Της Βίκυς Κουρλιμπίνη
Το φετινό καλοκαίρι δεν είναι όπως τα προηγούμενα. Αυτό υποστηρίζουν επιχειρηματίες της τουριστικής αγοράς που βλέπουν πως οι τάσεις των προηγούμενων σεζόν αρχίζουν πια να παγιώνονται: κρατήσεις πολύ κοντά στην ημερομηνία άφιξης ή στην αρχή της χρονιάς, ώστε οι τουρίστες να πετύχουν καλύτερες προσφορές και εκπτώσεις, ταξίδια εκτός των μηνών αιχμής του καλοκαιριού αλλά το φθινόπωρο (οπότε οι θερμοκρασίες είναι πιο ανεκτές και ο κόσμος λιγότερος) και διακοπές μικρότερης διάρκειας.
Το αποτέλεσμα, όπως τονίζουν όσοι γνωρίζουν καλά τον χώρο του τουρισμού, προβληματίζει τις επιχειρήσεις σε σημαντικό βαθμό: οι αφίξεις και τον Μάιο και τον Ιούνιο ήταν λιγότερες, όμως τα έσοδα είναι περισσότερα.
Τον Ιούνιο, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, σημειώθηκε κάμψη 1,7% στις αφίξεις, ενώ στο σύνολο του πρώτου εξαμήνου του 2024 παρατηρείται μια μικρή αύξηση 0,6% στους επισκέπτες από το εξωτερικό. Ειδικότερα, η ταξιδιωτική κίνηση μέσω αεροδρομίων αυξήθηκε κατά 3,3% έναντι του Ιουνίου του 2024, ενώ αυτή μέσω οδικών συνοριακών σταθμών μειώθηκε κατά 19,7%. Η πτώση της εισερχόμενης ταξιδιωτικής κίνησης προήλθε κυρίως από την υποχώρηση της ταξιδιωτικής κίνησης από τις χώρες της Ε.Ε.27 κατά 8,1%, καθώς η ταξιδιωτική κίνηση από τις λοιπές χώρες αυξήθηκε κατά 8,0%.
Παρά τη συγκρατημένη εικόνα στις αφίξεις, τα τουριστικά έσοδα κατέγραψαν ανοδική πορεία. Συγκεκριμένα, τον Ιούνιο τα έσοδα ενισχύθηκαν κατά 8,8%, ενώ στο εξάμηνο συνολικά κατά 11%.
Αναλυτικότερα, τα έσοδα του Ιουνίου ανήλθαν σε 3,22 δισ. ευρώ, έναντι 3,13 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι. Όσον αφορά τις σημαντικότερες χώρες προέλευσης ταξιδιωτών από τη ζώνη του ευρώ, οι εισπράξεις από τη Γερμανία αυξήθηκαν κατά 18,6% και διαμορφώθηκαν στα 594 εκατ. ευρώ, όπως και οι εισπράξεις από τη Γαλλία κατά 19,9%, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 192 εκατ. ευρώ. Άνοδο κατά 25,7% παρουσίασαν και οι εισπράξεις από την Ιταλία, στα 180 εκατ. ευρώ. Αύξηση κατά 3,0% παρουσίασαν οι εισπράξεις από το Ηνωμένο Βασίλειο, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 601 εκατ. ευρώ, όπως και οι εισπράξεις από τις ΗΠΑ, οι οποίες ενισχύθηκαν κατά 64,7% και διαμορφώθηκαν στα 247,3 εκατ. ευρώ.
