Μετά το Ταμείο Ανάκαμψης ανεβάζει ταχύτητα και το ΕΣΠΑ

Του Τάσου Δασόπουλου

Ενώ το βασικό μέλημα του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΥΠΕΘΟ) για φέτος θα είναι η απορρόφηση και αξιοποίηση των τελευταίων 12,7 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, θα πρέπει παράλληλα να πετύχει και την πρώτη σοβαρή επιτάχυνση του ΕΣΠΑ 2021-2027.

Η επιτάχυνση θα έρθει μέσα από την αναθεώρηση του 10% του πόρων του ΕΣΠΑ (περίπου 2,13 δισ. ευρώ) σε στόχους που έχει προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και αφορούν έργα τα οποία έχει ήδη θέσει ως προτεραιότητα η ελληνική κυβέρνηση. 

Ειδικότερα, η αναθεώρηση επιμερίζεται σε μεταφορά πόρων ύψους 356 εκατ. ευρώ, με στόχο την ασφαλή πρόσβαση σε νερό και τη γενικότερη ανθεκτικότητα των υδάτινων πόρων. Ο στόχος αυτός αποτελεί μέρος του σχεδίου για επενδύσεις ύψους 2,5 δισ. ευρώ για την εξασφάλιση της επάρκειας ύδατος για το λεκανοπέδιο της Αττικής, τα επόμενα 30 χρόνια. 

Πόροι 456 εκατ. ευρώ μεταφέρθηκαν για να καλύψουν τον στόχο της προσιτής στέγης. Ήδη έχει ανακοινωθεί το πρόγραμμα “Ανακαινίζω” το οποίο θα ξεκινήσει τον Μάιο και θα αφορά την επιδότηση για ανακαίνιση και ενεργειακή αναβάθμιση. Η επιδότηση μπορεί να φτάσει έως 36.000 ευρώ ανά ακίνητο, καλύπτοντας έως και το 90% του κόστους για ανακαίνιση ή και ενεργειακή αναβάθμιση. Το ανώτατο ποσό ορίζεται στα 300 ευρώ/τ.μ., ενώ το πρόγραμμα αφορά κατοικίες έως 120 τ.μ. με οικοδομική άδεια έως 31 Δεκεμβρίου 1990. Οι γενικές εργασίες ανακαίνισης θα επιδοτούνται με ποσοστό 60% έως 90%, ενώ οι ενεργειακές παρεμβάσεις με 20% έως 40%, καλύπτοντας περίπου 20%-30% της συνολικής δαπάνης.

Ποσό 638 εκατ. ευρώ θα διατεθεί για τη στήριξη της άμυνας και της ασφάλειας. Τα χρήματα αυτά θα δοθούν για τη δημιουργία υποδομών, οι οποίες θα έχουν διπλή χρήση, αφού θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν και από τους πολίτες, αλλά θα είναι χρήσιμες και για στρατιωτική χρήση. 

Ποσό 568 εκατ. ευρώ θα διατεθεί για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και το ειδικό πρόγραμμα της ΕΕ για ψηφιακές επενδύσεις (STEP). Mε τα χρήματα αυτά θα υπάρχει το περιθώριο να καλυφθούν τα έργα, τα οποία θα απενταχθούν από το Ταμείο Ανάκαμψης, αλλά θα μπορεί να αυξηθεί και το φυσικό αντικείμενο των νέων έργων για την περίοδο 2021-2027.

Τέλος, θα διατεθούν και 113 εκατ. ευρώ για την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης, δηλαδή την απεξάρτηση της οικονομίας από τα ορυκτά καύσιμα που ξεκίνησε με χρήματα του Ταμείου Ανάκαμψης. 

Η έγκριση των νέων προγραμμάτων ήρθε με την Ελλάδα να εξασφαλίζει και μια προκαταβολή πόρων ύψους 600 εκατ. ευρώ, ενώ τα έργα θα μπορούν να ολοκληρωθούν μέχρι και το τέλος του 2029. 

Στα 6,8 δισ. ευρώ οι πόροι από το ΕΣΠΑ 

Τα χρήματα αυτά θα έρθουν να προστεθούν στα 6,2 δισ. ευρώ που ήταν εκ των προτέρων προγραμματισμένα για να χρηματοδοτήσουν έργα για το 2026. 

Εξειδικεύοντας πρόσφατα τις δράσεις που έρχονται για το 2026 για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης σημείωσε μεταξύ άλλων το πρόγραμμα “Παράγουμε Εδώ” για τις παραγωγικές μεταποιητικές επιχειρήσεις, οι οποίες εισφέρουν στην εξωστρέφεια της οικονομίας και μειώνουν το εμπορικό έλλειμμα, αλλά και την επιδότηση των νέων πτυχιούχων που θέλουν να ανοίξουν επιχείρηση με επιδότηση 13.000 ευρώ. Και τα δύο αυτά προγράμματα αναμένεται να ανοίξουν μέσα στον Μάρτιο. Ακόμη αναμένεται να ανοίξει ξανά το Ταμείο Δανείων του ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ, αλλά και να ξεκινήσει το ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας με χαρτοφυλάκιο 365 εκατ. ευρώ.

Εντός του 2026 αναμένεται η επανεκκίνηση του Ταμείου Δανείων ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ, καθώς και η ενεργοποίηση του Ταμείου Αγροτικής Επιχειρηματικότητας (355 εκατ. ευρώ) και του Ταμείου Μικροδανείων Αγροτικής Επιχειρηματικότητας (95 εκατ. ευρώ), με επιδότηση 50% του επιτοκίου.

Τέλος, το πρόγραμμα της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης έχει φτάσει σε προσκλήσεις το 92% και οι εντάξεις είναι στο 64%, είπε ο κ. Παπαθανάσης σημειώνοντας πως οι ερχόμενες προσκλήσεις που έρχονται “μπαίνουν στην καρδιά των αναγκών των δήμων της περιοχής”.