Κάθε πόλεμος είναι μια ιστορική αποτυχία της ανθρωπότητας. Οποιο προσωπείο κι αν έχει, τα πρόσωπα που κρύβει πίσω του είναι εκείνα των ανθρώπων που είτε έφυγαν κατατρεγμένοι σε μία νύχτα ως πρόσφυγες είτε έμειναν πίσω να πολεμήσουν. Ειδικά στους δεύτερους, ο τρόμος του πολέμου έχει βαθύνει τις ρυτίδες στο πρόσωπό τους και συνυπάρχει μαζί με το θάρρος να υπερασπιστούν, πέρα από την πατρίδα τους, τα σπίτια και τις οικογένειές τους.
Στο πλαίσιο και της ψυχολογικής αποκατάστασης, μια ομάδα Ουκρανών που βρέθηκαν στα σημεία των μαχών επισκέφθηκε την Ελλάδα. Πραγματοποιούν ένα ταξίδι όχι τόσο αναψυχής, αλλά διαγραφής. Μαζί τους είναι νέες γυναίκες, κάποιες με παιδιά στην αγκαλιά. Αλλοι είναι μόνοι.
Ο Βίκτορ Στόροζ σηκώθηκε κρατώντας τις πατερίτσες του για να μου δώσει το χέρι. Κάθεται κοντά στον Γιούρι που έχει αναγκαστεί να ακρωτηριάσει και τα δύο του πόδια. Η συμμετοχή του στον πόλεμο ξεκινάει από το 2014. Μου λέει ότι ο πόλεμος τότε με τώρα είναι πολύ διαφορετικός. Δεν υπήρχαν τα drones και στις μάχες δεν υπήρχαν τόσοι νεκροί. Τον ρώτησα ποια ήταν η μεγαλύτερη αγωνία του το διάστημα που βρισκόταν στο επίκεντρο των μαχών. Μου απάντησε, χωρίς δεύτερη σκέψη, να μην πιαστεί αιχμάλωτος. Ενας συμπολεμιστής του και φίλος του αιχμαλωτίστηκε και ήταν από τους τυχερούς που επέστρεψαν στην Ουκρανία, ύστερα από σχεδόν δύο χρόνια, ενώ άλλοι χάθηκαν για πάντα. Αυτό που τον κρατούσε ψυχολογικά ήταν το γεγονός ότι ήθελε να επιστρέψει ξανά στην οικογένειά του. «Δεν ήμουν εγώ από τη μεριά του εισβολέα, αλλά από εκείνη του υπερασπιστή», λέει κοιτώντας με στα μάτια. Φαινόταν ότι δεν ήθελε να ακούει πολύ για τον πόλεμο. Θα ήθελε να τελειώσει σύντομα και όλοι να γυρίσουν ζωντανοί και μη τραυματισμένοι στα σπίτια τους. Η εκτίμησή του όμως είναι πως δεν θα έχει σύντομο τέλος.
Ο Ντμίτρο με καταγωγή από την πόλη Ζίτομιρ της Βορειοδυτικής Ουκρανίας βρέθηκε στην πρώτη γραμμή αρχές του 2022. Στην αρχή του πολέμου αντιμετώπισε κάποια μικροπροβλήματα, όπως τα χαρακτήρισε ο ίδιος, μέχρι που το 2024 σε μία από τις μάχες έχασε το δεξί του χέρι. Ετσι βρέθηκε σε κέντρο αποκατάστασης. Ομως η πιο δύσκολη στιγμή για εκείνον δεν ήταν ο δικός του σοβαρός τραυματισμός, αλλά όταν σκοτώθηκε ο διπλανός του συμπολεμιστής. Ο Ιγκόρ κατάγεται από τη Λβιβ. Και εκείνος βρέθηκε στην πρώτη γραμμή και γρήγορα έχασε το πόδι του, με αποτέλεσμα να περάσει πολύ καιρό σε κέντρο αποκατάστασης. Δηλώνει χαρούμενος που βρίσκεται στη χώρα που γέννησε τη δημοκρατία. Του έχουν κάνει εντύπωση οι αρχαιότητες και τον εμπνέει το γεγονός ότι και οι Ελληνες χρειάστηκε πολλές φορές να υπερασπιστούν την πατρίδα τους.
