- Αμερικανικές προσπάθειες προσάρτησης της Γροιλανδίας απειλούν τη διατλαντική συμμαχία του ΝΑΤΟ, σύμφωνα με προειδοποιήσεις αξιωματούχων.
- Οι επανειλημμένες και επιθετικές απαιτήσεις του Ντόναλντ Τραμπ προς τη Δανία για την παραχώρηση ή πώληση της Γροιλανδίας προκαλούν μία από τις σοβαρότερες κρίσεις στην ιστορία της διατλαντικής συνεργασίας.
- Η κρίση αυτή ενδέχεται να οδηγήσει την Ευρώπη να ορίσει νέα όρια στην αντιμετώπιση της αμερικανικής πολιτικής.
Η κρίση γύρω από τη Γροιλανδία απειλεί να αποτελέσει τη στιγμή που η Ευρώπη θα χρειαστεί να σταθεί απέναντι στον Ντόναλντ Τραμπ, καθώς αξιωματούχοι προειδοποιούν πως μια αμερικανική προσπάθεια προσάρτησης του εδάφους θα μπορούσε να διαλύσει τη διατλαντική συμμαχία του ΝΑΤΟ.
Ωστόσο, οι επανειλημμένες και ολοένα πιο επιθετικές απαιτήσεις του πρώην προέδρου των ΗΠΑ να παραχωρήσει ή να πουλήσει η Δανία τη Γροιλανδία έχουν προκαλέσει μία από τις σοβαρότερες κρίσεις στην ιστορία της διατλαντικής συνεργασίας – και ίσως αναγκάσουν την Ευρώπη να θέσει τα όριά της.
Διαβάστε επίσης: Μιλάμε με το ΝΑΤΟ για τη Γροιλανδία – «Θα δούμε» εάν θα αποχωρήσουμε από τη Βορειοατλαντική Συμμαχία
«Η φιλοδοξία του προέδρου είναι στο τραπέζι», δήλωσε ο Δανός υπουργός Εξωτερικών, Λαρς Λόκε Ράσμουσεν, στο Fox News μετά τις συνομιλίες. «Φυσικά έχουμε τις κόκκινες γραμμές μας. Είμαστε στο 2026 – κάνεις εμπόριο με ανθρώπους, δεν εμπορεύεσαι ανθρώπους».
Ύστερα από συνάντηση μίας ώρας με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, JD Vance, και τον υπουργό Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, ο Ράσμουσεν και η υπουργός Εξωτερικών της Γροιλανδίας, Βίβιαν Μότσφελντ, εθεάθησαν εμφανώς κουρασμένοι έξω από το κτίριο Άιζενχαουερ στην Ουάσιγκτον.
«Όταν πρόκειται για τη Γροιλανδία, οι Ευρωπαίοι έχουν βρει μια κόκκινη γραμμή στην οποία θέλουν πραγματικά να επιμείνουν», σημείωσε η Κριστίνε Μπέρζινα, ανώτερη ερευνήτρια του German Marshall Fund για την αμερικανική άμυνα και τη διατλαντική ασφάλεια. «Όλα τα άλλα ήταν διαπραγματεύσιμα, αλλά η Γροιλανδία αφορά την κυριαρχία και το αν η Ευρώπη μπορεί να υπερασπιστεί τα δικά της δικαιώματα και εδάφη».
Γερμανία, Νορβηγία και Σουηδία ανακοίνωσαν τις προηγούμενες ημέρες ότι θα στείλουν στρατιωτικό προσωπικό στην περιοχή, εν μέσω των πιέσεων Τραμπ, ενώ και η Δανία ανακοίνωσε ότι θα ενισχύει την δύναμη των ενόπλων δυνάμεών της στην περιοχή.
Σημερινό βίντεο δείχνει μάλιστα και την άφιξη Γερμανών ορισμένων Γερμανών στρατιωτών στην Γροιλανδία.
WATCH: German soldiers arrive in Greenland for a small, symbolic NATO-linked reconnaissance mission led by Denmark. pic.twitter.com/XZUbE9jbYY
— Clash Report (@clashreport) January 17, 2026
Διπλωματική πίεση και στρατηγικές ισορροπίες
Η Ευρώπη, ωστόσο, βρίσκεται σε «διπλωματικό μειονέκτημα» λόγω της εξάρτησής της από τις ΗΠΑ για την ασφάλειά της, όπως επισήμανε ο πρώην πρωθυπουργός της Λετονίας, Κρίσγιανις Κάρινς. «Δυστυχώς, η Ευρώπη δεν είναι σε θέση να αντιδράσει δυναμικά. Αν ανοίγαμε τη διαμάχη στο πεδίο του εμπορίου, οι ΗΠΑ θα απαντούσαν αναλόγως – ή και πιο σκληρά», πρόσθεσε.
