Τα δήθεν «εντάξει χαρτιά», οι ανύπαρκτοι δειγματοληπτικοί έλεγχοι και η μετά δυστυχήματος επίκληση του νόμου ως άλλοθι, τη στιγμή που ζητούνται ευθύνες και οχι ερμηνείες
AI υποστηριζόμενο ηχητικό περιεχόμενο
Καλεσμένος στο ΕΡΤnews και την εκπομπή Update το απόγευμα της Τετάρτης, ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας Δημήτρης Κουρέτας επιχείρησε να εξηγήσει και τελικά να δικαιολογήσει μια προβληματική διαδικασία ελέγχων, ενώ η κοινωνία ζητά απαντήσεις.
Την ώρα που ο ιδιοκτήτης της «Βιολάντα» οδηγείται στη φυλακή, ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας σύμφωνα με το άρθρο του formedia.gr, καταβάλλει απεγνωσμένες προσπάθειες να συγκαλύψει τη δική του ενοχή. Διότι, όταν ανακαλείς άδειες κατόπιν εγκληματικής αμέλειας και έχοντας στείλει στον τάφο πέντε εργαζόμενες, αυτό δεν αναιρεί τη δική σου ευθύνη για πλημμελή άσκηση ελέγχων ως αρμόδιος φορέας.
Έλεγχοι, όμως μετά από δυόμισι χρόνια εξουσίας δεν έγιναν ποτέ. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες της Περιφέρειας ουδέποτε ευαισθητοποιήθηκαν, ούτε καν μετά τις επαναλαμβανόμενες καταγγελίες των εργαζομένων της «Βιολάντα», με αποκορύφωμα εκείνες το καλοκαίρι του 2025.
Παρότι δε γινόταν κανένας έλεγχος, με ιδιαίτερο ζήλο ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας ανανέωνε άδειες και περιβαλλοντικούς όρους, ενώ παράλληλα μοίραζε μεγάλα ποσά δημοσίου χρήματος σε μια επιχείρηση που δεν τηρούσε τα νόμιμα. Αν είχε επιδείξει τον αντίστοιχο ζήλο για να ελέγξει τις εγκαταστάσεις, έστω και κατόπιν καταγγελιών, είναι βέβαιο ότι δεν θα είχαμε το φονικό γεγονός με τους πέντε νεκρούς.
Όσο και αν προσπαθούν κάποιοι να κρύψουν τις ευθύνες τους, στο τέλος το πόρισμα καταπέλτης θα τους καταλογίσει όλες εκείνες τις παραλείψεις και τις εγκληματικές αμέλειες που οδήγησαν στο μοιραίο γεγονός.
Σε μια περίοδο όπου η κοινωνία της Θεσσαλίας και όχι μόνο παραμένει συγκλονισμένη από το τραγικό δυστύχημα στο εργοστάσιο της «Βιολάντα», οι δημόσιες τοποθετήσεις των θεσμικών παραγόντων αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα. Και ακριβώς γι’ αυτό, οι δηλώσεις του περιφερειάρχη Θεσσαλίας προκαλούν εύλογα ερωτήματα, δυσφορία και έντονο προβληματισμό.
Ο κ. Κουρέτας, μιλώντας στο ΕΡΤnews, περιέγραψε μια διαδικασία ελέγχων που βασίζεται πρωτίστως στο πρόγραμμα Open Business, μέσω του οποίου όπως ανέφερε οι επιχειρήσεις καταθέτουν ηλεκτρονικά τις άδειες και τα πιστοποιητικά τους. Η Περιφέρεια, σύμφωνα με τα λεγόμενά του, ελέγχει αν «τα χαρτιά είναι εντάξει», χωρίς συστηματική φυσική παρουσία στις εγκαταστάσεις.
Η παραδοχή ότι οι έλεγχοι στο πεδίο είναι δειγματοληπτικοί και όχι καθολικοί, σε συνδυασμό με τη διαπίστωση ότι «τυπικά τα χαρτιά στο εργοστάσιο που εξερράγη ήταν εντάξει», δημιουργεί ένα επικίνδυνο αφήγημα, ότι η θεσμική ευθύνη εξαντλείται στη γραφειοκρατική συμμόρφωση και όχι στην πραγματική ασφάλεια.
Ο ίδιος ο περιφερειάρχης τόνισε πως αν εντοπιστούν προβλήματα στα δικαιολογητικά, ζητούνται διευκρινίσεις και εφόσον δεν δοθούν ανακαλείται η άδεια. Όμως το κρίσιμο ερώτημα παραμένει αναπάντητο:
Τι συμβαίνει όταν τα χαρτιά είναι υποθετικά “σωστά”, αλλά η πραγματικότητα αποδεικνύεται φονική;
Αντί η δημόσια συζήτηση να στραφεί στην επάρκεια του ίδιου του συστήματος ελέγχου, ο κ. Κουρέτας φάνηκε να μεταθέτει το βάρος στο θεσμικό πλαίσιο και στους περιορισμούς του νόμου, δηλώνοντας χαρακτηριστικά ότι «δεν μπορώ να κάνω κάτι παραπάνω από αυτό που μου δίνει τη δυνατότητα ο νόμος». Λες και ο νόμος του απαγορεύει να κάνει έλεγχο στο πεδίο, που εκ των πραγμάτων προκύπτει ότι δεν έκανε ποτέ!
Η τοποθέτηση αυτή, σε μια τόσο κρίσιμη συγκυρία, εκλαμβάνεται από πολλούς ως προσπάθεια δικαιολόγησης των αδικαιολόγητων, μιας διαδικασίας που ενώ εμφανίζεται σύννομη, αποδεικνύεται ανεπαρκής μπροστά στην ανθρώπινη απώλεια.
Η κοινωνία δεν αναζητά απλώς διαχειριστικές εξηγήσεις. Αναζητά πολιτική ευθύνη, όταν και όπου υπάρχει, αυτοκριτική και κυρίως μια ξεκάθαρη παραδοχή ότι το μοντέλο των ελέγχων «στα χαρτιά» είναι εγκληματικό. Όταν η ασφάλεια εργαζομένων εξαρτάται από δειγματοληπτικούς ελέγχους και ψηφιακές δηλώσεις συμμόρφωσης, τότε το πρόβλημα δεν είναι μεμονωμένο. Είναι συστημικό.
Και αυτό είναι το πραγματικό διακύβευμα που μέχρι στιγμής, μένει χωρίς πειστική απάντηση.