Στο πρώτο εξάμηνο της φετινής χρονιάς τα έσοδα έχουν ήδη αυξηθεί κατά 760 εκατ. ευρώ, από 6,898 δισ. το 2024 σε 7,658 δισ. ευρώ. Οι εισπράξεις από τη Γερμανία σημείωσαν αύξηση 13,5% και ανήλθαν σε 1.366 εκατ. ευρώ, ενώ από τη Γαλλία καταγράφηκε άνοδος 2,1%, φθάνοντας τα 455 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, οι εισπράξεις από την Ιταλία ενισχύθηκαν κατά 9,0% και ανήλθαν σε 344 εκατ. ευρώ. Άνοδο παρουσίασαν οι εισπράξεις από το Ηνωμένο Βασίλειο, οι οποίες αυξήθηκαν κατά 7,3% στα 1.081 εκατ. ευρώ, ενώ σημαντική ήταν και η άνοδος από τις Ηνωμένες Πολιτείες, με αύξηση 29,4% στα 704 εκατ. ευρώ.
Οι φορείς της τουριστικής αγοράς περιμένουν επιπλέον στοιχεία, όπως την πορεία της μέσης δαπάνης ανά ταξιδιώτη και τη διάρκεια παραμονής, προκειμένου να διαμορφώσουν πιο ολοκληρωμένη εικόνα για τη φετινή σεζόν. Ωστόσο, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, η άνοδος των εισπράξεων δεν αντανακλά απαραίτητα μεγαλύτερη κατανάλωση στις τουριστικές επιχειρήσεις –και ειδικά στην εστίαση–, αλλά σχετίζεται κυρίως με τις αυξήσεις τιμών σε σχέση με προηγούμενα χρόνια. Παράλληλα, οι επισκέπτες εμφανίζονται πιο προσεκτικοί και φειδωλοί στις δαπάνες τους.
Αξίζει να σημειωθεί ότι τον Μάιο οι ταξιδιωτικές εισπράξεις είχαν αυξηθεί κατά 17,7%, φτάνοντας τα 2,25 δισ. ευρώ, παρόλο που η εισερχόμενη κίνηση μειώθηκε κατά 2,7% και διαμορφώθηκε στα 2,97 εκατομμύρια ταξιδιώτες.
Οι επιδόσεις του καλοκαιριού
Οι φετινές πληρότητες στα ξενοδοχεία δεν έχουν ανταποκριθεί στις προσδοκίες των ξενοδόχων, εκτός από τις ημέρες του Δεκαπενταύγουστου, όταν καταγράφηκε αύξηση λόγω του εσωτερικού τουρισμού.
Σύμφωνα με διαθέσιμες πληροφορίες, η πληρότητα κινείται στα ίδια περίπου επίπεδα με πέρσι. Οι επαγγελματίες του κλάδου επισημαίνουν δύο βασικούς λόγους γι’ αυτό: πρώτον, ένα σημαντικό ποσοστό των επισκεπτών προτιμά τη βραχυχρόνια μίσθωση. Δεύτερον, η ζήτηση κατά τους καλοκαιρινούς μήνες δεν ήταν ιδιαίτερα ισχυρή, ενώ αντίθετα παρατηρείται αύξηση κρατήσεων για τον Σεπτέμβριο και την πρώτη εβδομάδα του Οκτωβρίου.
Φορείς της αγοράς αναφέρουν ότι οι πληρότητες σε δημοφιλείς νησιωτικούς προορισμούς, όπως η Κρήτη, η Ρόδος, η Κως και η Κέρκυρα, διαμορφώθηκαν γύρω στο 80% τον Ιούλιο και παρουσίασαν μικρή άνοδο τον Αύγουστο, χωρίς όμως να φτάσουν σε επίπεδα-ρεκόρ. Οι ξενοδόχοι είχαν προσδοκίες για καλύτερα αποτελέσματα, καθώς πρόκειται για μήνες αιχμής και η χρονιά ξεκίνησε με υψηλό ρυθμό προκρατήσεων.
Σύμφωνα ακόμη με στοιχεία του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων (ΙΤΕΠ), η μέση πληρότητα των ξενοδοχείων τον Ιούνιο εκτιμάται στο 78,5%, καταγράφοντας μικρή αύξηση σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2024 (75,7%). Η μέση τιμή δίκλινου δωματίου ανήλθε στα 147 ευρώ, έναντι 142 ευρώ πέρσι.
