Οι διαπραγματευτές των ΗΠΑ και της Ουκρανίας συζήτησαν έναν φιλόδοξο στόχο για τον Μάρτιο, ώστε η Ρωσία και η Ουκρανία να καταλήξουν σε ειρηνευτική συμφωνία, αν και το χρονοδιάγραμμα αυτό είναι πιθανό να καθυστερήσει λόγω της έλλειψης συμφωνίας στο βασικό ζήτημα των εδαφικών διεκδικήσεων της Ρωσίας (σ.σ. το υπόλοιπο Ντονμπάς), σύμφωνα με τρεις πηγές που μίλησαν στο Reuters.
Σύμφωνα με το πλαίσιο που συζητείται από τους διαπραγματευτές των ΗΠΑ και της Ουκρανίας, οποιαδήποτε σχέδιο συμφωνίας θα υποβληθεί σε δημοψήφισμα στους Ουκρανούς, οι οποίοι θα ψηφίσουν ταυτόχρονα στις εθνικές εκλογές, σύμφωνα με πέντε πηγές, οι οποίες ζήτησαν ανωνυμία για να συζητήσουν τις ιδιωτικές διαβουλεύσεις.
Η αμερικανική διαπραγματευτική ομάδα – με επικεφαλής τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ και τον γαμπρό του προέδρου Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ – έχει εκφράσει στους Ουκρανούς ομολόγους της σε πρόσφατες συναντήσεις στο Αμπού Ντάμπι και το Μαϊάμι ότι θα ήταν καλύτερο να πραγματοποιηθεί η ψηφοφορία σύντομα, σύμφωνα με τρεις από τις πηγές αυτές.
Οι ΗΠΑ θέλουν να κλείνουν τα εξωτερικά μέτωπα πριν τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου
Αμερικανοί διαπραγματευτές δήλωσαν ότι ο Τραμπ πιθανότατα θα επικεντρωθεί περισσότερο σε εσωτερικά ζητήματα καθώς πλησιάζουν οι ενδιάμεσες εκλογές του Κογκρέσου τον Νοέμβριο, πράγμα που σημαίνει ότι οι ανώτεροι αξιωματούχοι των ΗΠΑ θα έχουν λιγότερο χρόνο και πολιτικό κεφάλαιο να αφιερώσουν στην επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας.
Ο δεύτερος γύρος των συνομιλιών υπό την αιγίδα των ΗΠΑ ολοκληρώθηκε την Πέμπτη στο Αμπού Ντάμπι με την απελευθέρωση 314 αιχμαλώτων πολέμου και τη δέσμευση για σύντομη επανέναρξη των συζητήσεων. Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι η επόμενη τριμερής συνάντηση είναι πιθανό να πραγματοποιηθεί σύντομα στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Δύο από τις πηγές ανέφεραν ότι αξιωματούχοι των ΗΠΑ και της Ουκρανίας συζήτησαν το ενδεχόμενο διεξαγωγής των εθνικών εκλογών και του δημοψηφίσματος τον Μάιο. Ωστόσο, αρκετές πηγές με γνώση των διαπραγματεύσεων χαρακτήρισαν το χρονοδιάγραμμα που πρότειναν οι ΗΠΑ ως εξωπραγματικό. Οι ουκρανικές εκλογικές αρχές έχουν εκτιμήσει ότι θα χρειαστούν περίπου έξι μήνες για να οργανωθούν εκλογές υπό τις τρέχουσες συνθήκες.
«Οι Αμερικανοί βιάζονται», ανέφερε μια πηγή που είναι εξοικειωμένη με το θέμα, προσθέτοντας ότι οι εκλογές θα μπορούσαν να οργανωθούν σε λιγότερο από έξι μήνες, αλλά θα χρειαζόταν ακόμα αρκετός χρόνος. Η οργάνωση τέτοιων εκλογών θα απαιτούσε νομοθετικές αλλαγές, καθώς τέτοιες ψηφοφορίες απαγορεύονται κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής κατάστασης στην Ουκρανία. Θα ήταν επίσης δαπανηρή.
Δημοσκόπηση της 25ής Δεκεμβρίου του 2025, έδειχνε τους Κίριλο Μπουντανόφ και Βαλέρι Ζαλούζνι να έχουν πλεονέκτημα έναντι του Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Η Ουκρανία ζητά κατάπαυση του πυρός μέχρι να γίνουν οι εκλογές
Η Ουκρανία επιθυμεί κατάπαυση του πυρός καθ’ όλη τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, προκειμένου να προστατευθεί η ακεραιότητα του δημοψηφίσματος, και υποστηρίζει ότι το Κρεμλίνο έχει ιστορικό παραβίασης των συμφωνηθέντων όσον αφορά την κατάπαυση των εχθροπραξιών, σύμφωνα με μία από τις πηγές.
«Η θέση του Κιέβου είναι ότι δεν μπορεί να συμφωνηθεί τίποτα έως ότου τεθούν σε εφαρμογή οι εγγυήσεις ασφάλειας για την Ουκρανία από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους εταίρους», ανέφερε η πηγή.
