Οι δηλώσεις του Περιφερειάρχη Θεσσαλίας περί θεραπευτικών ιδιοτήτων ούζου και τσίπουρου προκάλεσαν πλήθος αντιδράσεων
Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, και ο πρόεδρος του ΕΟΦ, Σπύρος Σαπουνάς, τόνισαν ότι το αλκοόλ δεν έχει φαρμακευτική δράση και η υπερβολική ή συστηματική κατανάλωσή του είναι επιβλαβής για την υγεία, υπογραμμίζοντας ότι τέτοιοι ισχυρισμοί είναι επικίνδυνοι για τη δημόσια υγεία
Κύμα αντιδράσεων έχουν προκαλέσει οι αναρτήσεις αλλά και τα λεγόμενα του Περιφερειάρχη Θεσσαλίας, Δημήτρη Κουρέτα για τις φαρμακευτικές ιδιότητες του ούζου και του τσίπουρου, κατά την πρόσφατη εκδήλωση για την παρουσίαση των αποσταγμάτων της Θεσσαλίας στο μετρό του Συντάγματος στην Αθήνα.
Γράφει η Βιβή Ζαχοπούλου από την «Πολιτεία Θεσσαλών» Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026
«Τα αποστάγματα είναι ολόκληρη η ιστορία κάθε τόπου και της Θεσσαλίας που έχει τεράστιο μέρος των αποσταγμάτων μας. Είναι παρεξηγημένα γιατί δεν γνωρίζουμε ούτε την αξία τους στην διατροφή ούτε την υγεία. Το ούζο δεν είναι αδρανές ποτό για να φτιάξουμε κεφάλι. Κατά την παρασκευή του ο αστεροειδής γλυκάνισος που βάζουμε στο βράσιμο εκχυλίζει την ουσία σικιμικο οξύ που χρησιμοποιεί η Bayer για να φτιάξει το γνωστό αντιικό, Tamiflu» σημείωσε σε ανάρτησή του ο κ. Κουρέτας.
Αυτή δεν ήταν βέβαια η πρώτη φορά που ο περιφερειάρχης αναφέρθηκε στις «ευργετικές» ιδιότητες των αποσταγμάτων, καθώς έναν περίπου χρόνο πριν, τον Ιανουάριο του 2025, ανέφερε επίσης σε ανάρτησή του στον προσωπικό του λογαριασμό στο facebook:
«Ο αστεροειδής γλυκάνισος είναι ένα φαρμακευτικό φυτό το οποίο προστίθεται όταν φτιάχνεται το τσίπουρο και το ούζο. Περιέχει μια φαρμακευτική ουσία το σικιμικο οξύ, το οποίο αποτελεί την βάση του φαρμάκου tamiflu της Bayer που είναι από τα καλύτερα αντιικά. Άρα οι ουσίες που βγαίνουν και διαλύονται στο οινόπνευμα όταν βράζει το τσίπουρο με γλυκάνισο το καθιστούν στην ουσία φαρμακευτικό ποτό. Για αυτό και υπάρχει μια τάση να λέμε το τσίπουρο με έκανε καλά από το κρύωμα. Είναι η επόμενη εκδήλωση μας για την σημασία του τσίπουρου στην υγεία. Σύντομα στη Λάρισα η στον Τύρναβο».
Πιο συγκεκριμένα, κατά τη διάρκεια της πρόσφατης εκδήλωσης στην Αθήνα με θέμα «Αποστάγματα & Υγεία. Η Θεσσαλική Τέχνη, η Παράδοση και τα Οφέλη τους» που πραγματοποιήθηκε, στο πλαίσιο της έκθεσης των αποσταγμάτων στην Αθήνα, ο κ. Κουρέτας έδωσε μια άλλη διάσταση στα θεσσαλικά αποστάγματα.
Ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας έκανε μια ιστορική αναδρομή που φτάνει μέχρι τον 1ο αιώνα π.Χ. για να αναδείξει τη σχέση των αποσταγμάτων με την υγεία.
Σύμφωνα με την ανάλυση του, «τα αποστάγματα από διάφορα φυτά ήταν για πάρα πολλούς αιώνες ένα από τα πιο σημαντικά εργαλεία που είχε ο άνθρωπος για την υγεία του. Τα φάρμακα με τη μορφή που ξέρουμε σήμερα άρχισαν να γίνονται ευρέως γνωστά τα τελευταία 60 με 70 χρόνια. Παλιότερα, μέχρι και τις αρχές του 20ου αιώνα αυτά που χρησιμοποιούνταν ως φάρμακα ήταν συνταγές που φτιάχνανε οι φαρμακοποιοί από φυτά και διάφορα υγρά τα οποία και αναμειγνύανε».
«Δεν είναι γνωστό στο ευρύ κοινό ότι υπάρχουν αποστάγματα, όπως το ούζο ή το τσίπουρο με γλυκάνισο, τα οποία είναι θεραπευτικά.