Ούτε όμως η αγορά της βραχυχρόνιας μίσθωσης κατέγραψε θεαματική άνοδο. Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της εταιρείας AirDNA, η οποία παρακολουθεί την απόδοση της αγοράς σε ευρωπαϊκό επίπεδο με βάση δεδομένα από τις πλατφόρμες Airbnb και VRBO, παρατηρούνται ενδιαφέροντα στοιχεία για την Ελλάδα. Τα διαθέσιμα καταλύματα αυξήθηκαν κατά 5%, η ζήτηση κατά 7%, ενώ οι πληρότητες σημείωσαν οριακή αύξηση μόλις 2%.
Παράλληλα, πολλοί δημοφιλείς προορισμοί δείχνουν σημάδια “κόπωσης”, ενώ κάποιοι άλλοι εμφανίζουν ανοδική πορεία. Οι ώριμες αγορές, όπως η Γαλλία, η Ισπανία και η Ιταλία, σημείωσαν συγκριτικά χαμηλότερη απόδοση, ενώ αναδυόμενοι προορισμοί, όπως η Νορβηγία, η Δανία και η Ελβετία ηγήθηκαν της ανάπτυξης τον προηγούμενο μήνα.
Η έκθεση επισημαίνει ότι το ενδιαφέρον των ταξιδιωτών στρέφεται πλέον προς κεντρικές και βόρειες χώρες, με ένα μέρος της τουριστικής ροής να αναζητά εναλλακτικούς προορισμούς.
Τονίζεται πως για τον Αύγουστο είχαν προγραμματιστεί περίπου 5,4 εκατομμύρια αεροπορικές θέσεις, αριθμός αυξημένος κατά 4,3% σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους, σύμφωνα με τα στοιχεία του Airdata tracker. Τον συγκεκριμένο μήνα αντιστοιχεί περίπου στο 19% του συνόλου των θέσεων που έχουν προγραμματιστεί για όλη τη θερινή περίοδο, οι οποίες ανέρχονται σε 28,5 εκατομμύρια.
Τη μεγαλύτερη ενίσχυση στη ζήτηση καταγράφει η αγορά του Ισραήλ, με αύξηση 32,8% και 244.267 διαθέσιμες αεροπορικές θέσεις, έναντι 183.915 πέρυσι τον Αύγουστο. Σημαντική άνοδος σημειώνεται και από την Αυστρία (+8,8%), την Κύπρο (+6,3%) και την Ιταλία (+4,2%). Σταθερά θετικό πρόσημο παρουσιάζουν, επίσης, το Ηνωμένο Βασίλειο (+3,8%), η Γερμανία (+1,9%) και το Βέλγιο (+1,8%). Αντίθετα, μειώσεις παρατηρούνται στην Τσεχία (-8,4%), την Πολωνία (-8,3%) και τη Γαλλία (-8,3%).
Το μεγαλύτερο μερίδιο της αύξησης απορροφά ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών, με 1,62 εκατομμύρια προγραμματισμένες θέσεις τον Αύγουστο έναντι 1,5 εκατ. το 2024, καταγράφοντας άνοδο 7,8%. Ιδιαίτερα υψηλή είναι και η αύξηση στη Θεσσαλονίκη (+13,0%) και στο Άκτιο (+11,9%).
Θετική πορεία παρουσιάζουν ακόμη το Ηράκλειο (+2,8%), η Ρόδος (+2,8%), η Κέρκυρα (+3,4%) και τα Χανιά (+5,3%), ενώ η Μύκονος παραμένει σχεδόν αμετάβλητη (+0,2%). Αντιθέτως, πτωτικά κινούνται η Σαντορίνη (-7,6%), η Κεφαλονιά (-3,9%), η Κως (-1,2%) και η Ζάκυνθος (-0,6%).