Με στρατιωτικούς και μέλη των υπηρεσιών πληροφοριών στις διαπραγματεύσεις η Ρωσία
Ενώ η Ουκρανία έχει στείλει υψηλού επιπέδου πολιτικούς εκπροσώπους στις ειρηνευτικές συνομιλίες, μεταξύ των οποίων τον επικεφαλής του προσωπικού του Ζελένσκι και τον αρχηγό της κοινοβουλευτικής του παράταξης, η ρωσική διαπραγματευτική ομάδα είναι στρατιωτική και ηγείται της ο αρχηγός της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών GRU, ναύαρχος Ιγκόρ Κοστιούκοφ.
Ο αναπληρωτής του Κοστιούκοφ, υποστράτηγος Βλαντιμίρ Αλεξέγιεφ, πυροβολήθηκε στη Μόσχα την Παρασκευή από άγνωστο δράστη. Ο υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ κατηγόρησε την Ουκρανία για τη δολοφονία του στρατηγού με σκοπό να σαμποτάρει τις ειρηνευτικές συνομιλίες. Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας Αντρέι Σιμπίχα δήλωσε στο Reuters ότι το Κίεβο δεν είχε καμία σχέση με την επίθεση.
Ένας Ουκρανός αξιωματούχος δήλωσε ότι ο Ζελένσκι είναι ανοιχτός στην ιδέα της διεξαγωγής εκλογών στο εγγύς μέλλον, κάτι που έχει επανειλημμένα ζητηθεί από τις ΗΠΑ από την ανάληψη της προεδρίας από τον Τραμπ τον Ιανουάριο του 2025.
Ο Ζελένσκι, του οποίου η δημοτικότητα έχει μειωθεί από την έναρξη της πλήρους εισβολής της Ρωσίας το 2022, αλλά παραμένει πάνω από 50%, είναι σίγουρος ότι θα κερδίσει, δήλωσε ο αξιωματούχος. Το μεγαλύτερο εμπόδιο για την επίτευξη ειρήνης στην Ουκρανία στο εγγύς μέλλον είναι η αβεβαιότητα σχετικά με το μέλλον της ανατολικής περιοχής του Ντονμπάς, σύμφωνα με διάφορες πηγές.
Οι Βολοντίμιρ Ζελένσκι και Βαλέρι Ζαλούζνι, πρόεδρος της Ουκρανίας και πρέσβης στη Μεγάλη Βρετανία αντίστοιχα.
Τι ζητά η Ρωσία
Η Ρωσία απαιτεί τον έλεγχο ολόκληρου του Ντονμπάς ως μέρος οποιασδήποτε πιθανής ειρηνευτικής συμφωνίας, ακόμη και αν το Κίεβο εξακολουθεί να ελέγχει πάνω από 5.180 τετραγωνικά χιλιόμετρα του εδάφους. Η Ουκρανία χαρακτηρίζει το αίτημα αυτό ως απαράδεκτο, αν και αξιωματούχοι στο Κίεβο έχουν εκφράσει την προθυμία τους να διερευνήσουν δημιουργικές λύσεις, όπως μια αποστρατιωτικοποιημένη ζώνη ή μια ζώνη ελεύθερου εμπορίου.
«Δεν υπάρχει ακόμη πρόοδος στο εδαφικό ζήτημα», δήλωσε η πηγή που είναι εξοικειωμένη με το θέμα. Η τύχη του σταθμού ηλεκτροπαραγωγής Ζαπορίζια, του μεγαλύτερου πυρηνικού σταθμού της Ευρώπης, ο οποίος βρίσκεται σε έδαφος που καταλαμβάνεται από τη Ρωσία, έχει επίσης αποδειχθεί σημείο τριβής.
Μια πηγή σημείωσε ότι η Ρωσία έχει απορρίψει μια πρόταση των ΗΠΑ, σύμφωνα με την οποία η Ουάσιγκτον θα ελέγχουν τον σταθμό και θα διανέμουν την ενέργειά του τόσο στη Ρωσία όσο και στην Ουκρανία. Η Μόσχα επιμένει να ελέγχει το εργοστάσιο, προσφέροντας παράλληλα φθηνή ενέργεια στην Ουκρανία, μια πρόταση που το Κίεβο θεωρεί απαράδεκτη, σύμφωνα με την πηγή.
Η τελική απόφαση ανήκει στους Ουκρανούς πολίτες
Ακόμα και αν επιλυθούν αυτά τα ζητήματα, οι Ουκρανοί ψηφοφόροι θα μπορούσαν να απορρίψουν οποιεσδήποτε εδαφικές παραχωρήσεις που θα τεθούν σε δημοψήφισμα.
Η Ρωσία καταλαμβάνει περίπου το 20% του εθνικού εδάφους της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένης της Κριμαίας και τμημάτων του Ντονμπάς που καταλήφθηκαν πριν από την εισβολή του 2022. Αναλυτές αναφέρουν ότι η Ρωσία έχει καταλάβει περίπου το 1,3% του ουκρανικού εδάφους από τις αρχές του 2023.
Ενώ οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι μια σημαντική πλειοψηφία των Ουκρανών αντιτίθεται στις εδαφικές παραχωρήσεις σε αντάλλαγμα για δυτικές εγγυήσεις ασφάλειας που προστατεύουν τη χώρα από μελλοντικές ρωσικές επιθέσεις, τα ποσοστά έχουν μειωθεί ελαφρώς κατά το τελευταίο έτος.
Πηγή: in.gr