Συνήθως τα θεωρούμε ως προϊόντα αδρανή, τα οποία καταναλώνουμε ως αλκοολούχα ποτά για λόγους ευφορίας» σχολίασε ο κ. Κουρέτας. «Ωστόσο, υπάρχουν σε αυτά συστατικά όπως ο αστεροειδής γλυκάνισος που αποτελεί την κύρια πηγή της χημικής ένωσης του σικιμικού οξέος, τον βασικό πρόδρομο στη φαρμακευτική σύνθεση του αντιγριπικού φαρμάκου Tamiflu. Υπάρχουν πληροφορίες και πολύ μεγάλη βιβλιογραφία για τη θεραπευτική επίδραση αποσταγμάτων όπως το ούζο ή το τσίπουρο με γλυκάνισο όταν βέβαια καταναλώνονται με φειδώ», σημειώνοντας ωστόσο πως «σήμερα σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να υποκαταστήσουν κάποια φαρμακευτική αγωγή».
Ο κ. Κουρέτας υποστήριξε ότι τα αποστάγματα με αστεροειδή γλυκάνισο περιέχουν σικιμικό οξύ, πρόδρομο ουσία για το αντιικό Tamiflu, και συνεπώς έχουν θεραπευτικές ιδιότητες, προκαλώντας πλήθος αντιδράσεων
Η αντίδραση Αγαπηδάκη
Όσα υποστήριξε ο κ. Κουρέτας προκάλεσαν την αντίδραση της αναπληρώτριας υπουργού Υγείας, Ειρήνης Αγαπηδάκη, η οποία χωρίς ωστόσο να αναφερθεί στον περιφερειάρχη, έδωσε την δική της απάντηση με ανάρτησή της στην οποία ανέφερε: «Η έρευνα έχει δείξει ότι η συστηματική κατανάλωση αλκοόλ και ειδικά σε μεγάλες ποσότητες, συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης νοσημάτων όπως τα καρδιαγγειακά και ο καρκίνος.
Το αλκοόλ (και το τσίπουρο και το ούζο και κάθε άλλο απόσταγμα-αλκοόλ είναι) δεν είναι φάρμακο και δε μπορεί να υποκαταστήσει ούτε το Tamiflu ούτε τη φαρμακευτική θεραπευτική αγωγή που συστήνει ο ιατρός.
Συμβουλευόμαστε τον ιατρό μας όταν είμαστε άρρωστοι με γρίπη και καλό είναι να καταναλώνουμε αλκοόλ με μέτρο».
Ανάρτηση και από τον πρόεδρο του ΕΟΦ
Θέση πήρε και ο πρόεδρος του ΕΟΦ, Σπύρος Σαπουνάς, παραθέτοντας πηγές και τονίζοντας σε δική του ανάρτηση:
«Με αφορμη τοποθέτηση του Περιφερειάρχη Θεσσαλίας κ. Κουρέτα και μετά από εκτεταμένες αναρτήσεις του Ioannis Korovesis. Κατανάλωση αλκοολούχων ποτών και υγεία. Νεότερα δεδομένα. Παλαιότερα, μερικές μελέτες παρατήρησης έδειχναν μια πιθανή καρδιοπροστατευτική επίδραση της μέτριας κατανάλωσης αλκοόλ σε σχέση με άτομα που δεν έπιναν καθόλου. Ωστόσο, οι σύγχρονες αναλύσεις θεωρούν ότι αυτά τα οφέλη πιθανώς οφείλονται σε μεροληψίες και άλλους παράγοντες (π.χ. υγιεινότερο τρόπο) και όχι στο ίδιο το αλκοόλ.
Μετα-ανάλυση περισσότερων από 100 μελετών το επιβεβαίωσε αυτό και έδειξε ότι όσοι πίνουν λίγο ή μέτρια (π.χ. μέχρι 2 ποτά την ημέρα) δεν έχουν χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από όλες τις αιτίες σε σύγκριση με αυτούς που δεν πίνουν καθόλου.
https://jamanetwork.com/…/jamanetwo…/fullarticle/2802963
Τουναντίον, μεγάλος αριθμός σύγχρονων μελετών καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η κατανάλωση αλκοόλ είναι επιβλαβής για την υγεία ακόμα και σε χαμηλά επίπεδα και δεν υπάρχει ασφαλές «κατώφλι» κάτω από το οποίο δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος. Ενδεικτικά παραθέτω δύο από αυτές:
https://www.nature.com/articles/s41598-021-84181-1
https://movendi.ngo/…/special-feature-already-low-dose…/
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) επίσης έχει δημοσιεύσει ότι δεν μπορεί να καθοριστεί κανένα επίπεδο κατανάλωσης κάτω από το οποίο να μην υπάρχει καμία επίπτωση στην υγεία· δηλαδή οι κίνδυνοι αρχίζουν από την πρώτη μικρή ποσότητα και αυξάνονται με την αύξηση της κατανάλωσης.
https://www.who.int/…/04-01-2023-no-level-of-alcohol…
Στην ίδια γραμμή και το Αμερικανικό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων:
https://www.cdc.gov/…/about…/moderate-alcohol-use.html
Παραθέτω αυτούσιο ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα:
«Alcohol consumption was significantly and positively associated with an increased risk of cancer mortality in a dose-dependent manner, beginning with light drinkers.