Μεγάλες προσδοκίες για το φθινόπωρο
Οι ξενοδόχοι βλέπουν τις κρατήσεις του Σεπτεμβρίου να κινούνται ανοδικά και την κίνηση από το εξωτερικό να αυξάνεται, τόσο στους δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς –όπως η Κρήτη, η Ρόδος, η Κέρκυρα, η Ζάκυνθος και η Κως– όσο και σε λιγότερο γνωστούς –όπως η Μυτιλήνη, η Χίος και η Σάμος–, αλλά και στην Αθήνα. Είναι χαρακτηριστικό ότι η μέση πληρότητα στα ξενοδοχεία της χώρας τον πρώτο μήνα του φθινοπώρου εκτιμάται πως θα φτάσει στο 85% και η μέση τιμή δίκλινου δωματίου περίπου στα 160 ευρώ.
Οι επιχειρηματίες εκτιμούν ότι οι εισπράξεις σε σύγκριση με πέρσι θα επηρεαστούν από τη μειωμένη αγοραστική δύναμη των Ευρωπαίων ταξιδιωτών, σε συνδυασμό με την τάση τους να πραγματοποιούν περισσότερα ταξίδια στο εξωτερικό μέσα στη χρονιά, αλλά με μικρότερη διάρκεια και χαμηλότερα έξοδα ανά προορισμό. Παράλληλα, έχουμε και τον οδικό τουρισμό, με επισκέπτες που κατά κανόνα θα ξοδεύουν λιγότερα ανά ταξίδι.
Ταυτόχρονα, φαίνεται ότι θα εδραιωθεί η στροφή των τουριστών με μεγαλύτερο προϋπολογισμό σε ταξίδια εκτός των μηνών αιχμής, με αποτέλεσμα τα νησιά να εμφανίζουν λιγότερη κίνηση. Στις αφίξεις θα περιλαμβάνονται και οι τουρίστες κρουαζιέρας, που θα παραμένουν για λίγες μόνο ώρες στα νησιά, ενώ οι υπόλοιποι ταξιδιώτες θα απολαμβάνουν καλύτερες και πιο άνετες υπηρεσίες κατά τη διάρκεια της παραμονής τους.
Με θετικό πρόσημο η επιβατική κίνηση στο επτάμηνο
Η επιβατική κίνηση στα ελληνικά αεροδρόμια συνεχίζει την ανοδική της πορεία και φέτος το καλοκαίρι, με το “Ελευθέριος Βενιζέλος”, τα 14 περιφερειακά αεροδρόμια της Fraport Greece και αυτά που διαχειρίζεται η ΥΠΑ να καταγράφουν αυξήσεις τόσο τον Ιούλιο όσο και συνολικά στο επτάμηνο.
Στο μεγαλύτερο αεροδρόμιο της χώρας η επιβατική κίνηση τον Ιούλιο ενισχύθηκε κατά 4,9% σε σύγκριση με τον αντίστοιχο περσινό μήνα, φτάνοντας τους 3,755 εκατ. επιβάτες. Οι διεθνείς πτήσεις παρουσίασαν άνοδο 5,4%, ενώ οι επιβάτες εσωτερικού αυξήθηκαν κατά 1,2%. Στο επτάμηνο Ιανουαρίου – Ιουλίου, η αύξηση ανήλθε στο 7%, με συνολικά 18,83 εκατ. επιβάτες, εκ των οποίων 13,485 εκατ. προήλθαν από διεθνείς πτήσεις (+8,9%) και 5,346 εκατ. από το εσωτερικό (+2%).
Τα 14 περιφερειακά αεροδρόμια της Fraport Greece κατέγραψαν τον Ιούλιο αύξηση 2,4% στην κίνηση, φτάνοντας τους 6,57 εκατ. επιβάτες. Στο επτάμηνο, η αύξηση διαμορφώθηκε στο 2,1%, με συνολικά 19,52 εκατ. επιβάτες. Η Ρόδος, τα Χανιά και η Κέρκυρα διατήρησαν θετικούς ρυθμούς, με ορισμένα δρομολόγια τον Ιούλιο να καταγράφουν άνοδο έως και 4,7%.
Πηγή: capital.gr