση παραταθεί, το σήμα της αγοράς θα φέρει μεγαλύτερο spread για μεγαλύτερο διάστημα.
Πηγή: ot.gr