Τούτων δοθέντων μπορεί κανείς να πει με ασφάλεια πως τα αποστάγματα ΔΕΝ είναι προϊόντα που έχουν επίδραση ευεργετική στην υγεία», καταλήγει στην ανάρτησή του ο κ. Σαπουνάς.
«Αβάσιμοι και επικίνδυνοι χαρακτηρισμοί»
«Μια δημοσίευση με ισχυρισμούς γύρω από το αλκοόλ και την υγεία, που κατά τον συντάκτη δεν τεκμηριώνονται επαρκώς, είδε το φως της δημοσιότητας, αυτή τη φορά μάλιστα, όχι από κάποιο τυχαίο πρόσωπο, όχι από κάποιον δημοσιογράφο με ελάχιστη γνώση επί του θέματος ή από κάποιο μποτ μιας κάποιας τυχαίας εταιρείας παραγωγής ΑΙ περιεχομένου, αλλά από έναν επιστήμονα και εκλεγμένο δημόσιο λειτουργό, για την ακρίβεια, από τον περιφερειάρχη Θεσσαλίας», αναφέρει σε άρθρο του ο βετεράνος μπαρτέντερ Γιάννης Κοροβέσης. «Ισχυρισμοί όπως αυτοί του κυρίου Κουρέτα, ότι «το τσίπουρο είναι φαρμακευτικό ποτό», είναι όχι μόνο αβάσιμοι, αλλά και επικίνδυνοι. Ένα ακόμη χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς η παραπληροφόρηση μπορεί να παρουσιαστεί ως επιστημονική αλήθεια», επισημαίνει, τεκμηριώνοντας την άποψή του και σημειώνοντας πως οι επιστημονικές ενστάσεις απέναντι στους ισχυρισμούς αυτούς είναι σαφείς.
Η κατανάλωση του τσίπουρου δεν μπορεί να έχει αντιικές ιδιότητες, για την ακρίβεια, δε μπορεί να παρέχει την παραμικρή προστασία από ιούς ή ασθένειες. Αντίθετα, η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ έχει σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, όπως ηπατικές βλάβες, καρδιαγγειακά προβλήματα, και βέβαια την αποδυνάμωση του ανοσοποιητικού μας συστήματος. Μάλιστα, το Εθνικό Ινστιτούτο Δημόσιας Υγείας των Ηνωμένων Πολιτειών (CDC), δέκα μέρες πριν, προέβη σε δημοσίευση που αναφέρει πως «όλα τα ποτά που περιέχουν αλκοόλ, συμπεριλαμβανομένου του λευκό και ερυθρού κρασιού, της μπίρας και των αποσταγμάτων, αυξάνουν τις πιθανότητες για εμφάνιση καρκίνου»!
Το να προτρέπει κανείς τον κόσμο να πίνει τσίπουρο ως “φάρμακο” δεν είναι μόνο επιστημονικά εσφαλμένο, αλλά και δυνητικά παραπλανητικό και ανεύθυνο ως προς τις επιπτώσεις του. Ειδικά σε εποχές όπου ανακριβείς ή μη επαρκώς τεκμηριωμένες πληροφορίες μπορούν να διαδοθούν ταχύταστα, τέτοιες διατυπώσεις ενδέχεται να επηρεάσουν αρνητικά τη δημόσια υγεία. Δεν είναι όμως η πρώτη φορά που παρόμοια άρθρα κάνουν τον γύρο του διαδικτύου.
Με clickbait τίτλους όπως «Η κατανάλωση κρασιού κάνει καλό στην καρδιά» ή «Το ουίσκι ως φάρμακο για το κρύωμα», τέτοιες δημοσιεύσεις προσπαθούν να τραβήξουν την προσοχή, συχνά βασιζόμενες σε παρερμηνείες επιστημονικών δεδομένων ή και στην πλήρη απουσία αυτών», αναφέρει χαρακτηριστικά σε άρθρο του ο κ. Κοροβέσης. Αξίζει να σημειωθεί πως η επίμαχη πρόσφατη ανάρτηση του κ. Κουρέτα έχει συγκεντρώσει πλήθος σχολίων, θετικών και αρνητικών, ενώ κάποιοι μπήκαν στη διαδικασία να «επιστρατεύσουν» και την Τεχνητή Νοημοσύνη να αποφανθεί επί του θέματος. «Το κείμενο που διάβασες είναι παραπλανητικό και σε ορισμένα σημεία επιστημονικά λανθασμένο. Ας το βάλουμε σε τάξη, ψύχραιμα και τεκμηριωμένα», ήταν το συμπέρασμα της ΑΙ σε ερώτηση χρήστη για την ανάρτηση του περιφερειάρχη Θεσσαλίας.
