Την ιδέα της δημιουργίας Ευρωστρατού στο πλαίσιο της ανάγκης για κοινή ευρωπαϊκή άμυνα φαίνεται πως έχει αναζωπυρώσει η αβεβαιότητα γύρω από τη διαχρονική δέσμευση των ΗΠΑ στο συμμαχικό άρμα του ΝΑΤΟ, την ώρα που ο ένας μετά τον άλλον οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι τοποθετούνται επί του θέματος δημοσίως – είτε ανοιχτά είτε εμμέσως –, χωρίς ωστόσο να καταγράφεται προσώρας κάποια κοινή γραμμή πλεύσης. Οι πιο πρόσφατες σχετικές ευρωπαϊκές δηλώσεις ήρθαν προχθές, κατά την επίσκεψη Γεραπετρίτη στη Μαδρίτη, όπου ο μεν έλληνας υπουργός έκανε λόγο για το κίνητρο που έδωσε η νέα αμερικανική διοίκηση στην Ευρώπη να επανεξετάσει την αυτονομία της, και ειδικότερα «τη στρατηγική αυτονομία που συνίσταται στην ύπαρξη ενός κοινού μηχανισμού αποτροπής», ο δε ισπανός ΥΠΕΞ Χοσέ Μανουέλ Αλμπάρες εξέφρασε την πεποίθησή του πως «τώρα είναι η ώρα, χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση, να προχωρήσουμε προς τις ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις».
Στρατηγική αυτονομία
Κατά τη διάρκεια των κοινών δηλώσεών τους, ο Γιώργος Γεραπετρίτης αναφέρθηκε επίσης στην «ανάγκη ενός αποφασιστικού άλματος προς τη στρατηγική αυτονομία, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι υφιστάμενες προκλήσεις και να μειωθούν οι εξαρτήσεις στους κρίσιμους τομείς της ενέργειας, της τεχνολογίας και της άμυνας».
Και ο ίδιος ο Πρωθυπουργός όμως, τοποθετούμενος επί του ίδιου θέματος με φόντο τους πρόσφατους κλυδωνισμούς στις διατλαντικές σχέσεις, αναφέρθηκε (Σκάι) στην ανάγκη για ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία. «Μιλούσαμε με τον πρόεδρο Μακρόν και λέγαμε “καλή η σχέση με το ΝΑΤΟ, αλλά ως Ευρώπη θα αποκτήσουμε εμείς τον δικό μας αμυντικό πυλώνα;”. Εχουμε το άρθρο 42, παρ. 7. Αυτό είναι ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής της Ευρωπαϊκής Ενωσης», σημείωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, τονίζοντας πως έθεσε το ζήτημα «ευθέως στην ατζέντα», λέγοντας μάλιστα πως «δεν μπορούμε να μιλάμε για στρατηγική αυτονομία αν δεν πούμε εμείς ως Ευρώπη ότι υπερασπιζόμαστε αυτά τα οποία ήδη υπάρχουν στις Συνθήκες». Οπως προεξόφλησε, «η Ελλάδα θα είναι στο κέντρο της επόμενης αρχιτεκτονικής ασφάλειας της Ευρώπης», επισημαίνοντας ταυτόχρονα πως «προφανώς είμαστε μέλος του ΝΑΤΟ, αλλά πρέπει να είμαστε έτοιμοι για κάθε περίπτωση».
Για την ιδέα του Ευρωστρατού είχε πάρει θέση στις αρχές της εβδομάδας και η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ Κάγια Κάλας, σημειώνοντας πως «οι υποστηρικτές του νέου Ευρωπαϊκού Στρατού δεν έχουν σκεφτεί καλά το θέμα από πρακτική άποψη», με την ίδια να εξηγεί την περιπλοκότητα (σε οικονομικό αλλά και στρατιωτικό επίπεδο) της συνύπαρξης τριών στρατών: του εθνικού, του νατοϊκού και του Ευρωστρατού.
Τη συζήτηση επί του θέματος – που προσώρας διχάζει την Ευρώπη – πρώτος άνοιξε εκ νέου τον Ιανουάριο ο αρμόδιος επίτροπος Αμυνας Αντριους Κουμπίλιους, ο οποίος έκανε λόγο για την ανάγκη συγκρότησης μιας μόνιμης ευρωπαϊκής δύναμης 100.000 στρατιωτών, καθώς τόσοι περίπου είναι οι αμερικανοί στρατιώτες στην Ευρώπη για τους οποίους υπάρχει ο φόβος απόσυρσης λόγω Τραμπ. Ο Κουμπίλιους ανήκει στην τάση εκείνη εντός της ΕΕ που προκρίνει την οικοδόμηση ενός ευρωπαϊκού πυλώνα του ΝΑΤΟ, ενώ έχει, παράλληλα, προτείνει και τη συγκρότηση ενός νέου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ασφαλείας για την ενίσχυση του πολιτικού συντονισμού της άμυνας.
Το θέμα του Ευρωστρατού αναμένεται να τεθεί προσεχώς στο πλαίσιο της άτυπης ανταλλαγής απόψεων για τις προοπτικές του 2026 στο επικείμενο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων στις Βρυξέλλες, στις 11 Φεβρουαρίου, μεταξύ των υπουργών Αμυνας της ΕΕ, με την Αθήνα, επί του παρόντος, να τάσσεται υπέρ της εν λόγω ιδέας επί της αρχής, κρατώντας όμως αποστάσεις από τις κυρίαρχες τάσεις «μόνο ΝΑΤΟ», «μόνο Ευρωστρατός» ή «ευρωπαϊκός βραχίονας εντός ΝΑΤΟ».
Πηγή: tanea.gr