Στις ερωτήσεις για περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την εμπειρία τους στον πόλεμο, είναι προφανές ότι όλοι δυσκολεύονται να μιλήσουν ανοιχτά. Οι άνθρωποι που τους περιστοιχίζουν δεν τους χαρακτηρίζουν στρατιώτες ή πολεμιστές, αλλά υπερασπιστές. Στη διαδικασία αποκατάστασης από τις συνέπειες ενός πολέμου κάθε λέξη πρέπει να είναι ζυγισμένη.
Ο Μιχαΐλο Ντάνιλο ζούσε στη Βουδαπέστη και πήγε στην Ουκρανία να πολεμήσει στο πλευρό των συμπατριωτών του. Αποσύρθηκε από τις μάχες τον Σεπτέμβριο του 2023. «Επρεπε να είχα σκοτωθεί, τουλάχιστον τρεις φορές», είπε. Σε μία από τις μάχες έπεσε δίπλα του μία χειροβομβίδα που δεν έσκασε. Σε άλλη μάχη ένα κομμάτι από κάποιον πύραυλο διασποράς σταμάτησε στο αλεξίσφαιρό του. Η τρίτη φορά ήταν ύστερα από επτά ώρες πεζοπορία, όταν μπήκαν σε χαρακώματα για να ξεκουραστούν και δέχτηκαν επίθεση από ένα εχθρικό drone. H βόμβα που έπεσε κοντά του δεν εξερράγη… Την τέταρτη φορά δεν είχε την ίδια τύχη, με αποτέλεσμα να χάσει το πόδι του.
Ο Αλεξάντερ είναι 33 ετών και κατάγεται από τη Λβιβ. Είχε πάρει μέρος και στον πρώτο πόλεμο από το 2014 μέχρι το 2016. Υστερα προσπάθησε να ζήσει μια κανονική ζωή, αλλά το 2022 βρέθηκε στην πρώτη γραμμή ξανά, με αποτέλεσμα να τραυματιστεί σοβαρά στις σκληρές μάχες έξω από το Λουγκάνσκ. Αρχικά είχαν στο μυαλό τους τον πόλεμο για την πατρίδα. Μετά για τους ίδιους και τις οικογένειές τους.
Ολοι τους νιώθουν τυχεροί και ως μια μεγάλη νίκη το γεγονός ότι σήμερα – παρά τα όποια προβλήματα έχουν – είναι ζωντανοί και μπορούν να βρίσκονται με τους αγαπημένους τους. Πολλοί κοιτάνε τα κινητά τους. Σκρολάρουν και ποστάρουν στο Facebook. Δείχνουν τις φωτογραφίες από το ηφαίστειο των Μεθάνων που επισκέφθηκαν και θέλουν να συνεχίσουν το ταξίδι τους για να αντικαταστήσουν, στο μέτρο του δυνατού, τις φρικτές εικόνες του πολέμου με άλλες που να περιλαμβάνουν έναν ελεύθερο ήλιο και καθαρή θάλασσα.
Η εκδήλωση έκλεισε με τον ουκρανό ποδοσφαιριστή του Ολυμπιακού Ρόμαν Γιάρεμτσουκ να παίρνει τον λόγο: «Χαίρομαι που είστε όρθιοι και υπερασπίζεστε το παιδί μου και τους συμπατριώτες μας. Στέκομαι δίπλα σας». Προλόγισαν ο επιτετραμμένος της ουκρανικής πρεσβείας στην Αθήνα Βολοντίμιρ Λιασένκο, ο αντιδήμαρχος Αθηναίων Θανάσης Χειμωνάς και ο Γιώργος Καραμπελιάς, εκδότης του περιοδικού «Αρδην».
Πηγή: tanea.gr