Η πίεση στους Δανούς και Γροιλανδούς αξιωματούχους υπήρξε τεράστια. Μία ημέρα μετά τις συναντήσεις, η Μότσφελντ παραδέχθηκε ότι είχε εξαντληθεί ψυχολογικά από τις διαπραγματεύσεις. «Η Δανία υπήρξε πάντα καλός σύμμαχος των ΗΠΑ», ανέφερε η Μαρισόλ Μάντοξ, ερευνήτρια στο Dartmouth University. «Αυτό κάνει την κατάσταση τόσο εξαιρετική, σαν να χτύπησες απρόκλητα τον καλύτερό σου φίλο».
Στρατιωτικές κινήσεις και ευρωπαϊκή απάντηση
Την ίδια ώρα ο Τραμπ απείλησε με επιβολή δασμών σε χώρες που δεν «συντάσσονται» με το σχέδιό του. Κάποιοι συνεργάτες του, όπως ο Vance, βλέπουν την υπόθεση ως ευκαιρία σύγκρουσης με τους Ευρωπαίους συμμάχους, γεγονός που ανησυχεί τις διπλωματικές αντιπροσωπείες της Ευρώπης.
Η ευρωπαϊκή απάντηση ήρθε με την ανάπτυξη μικρής στρατιωτικής δύναμης στη Γροιλανδία: Γαλλικά στρατεύματα, μαζί με δυνάμεις από Γερμανία, Σουηδία, Νορβηγία, Φινλανδία, Ολλανδία και Ηνωμένο Βασίλειο, έφτασαν στο νησί την Πέμπτη.
«Η άμυνα και η προστασία της Γροιλανδίας είναι κοινό ζήτημα για ολόκληρη τη συμμαχία του ΝΑΤΟ», δήλωσε η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν. Ο Ράσμουσεν και η Μότσφελντ αναμένεται να συναντηθούν τη Δευτέρα με τον Ρούτε για περαιτέρω διαβουλεύσεις.
Ο Κάρινς τόνισε ότι η ενίσχυση της στρατιωτικής παρουσίας αφαιρεί από την Ουάσιγκτον το επιχείρημα περί ανεπαρκούς προστασίας από ρωσική ή κινεζική απειλή. «Αν η Ευρώπη ενισχύσει την ασφάλεια της Γροιλανδίας, αφαιρείται ένα δημόσιο πρόσχημα της κυβέρνησης Τραμπ για προσάρτηση», είπε χαρακτηριστικά.
Ευρωπαϊκές επιλογές και πολιτικές αντιδράσεις
Πέρα από τη στρατιωτική διάσταση, εξετάζονται και πολιτικές πρωτοβουλίες για τη διασφάλιση της δανικής κυριαρχίας. Μεταξύ αυτών, η διοργάνωση διεθνούς συνόδου για την ασφάλεια της Αρκτικής στη Νουούκ, με συμμετοχή της ΕΕ, του Ηνωμένου Βασιλείου, του Καναδά, της Νορβηγίας και των ΗΠΑ.
Πιο ριζοσπαστικές φωνές στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνουν το «πάγωμα» της ψηφοφορίας για την επικύρωση της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ–ΗΠΑ, που υπογράφηκε πέρυσι στο γκολφ ριζόρτ του Τραμπ στη Σκωτία. Ωστόσο, θεωρείται απίθανο να υπάρξει πλειοψηφία υπέρ μιας τέτοιας κίνησης, καθώς πολλοί ευρωβουλευτές δεν επιθυμούν να προκαλέσουν περαιτέρω ένταση με τον Λευκό Οίκο.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, διατήρησε διπλωματικούς τόνους, χαρακτηρίζοντας τις ΗΠΑ «σύμμαχο και εταίρο». Παράλληλα, ανακοίνωσε την ενίσχυση της ευρωπαϊκής παρουσίας στη Γροιλανδία με άνοιγμα γραφείου στη Νουούκ και διπλασιασμό της οικονομικής βοήθειας. «Η Γροιλανδία μπορεί να υπολογίζει σε εμάς, πολιτικά, οικονομικά και χρηματοδοτικά», δήλωσε.
Ο Κωνσταντίνος Κόμπος, υπουργός Εξωτερικών της Κύπρου και προεδρεύων του Συμβουλίου της ΕΕ, υπογράμμισε την ανάγκη εντατικοποίησης του διαλόγου με την Ουάσιγκτον. «Ίσως η τρέχουσα αμερικανική διοίκηση να είναι διαφορετική, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι έχουμε την πολυτέλεια να απομονωθούμε», κατέληξε.
Πηγή: tanea.gr
