Περιθώριο για μέτρα σε δύο δόσεις το 2026 λόγω της ρήτρας αμυντικών…

Του Τάσου Δασόπουλου 

Μέτρα που θα μπορούν να εφαρμοστούν και μέσα στο 2026 έχει τη δυνατότητα να ανακοινώσει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΥΠΕΘΟ), αφού εκτός από την υπεραπόδοση της ελληνικής οικονομίας για το 2025, δημιουργείται ένας αξιόλογος δημοσιονομικός χώρος της τάξης των 750 εκατ. ευρώ για την 3τία 2024-2026. 

Από έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής για τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες που είδε χθες το φως της δημοσιότητας προκύπτει ότι, ενώ για την τριετία 2024-2026 το όριο αύξησης των δαπανών είχε εξαντληθεί, η εφαρμογή της εθνικής ρήτρας διαφυγής για τις αμυντικές δαπάνες δίνει ένα επιπλέον περιθώριο “ωφέλιμου” δημοσιονομικού χώρου της τάξης του 0,3% του ΑΕΠ, το οποίο μπορεί να υλοποιηθεί με μέτρα εντός του 2026. 

Ειδικότερα, στην έκθεση σημειώνεται ότι σύμφωνα με τον Κρατικό Προϋπολογισμό 2026, οι καθαρές πρωτογενείς δαπάνες αναμένεται να αυξηθούν κατά 4,4% το 2025 και 5,7% το 2026. Συνεπώς, η σωρευτική αύξηση κατά τα έτη 2024-2026 ευθυγραμμίζεται με τη σύσταση του Συμβουλίου για σωρευτική αύξηση 9,9%. Παρότι η πρόβλεψη για τη φετινή χρονιά ξεπερνά την ετήσια οροφή, η σωρευτική εξέλιξη την τριετία 2024-2026 παραμένει συμβατή, επειδή το 2024 καταγράφηκε μείωση καθαρών δαπανών κατά 0,2% και ο Λογαριασμός Ελέγχου, μετά την ενεργοποίηση της εθνικής ρήτρας διαφυγής για τις αμυντικές δαπάνες, δείχνει αρνητικό σωρευτικό υπόλοιπο περίπου -0,3% του ΑΕΠ το 2026, δηλαδή κάτω από το ανώτατο όριο για την αύξηση των δαπανών.

Υπενθυμίζεται ότι μέχρι και το τέλος του 2025, μετά τη φορολογική μεταρρύθμιση για τους μισθωτούς και τις οικογένειες με παιδιά και τις επιμέρους εισοδηματικές ενισχύσεις που εξαγγέλθηκαν στην τελευταία ΔΕΘ, κορυφαία στελέχη του ΥΠΕΘΟ δήλωναν ότι ο “ωφέλιμος” δημοσιονομικός χώρος για νέα μέτρα είχε εξαντληθεί για την τριετία 2024 – 2026 και πλέον τα όποια νέα μέτρα ελάφρυνσης θα ανακοινώνονταν στη φετινή ΔΕΘ, με ορίζοντα εφαρμογής το 2027. 

Μέτρα σε δύο δόσεις 

Ωστόσο, η έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής αλλάζει τα πράγματα. Τούτο, διότι δίνει την ευκαιρία στην κυβέρνηση να μπορεί να ανακοινώσει ένα πρόσθετο πακέτο μέτρων τον Απρίλιο, όταν θα οριστικοποιηθούν τα δημοσιονομικά στοιχεία του 2025. Αυτό έγινε και πέρσι όταν, κοντά στο Πάσχα, ανακοινώθηκαν η επιστροφή του ενός από τα 12 ενοίκια σε 950.000 νοικοκυριά και το μόνιμο επίδομα των 250 ευρώ σε συνταξιούχους άνω των 65 ετών. 

Στη συνέχεια θα έρθει η ΔΕΘ, όπου και θα ανακοινωθεί το βασικό πακέτο μέτρων, το οποίο σύμφωνα με πληροφορίες, θα αφορά μειώσεις φόρων κυρίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και ασφαλιστικών εισφορών. Πριν ληφθούν οριστικές αποφάσεις για τις νέες μειώσεις φόρων, οι οποίες μπορεί να περνούν και από την αυτοτελή φορολόγηση των εισοδημάτων από ακίνητα και στοχευμένες εισοδηματικές ενισχύσεις, πρέπει να διαπιστωθεί πόσος είναι τελικά ο “ωφέλιμος” δημοσιονομικός χώρος για νέα μέτρα. 

Μια πιο καθαρή εικόνα θα έχει το οικονομικό επιτελείο στο τέλος Φεβρουαρίου. Τότε το ΥΠΕΘΟ θα γνωρίζει πόσο θα είναι η τελική υπέρβαση στα φορολογικά έσοδα η οποία για το 12μηνο Ιανουαρίου-Δεκεμβρίου έφτασε στα 400 εκατ. ευρώ. Επίσης, θα υπάρχει καθαρή εικόνα και για την εξοικονόμηση δαπανών που είχαμε τον προηγούμενο χρόνο. Με βάση τα δύο αυτά στοιχεία και το νέο περιθώριο που δίνει η ρήτρα για τις αμυντικές δαπάνες, θα ληφθούν και οι τελικές αποφάσεις για τα πρόσθετα μέτρα ελάφρυνσης.